Çevre Dostu-Sağlık Düşmanı: Dünyayı Kurtarmak İçin Kendimizi Feda Ediyoruz
Greenpeace eko grubunun raporuna göre, geri dönüşüm süreci plastiği insanlar için daha da ‘zehirli’ yapıyor. Şirketler genellikle çevreyi korumanın bir yolu olarak geri dönüştürülmüş plastik kullanımını teşvik eder, ancak ‘çevre dostu’ girişim insan sağlığına zararlı olabilir.
Bazı plastikler, insan yapımı bisfenol (BPA) gibi zehirli kimyasallar içerir ve genel geri dönüşüm işlemi sırasında bu tehlikeli kimyasallar, yeni şişeler, kartonlar ve diğer kapları yapmak için kullanılan geri dönüştürülmüş malzemeye aktarılır.
Bu toksinler karaciğer hasarına, tiroid hastalığına, doğurganlığın azalmasına ve kansere neden olabilir.
Uyarı, çevreyi korumak için kampanyalar yürüten ve en az yedi yıldır plastiksiz bir dünyanın reklamını yapan kar amacı gütmeyen Greenpeace’in bir raporundan geliyor.
Greenpeace plastik proje lideri Kate Melges, en iyi alternatifin ‘tek kullanımlık plastiklerden uzaklaşmak’ ve kağıt, balmumu veya bambudan yapılan diğer malzemelere geçmek olduğunu söyledi.
Greenpeace’in ‘Sonsuza Kadar Zehirli: Plastik geri dönüşümünden kaynaklanan sağlık tehditlerinin bilimi’ adlı raporu, toksik kimyasallar biriktiren ‘geri dönüştürülmüş plastikler için üç zehirli yola’ dikkat çekiyor.
İlki, ‘işlenmemiş plastikteki zehirli kimyasallardan doğrudan bulaşma’. Melges, “Plastikler genellikle zehirli kimyasallardan yapılır, sonra geri dönüştürülür ve geri dönüştürülmüş plastiklere aktarılır” dedi.
İkinci yol, plastik atıklara sızan zehirli maddelerdir. Melges, “Bu, pestisitler, temizleme solventleri, motor yağı için kaplar olabilir” dedi. “İnsan sağlığı için süper güvenli olmayan tüm bu şeyler, geri dönüşüm zincirine girerek süt kartonları yapmak için kullanılan geri dönüştürülmüş malzeme gibi diğer plastik türlerini kirletebilir.”
Son zehirli yol ise geri dönüşüm tesislerinde çalışan personele zarar veriyor. Plastikler geri dönüşüm sürecinde ısıtılır. Bu, bromlu dioksinler gibi yeni toksik kimyasallar oluşturabilir’ diyor.
Tüm plastiklerin eritildiğini ve küçük parçalara ayrıldığını, pelet haline getirildiğini, ardından yeni kaplarda ısıtılıp soğutulduğunu açıklamaya devam etti. Plastiğin yüzde 98’inden fazlası fosil karbon-kömür, petrol ve gazdan üretiliyor.
Uluslararası bilim insanlarından oluşan bir ekibin 2023 yılında yaptığı bir araştırmaya göre, sentetik malzeme daha sonra “renk, esneklik, kararlılık, su iticilik, alev geciktirme ve ultraviyole direnci gibi belirli özellikleri iletmek için polimerlere dahil edilen ek kimyasallar” ile birleştirilir.
“Bunlar, plastiğin ayrılmaz bileşenleridir ve plastiğin insan sağlığına ve çevreye verdiği zararların çoğundan sorumludurlar.”
Rapor, plastik üretimi için karbon hammaddeleri çıkaran kömür madencileri ile petrol ve gaz sahası işçilerinin kardiyovasküler hastalık, kronik obstrüktif akciğer hastalığı ve akciğer kanserine yakalandığını ortaya koyuyor.
Bununla birlikte, araştırmaya göre, plastik üreten fabrikalarda çalışanlar ‘lösemi, lenfoma, hepatik anjiyosarkom, beyin kanseri, meme kanseri, mezotelyoma, nörotoksik yaralanma ve azalmış doğurganlık riski altındadır’.
Melges, “Plastik döngümüzün plastik kirliliği krizine nasıl çözüm olmadığının ve insan sağlığına nasıl zarar verdiğinin hikayesi” dedi.
Derleyen: Feyza ÇETİNKOL
Kaynak: Çevre Dostu-Sağlık Düşmanı: Dünyayı Kurtarmak İçin Kendimizi Feda Ediyoruz