Yeni Pompeii İskeletleri Vezüv Yanardağının Dehşetine Bir Felaket Daha Eklendiğini Gösteriyor.
Yaklaşık 2.000 yıl önce Vezüv’ün patlamasıyla Pompeii’de meydana gelen yıkım, insanlık tarihinde kesinlikle yıkıcı bir andı.
Antik Roma kentinin sakinlerinin birçoğu patlamanın ilk 18 saatinde yağan kül ve süngertaşlarının altında kalarak boğulmuş ya da daha sonra kentin içinden geçen piroklastik dalgaların yoğun ısısı nedeniyle anında ölmüştür.
Yeni keşfedilen iki iskeletin kazısı, işleri daha da kötüleştiren başka bir faktörün daha olduğunu ortaya koyuyor. Bu talihsiz bireyler, bölgeyi sarsan eş zamanlı depremlerin etkisiyle yıkılan duvarların altında kalarak ezilmişlerdir.
Pompeii’nin son anları neredeyse mükemmel bir şekilde korunmuş olsa da, zamanın dehşet verici bir anı binlerce yıldır sessizce çığlık atıyor olsa da, kalıntılardan olayları yeniden inşa etmek hala oldukça zor olabilir.
İtalya’daki INGV-Osservatorio Vesuviano’dan volkanolog Domenico Sparice, “Bu karmaşıklıklar, resmin tamamını çözmek için tüm parçaların birbirine uyması gereken bir yapboz gibidir” diyor.
“Patlama sırasındaki sismisitenin Pompeii’nin yıkımında önemli bir rol oynadığını ve muhtemelen kaçınılmaz bir ölümle karşı karşıya kalan Pompeililerin seçimlerini etkilediğini kanıtladık.”
Pompeii’nin modern alanı, vatandaşlarının son anlarında korunduğu ayrıntı düzeyiyle ünlü olsa da, şehrin binaları genellikle çatıları çökmüş, duvarları yıkılmış ve sütunları devrilmiş kötü bir durumda bulunur.
Bu evlerden biri de İş Başındaki Ressamlar Evi ya da Casa dei pittori al lavoro’dur. Alanın halihazırdaki kapsamlı kazılarına 2023 yılında devam eden Sparice ve ekibi, evin mutfağı da dahil olmak üzere en kuzeydeki iki oda üzerinde çalıştı.
Çalışırken, duvarların çöküşünün, patlamanın nasıl gerçekleştiğine dair önceki rekonstrüksiyonlara dayanarak bulmayı bekledikleri şeyle tam olarak uyuşmadığını fark ettiler.
INGV-Osservatorio Vesuviano’dan volkanolog Mauro Di Vito, “Pompeii’ye adanmış volkanolojik literatürde tanımlanan volkanik olayların etkileriyle uyuşmayan tuhaf özellikler bulduk” diyor. “Farklı bir açıklaması olmalıydı.”
Sonra iskeletleri buldular: her ikisi de 50 yaşlarında olan iki adam ve her ikisinde de ciddi, kemik kırıcı travmalar vardı. Birinin kaburgalarında, kafatasında, leğen kemiğinde, uzuvlarında ve omurgasında kırıklar ve kopmalar vardı. Muhtemelen hemen ölmüş olmalıydı.
İkincisinin sağ bacağında, her iki kolunda, kafatasında ve leğen kemiğinde de hemen ya da neredeyse hemen ölümcül olabilecek kırıklar vardı. Ancak araştırmacıların dikkatini çeken başka bir şey daha vardı. Adamın kemikleri kıvrılmış, kolları başının üzerinde koruyucu bir duruştaymış gibi dururken, hemen üzerinde tahta kalkan gibi dairesel bir nesnenin silik izleri bulundu. Görünüşe göre, vücuduna düşen duvar nedeniyle tehlikenin yakın olduğunu biliyordu ve – boşuna – kendini korumaya çalıştı.
Dahası, her iki iskelet de volkanik süngertaşına gömülü olarak değil, süngertaşı üzerinde bulunmuştur – bu da patlamanın ilk aşaması olan kül yağmurundan kurtulduklarını, ancak piroklastik dalgalar gelmeden önce düşen duvarlar nedeniyle öldüklerini düşündürmektedir.
Sismik faaliyetlerin volkanik patlamalara sıkça eşlik ettiğini biliyoruz ve MS 79’da Vezüv’ün patlamasından önceki on yıllarda bölgede depremler rapor edilmişti. Ancak şehrin yıkımı o kadar büyüktü ki, patlamayla aynı anda bir depremin meydana gelip gelmediğini tespit etmek zor olmuştu.
Bu ev ve bu iskeletler, felaketin gerçek boyutlarını nihayet ortaya koyan kanıtlardır.
Pompeii Arkeoloji Parkı’ndan arkeolog Gabriel Zuchtriegel, “Pompeii’nin yıkımına ilişkin yeni bilgiler bizi 2.000 yıl önce burada yaşayan insanların deneyimlerine çok yaklaştırıyor” diyor.
“Yaptıkları seçimlerin yanı sıra, araştırmamızın odak noktası olmaya devam eden olayların dinamikleri, şehrin varlığının son saatlerinde yaşam ve ölüm üzerinde karar verdi.”
Derleyen: Deniz KAFKAS
Kaynak: Yeni Pompeii İskeletleri Vezüv Yanardağının Dehşetine Bir Felaket Daha Eklendiğini Gösteriyor
İlk Avrupalılar Cebelitarık’tan mı Geçti? 1,3 Milyon Yıllık Gizem Çözüldü!
İlk Avrupalılar Cebelitarık’tan mı Geçti? 1,3 Milyon Yıllık Gizem Çözüldü!