“Yeryüzünün Altındaki Saatli Bomba”

“Yeryüzünün altındaki saatli bomba” açıklaması tedirgin edici.

İklim değişikliği etrafımızdaki dünyayı değiştirirken bilim insanları bu etkilerin yer altı su rezervlerine ulaşmasının bir yüzyıl sürebileceğini ve su kaynakları üzerindeki bu etkilerin olumsuzluklarıyla uğraşanların torunlarımız olacağı konusunda uyarıyor.

Araştırmacılar, kayaların arasında ve toprak altında bulunan temiz yer altı sularının iklim değişikliğine tepki vermesinin yüzey sularına oranla daha uzun sürdüğüne işaret ediyor.

Yüzeye yetişemeyen su kaynaklarının olduğu daha sıcak ve daha az yağış alan bölgeler, gelecekte yeryüzünün altında bir saatli bomba gibi fitili ateşlenecek. Bu anlamda yer altı sularının birikmesi için yağmura güveniyoruz.

Ancak işleri geciktirmek bu ‘’gizli’’ kıtlıkları, potansiyel olarak daha tehlikeli hale getiriyor. Ekip üyelerinden biri olan İngiltere Cardiff Üniversitesi’nden Mark Cuthbert: ‘’Yer altı su sistemlerinin iklim değişikliğine tepki vermesi yüzey sularından daha uzun zaman alır.’’ dedi.

Bu durum, dünyanın birçok yerinde iklim değişikliği nedeniyle yer altı sularının akışındaki değişikliklerin çok uzun ve olumsuz bir etkiye sahip olabileceği anlamına geliyor. Maalesef bunu çevresel bir saatli bomba olarak tanımlıyorlar. Çünkü şu anda meydana gelen herhangi bir iklim değişikliği etkisi, uzun bir süre sonra nehirlerin ve sulak alanların bazal akışını tamamen etkileyecek.

Yeni çalışma, iklim değişikliğine daha duyarlı olan alanlarda -Amazon ve Orta Afrika gibi ıslak ve nemli noktaların- yer altı suları üzerindeki etkilerinin sadece 10 yıl içinde görülebileceğini söylüyor. Bu etki kuru ve çorak bölgelerde çok uzun süreli olabilir.

Veri modellerinin yanı sıra bu alandaki araştırmaları da kullanan ekip, gezegendeki yer altı suyu arzının neredeyse yarısı için seviyelerin tekrar dolması veya tekrar dengelenmesinin 100 yıl ya da daha fazla sürebileceğini tahmin ediyor.

Bazı yerlerde -Sahra gibi- yer altı kaynaklarının bölgenin çok daha ıslak olduğu 10.000 yıl öncesinde bile iklim değişikliğine tepki verdiğini biliyoruz.

Yer altı suları gözden uzak gönülden uzak bir mesele. AFP’ye verdiği açıklamada Cuthbert: ‘’İnsanların çok fazla düşünmedikleri bu büyük ve gizli kaynak, küresel gıda üretiminin temelini oluşturuyor.’’ dedi.

Şimdi anladığımız bu etki, iklim değişikliği açısından gerçekten çok uzun bir gecikmeye sahip olacak. Sistemde bir hafıza var ve bu hafıza bazı yerlerde çok büyük.

Şu anda 2 milyardan fazla insan, içme ve sulama için yer altı sularına güveniyor. Ancak yağmur su seviyesini yavaşça arttırırken su, göller, nehirler ve ırmaklar yoluyla tahliye ediliyor. Eğer bu sürecin bir parçası (yağış gibi) değişirse her şeyin dengesi bozulur.

Eğer bunun için hazırlanmak ve uyum sağlamak zorundaysak iklim değişikliğinin su kaynakları üzerindeki etkisini tam olarak belirlemek çok önemli.

Gelecek nesillerin aniden ve beklenmedik bir şekilde bir asırdan daha kısa bir sürede gerçekleşen hava koşullarının etkilerini hissetmesini istemiyoruz.

Taleplerimiz arttıkça yer altı suyu kaynaklarının yetersiz kalacağını biliyoruz.

Suyu, iklim değişikliği olmasa dahi şu anda yaptığımızdan daha iyi korumamız gerekiyor.

Cuthbert: “’Su yönetimi politikaları ya da gelecek nesillerin iklim değişikliğine adaptasyonu geliştirilirken bu gizli etkilerin potansiyelinin fark edilmesi şarttır.’’ dedi.

 

Kaynak: https://www.bizsiziz.com/theres-a-water-time-bomb-lurking-beneath-the-planets-surface-scientists-warn/

Çeviri: Gamze Çiftçi

55 Paylaşımlar

Bir cevap yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir

Solve : *
18 + 30 =


This site uses Akismet to reduce spam. Learn how your comment data is processed.