Yaşamın Gelişmesine, 3 Milyar Yıl Önceki Bir Asteroit Çarpması İvme Kazandırdı
66 milyon yıl önce bir asteroit çarpması dinozorları öldürdü, ancak belki de 3 milyar yıldan daha uzun bir süre önce başka bir çarpma yaşamın gelişmesini teşvik etti.
Milyarlarca yıl önce, bildiğimiz yaşamın ortaya çıkmasından çok önce, gezegenimize sık sık meteorlar düşüyordu. Böyle bir meteor yaklaşık 3.26 milyar yıl önce düştü. Ve düşmesinin sonuçları oldukça beklenmedik olmuş olmalı.
Harvard Üniversitesi’nde jeolog olan Nadia Drabon zor soruları sordu:
Meteor bombardımanı sırasında, tek hücreli bakteri ve arkelerin hüküm sürdüğü eski çağlarda gezegenimiz nasıldı ve her şey ne zaman değişmeye başladı? İlk okyanuslar ne zaman ortaya çıktı? Kıtalar? Levha tektoniği? Tüm bu çalkantılı etkiler yaşamın evrimini nasıl etkiledi?
Yeni çalışması, bu soruların bazılarını “S2” adı verilen bir meteor çarpmasıyla bağlantılı olarak yanıtlamaya çalışıyor. Bu olay 3 milyar yıldan daha uzun bir süre önce gerçekleşti.
Jeolojik kanıtları Güney Afrika’daki Barberton yeşil taş kuşağında bulunmaktadır.
Drabon’un ekibi, kaya örneklerini toplayıp incelemenin yanı sıra jeokimya ve karbon izotop bileşimini analiz ederek, Everest Dağı’nın dört katı büyüklüğündeki bir gök taşının Dünya’ya çarptığı gün neler olduğuna dair ilgi çekici bir resim çiziyor.
“Cape Cod kıyılarında, sığ suda durduğunuzu hayal edin. Güçlü akıntıların olmadığı, düşük enerjili bir ortam. Birdenbire dev bir tsunami üzerinize çöküyor ve deniz tabanını parçalıyor” diyor Drabon.
Meteor S2
Dinozorları öldüren gök taşından 200 kat daha büyük olduğu tahmin edilen S2 gök taşı.
S2 okyanusu karıştıran bir tsunamiye neden olmuş ve enkazı karadan sürüklemiştir. Çarpışmadan kaynaklanan ısı okyanusun üst kısmının kaynamasına ve atmosferin ısınmasına neden oldu. Kalın bir toz bulutu etrafı kaplayarak fotosentezi engelledi.
Ancak bakteriler dirençlidir ve ekibin analizlerine göre çarpışmadan sonra bakteriyel yaşam hızla toparlandı. Aynı zamanda, fosfor ve demir elementleriyle beslenen tek hücreli organizmaların popülasyonları da dramatik bir şekilde arttı.
Demir muhtemelen tsunami tarafından okyanusun derinliklerinden sığ sulara taşınmış, fosfor ise gök taşının kendisi tarafından Dünya’ya getirilmiş ve karada artan ayrışma ve erozyonla suya karışmıştır.
Drabon’un analizi, demir metabolize eden bakterilerin çarpışmadan hemen sonra gelişmesi gerektiğini gösteriyor. Demir tercih eden bakterilere geçiş, kısa ömürlü olsa da, Dünya’daki erken yaşamı tanımlayan bulmacanın önemli bir parçasıydı.
Drabon’un çalışmasına göre, yollarına çıkan her şeyi (66 milyon yıl önce dinozorlar dahil) öldürdüğü düşünülen göktaşı çarpmaları, yaşam için olumlu bir yan taşıyor.
Drabon, “Çarpma olaylarının yaşam için felaket olduğunu düşünüyoruz” diyor.
“Ancak bu çalışma, bu etkilerin özellikle erken dönemlerde yaşama fayda sağlamış olabileceğini ve aslında refaha katkıda bulunmuş olabileceğini vurguluyor.”
Drabon’un mevcut çalışmalarının çoğuna odaklandığı Güney Afrika’daki Barbertonian yeşil taş kuşağı, S2 de dahil olmak üzere en az sekiz çarpma olayının kanıtını içeriyor.
Drabon ve ekibi, Dünya’nın tarihine ve ağır meteoritlerin Dünya üzerindeki etkisine dair daha derin bilgiler edinmek için bölgeyi incelemeye devam etmeyi planlıyor.
Derleyen: Feyza ÇETİNKOL
Kaynak: Yaşamın Gelişmesine, 3 Milyar Yıl Önceki Bir Asteroit Çarpması İvme Kazandırdı
99 Milyon Yıl Önce Kehribarda Donmuş Bir Ateş Böceği Bulundu