Yakındaki Süper-Dünya, Yaşanabilir Bölgesinde Keşfedilerek Bilim Dünyasını Sarsıyor
Yaşam beklentilerine gelince, bu şimdiye kadar en iyilerden biri gibi görünüyor ve küçük bir kardeşi olabilir.
Dünya’nınkinden yüzde 55 daha büyük yarıçapı olan bir gezegen, nispeten yakın bir yıldızın yaşanabilir bölgesinde bulundu. Boyutları Dünya’ya daha yakın olan ikinci bir gezegenin de aynı sistemin yaşanabilir bölgesinde yer aldığından şüpheleniliyor – bu da onu TESS uzay aracı tarafından henüz bulunan en küçük yaşanabilir bölge gezegeni yapacak.
Güneş sisteminin ötesinde gezegenler bulmak bir zamanlar her yeni duyuruyu heyecan verici kılacak kadar nadirken, artık damlalar bir akıntı haline geldi. Bir gezegenin öne çıkması için özel bir şeye ihtiyacı vardır. TOI-715b ve olası kardeşi TOI-715c, boyut ve konum kombinasyonu sayesinde buna sahip.
Bulduğumuz gezegenlerin çoğu yıldızlarına çok yakın yörüngede döndüklerinden yaşam için fazla bir olasılık sunmuyorlar, çok sıcaklar. Daha ılımlı sıcaklıklarda olanların çoğu gaz devleridir. Bunlar muhtemelen galaktik nüfusu yansıtmıyor, ancak yıldızlarına yakın büyük gezegenleri bulmak çok daha kolay.
Bir yıldızın “yaşanabilir bölgesinde” olduğu bildirilen çoğu gezegen bile bir yıldız işaretiyle birlikte gelir. Teorik olarak, yaşanabilir bölge, Dünya’nın bolluğunun hayati bir özelliği olan yüzeydeki sıvı su için sıcaklıkların uygun olduğu bölgedir. Ancak, bir gezegenin ne kadar ışık yansıttığı gibi tahminlere bağlı olarak gezegen sıcaklıkları hakkında yeterince belirsizlik vardır, bu nedenle gerçekten iki yaşanabilir bölge vardır: “muhafazakar” ve “iyimser” olarak adlandırılır. En çok rapor edilen gezegenlerin hangisine girdiğini tahmin edin. TOI-715b muhafazakâr yaşanabilir bölgede yer almaktadır. Bazı varsayımların daha kötümser tarafını ele alsak bile, sıcaklığı sıvı su için uygun olmalı ve gökbilimcilere TESS’in bulgularını tamamlayan bir dizi Dünya tabanlı teleskopla onu araştırmaları için ilham vermelidir.
137 ışık yılı uzaklıkta olan TOI-715, gözlemler için TRAPPIST-1 sisteminden daha az elverişli bir konuma sahiptir, ancak yine de incelediğimiz yıldızların çoğundan daha yakındır. Her iki gezegen de yaşam için uygunsa, yaşamın evrimleşmesi için bolca zaman geçmiştir – TOI-715’in yaşı hakkında çok fazla belirsizlik var, ancak en iyi tahmin 6,6 milyar yıldır.
En büyük belirsizlik atmosferiyle ilgilidir. TESS’in incelediği yıldızların çoğuna uygun olarak, TOI-715 bir kırmızı cücedir ve TOI-715b’nin her 19,2 günde bir yörüngede dönerken rahat bir sıcaklığı korumasına izin verir. Bununla birlikte, kırmızı cüceler çok fazla parlama eğilimindedir, bu da TRAPPIST-1’in görünüşe göre en yakın gezegenlerine yaptığı gibi, çok yakın gezegenlerin atmosferlerini soyabilir.
Bu bağlamda, TOI-715b’nin daha büyük boyutu – ve muhtemelen daha güçlü yerçekimi çekimi – bir avantaj olabilir, atmosferini tutma şansını artırabilir, ancak manyetik alanının gücü de önemli olacaktır. İki yıl boyunca, TOI-715 çok güçlü bir şekilde parlamadı, ancak bu yaşının bir sonucu olabilir; daha gençken, daha fazla yıldız aktivitesinin uzun zaman önce yaşam şansını mahvetme olasılığı göz ardı edilemez.
Bulduğumuz gezegenlerin yarıçapları nadiren Dünya’nın yarıçapının 1,5 ila 2 katı arasında değişiyor ve bu da yarıçap vadisi olarak biliniyor. Vadinin var olma nedenleri hakkında önemli tartışmalar var, ancak TOI-715b bunu biraz daha sığ hale getiriyor ve gezegenin kaşifleri bunu hayal edip etmediğimizi sorguluyor.
Muhtemel gezegen TOI-715c’nin Dünya’dan sadece yüzde 7 daha geniş olduğu düşünülmektedir, ancak var olup olmadığına dair belirsizliğe uygun olarak bu konudaki hata çubukları daha büyüktür. Şüpheli yörüngesi 25,6 gün, bu da onu iyimser yaşanabilir bölgenin dış kenarına, bir şekilde Mars’a eşdeğer bir yere koyuyor.
Derleyen: Deniz KAFKAS
Kaynak: Yakındaki Süper-Dünya, Yaşanabilir Bölgesinde Keşfedilerek Bilim Dünyasını Sarsıyor
İlk Kez Dünyadaki Robo-Köpek Uzaydaki Astronot Tarafından Yönetildi
İlk Kez Dünyadaki Robo-Köpek Uzaydaki Astronot Tarafından Yönetildi