Zona Aşısı Sadece Cildi Değil, Kalbi ve Beyni de Koruyabiliyor
Yeni bir çalışma, zona aşısının sadece ağrılı döküntüleri önlemeye yardımcı olmakla kalmayıp aynı zamanda felç, kalp krizi ve vasküler demans riskini de azalttığını gösterdi.
Amerikalı bilim insanları, 50 yaş üstü 174.000 kişiden alınan verileri analiz etti ve aşının faydalarının virüse karşı korumanın çok ötesine geçtiği sonucuna vardı.
Zona, çocuklarda suçiçeğine neden olan aynı virüsten kaynaklanır: Varicella Zoster . Hastalıktan sonra yok olmaz, vücutta kalır ve bağışıklık sisteminin zayıflamasını bekler. Daha sonra virüs, bu kez zona olarak yeniden aktif hale gelir.
Bu enfeksiyon sadece dayanılmaz ağrı ve döküntülere değil, aynı zamanda tedavisi zor, yıllarca süren kronik sinir ağrılarına da neden olabilir.
Şiddetli vakalarda virüs kan damarlarını da etkileyerek iltihaplanma, kan pıhtılaşması ve beyne giden kan akışının bozulması riskini artırır. Bu nedenle liken aşısı, 50 yaşından sonra koruyucu bakımın önemli bir parçası olarak kabul edilir.
Aşılamanın beklenmedik faydaları
Bilim insanları, zona aşısının yalnızca enfeksiyona karşı değil, aynı zamanda sonuçlarına karşı da koruma sağlayıp sağlamadığını belirlemeye karar verdi. Bunun için 50 yaş üstü 174.000’den fazla Amerikalının tıbbi verilerini analiz ettiler.
Katılımcıların bir grubu herpes aşısı, diğer grubu ise pnömokok aşısı aldı (aşılamanın olası genel etkisini dışlamak için karşılaştırma amacıyla seçildi). Takip yedi yıla kadar sürdü.
Sonuçlar etkileyiciydi: Zona aşısı olanlarda tromboz riski %27, felç ve kalp krizi riski %25 ve vasküler demans riski %50 daha düşüktü. Dahası, bu gruptaki genel ölüm oranı %21 daha düşüktü.
Peki bu neden işe yarıyor?
Çalışma doğrudan bir neden-sonuç ilişkisini kanıtlamasa da bilim insanları, virüsün yeniden aktif hale gelmesinin önlenmesinin vücuttaki iltihabı azalttığını ve kan damarlarını koruduğunu öne sürüyor. Suçiçeği-Zoster enfeksiyonlarının , özellikle yaşlı yetişkinlerde felç ve kalp hastalığı riskini artırdığı daha önce gösterilmişti.
Dolayısıyla aşı, enfeksiyonun kendisini önleyerek dolaylı yoldan kalp ve beyin sağlığını iyileştirebilir.
Yaşam süresini uzatabilen bir aşı
Çalışmanın sonuçları , bulaşıcı hastalık alanındaki en büyük etkinliklerden biri olan IDWeek 2025 konferansında sunuldu. Uzmanlar, bunun uzun zamandır 50 yaş üstü herkese önerilen zona aşısı için daha fazla destek sağladığına inanıyor.
Derleyen: Feyza ÇETİNKOL
Kaynak: Zona Aşısı Sadece Cildi Değil, Kalbi ve Beyni de Koruyabiliyor