Webb Teleskopu İlk Gezegenini Bulmuş Olabilir
Yakındaki genç bir yıldızı çevreleyen tozlu bir enkaz halkasında kompakt bir gezegen benzeri nesne tespit edildi. Bu nesne soluk, soğuk ve yörüngesindeki yıldızdan uzak.
Eğer doğrulanırsa, James Webb Uzay Teleskobu tarafından doğrudan görüntülenen ilk gezegen olacak.
Bu yöntemle güneş sistemimiz dışında tespit edilen en hafif gezegen de bu gezegen olacaktır.
Kızılötesi ışıkta ipuçları ortaya çıkıyor
Uluslararası bir araştırma ekibi, NASA’nın James Webb Uzay Teleskobu’nda bulunan Orta Kızılötesi Enstrümanı (MIRI) kullanarak, sadece 34 ışık yılı uzaklıkta bulunan kırmızı cüce yıldız TWA 7’yi inceledi.
Yıldızın etrafındaki tozlu diski analiz ederken, uzmanlar TWA 7’den Dünya’nın Güneş’ten uzaklığının yaklaşık 50 katı uzaklıkta bulunan zayıf bir kızılötesi nesne fark etti. Bu konum, bir gezegenin diskin yapısını şekillendirebileceği tahmin edilen noktayla örtüşüyordu.
Mathilde Malin, “Bu gözlemevi, güneş sistemimizdekine benzer kütleli gezegenlerin görüntülerini yakalamamızı sağlıyor. Bu, kendi gezegen sistemimiz de dahil olmak üzere gezegen sistemlerini anlamamızda heyecan verici bir adımdır” dedi.
Neden nesne bir gezegene benziyor?
Nesneyi daha yakından incelemek için araştırmacılar, yıldızın parlak ışığını engellemek için MIRI’nin koronagrafını kullandılar. Bu, yakınlardaki zayıf kaynakları tespit etmelerini sağladı.
Ekip, kalan yıldız ışığını ortadan kaldırmak için yüksek kontrastlı görüntüleme teknikleri uyguladı ve zayıf bir kızılötesi sinyal ortaya çıkardı. Geçen bir güneş sistemi nesnesi veya arka plandaki bir yıldız gibi diğer açıklamaları elediler.
Hala uzak bir galaksi olma ihtimali var, ancak kanıtlar bunun yeni bir gezegen olduğu fikrini güçlü bir şekilde destekliyor – çevredeki toz diskinin yapısını etkiliyor gibi görünen bir gezegen.
Lagrange, “Gözlemlerimiz, TWA 7 enkaz diskinin yapısını şekillendiren güçlü bir gezegen adayı olduğunu ortaya koyuyor ve bu gezegenin konumu, bu kütleye sahip bir gezegen bulmayı beklediğimiz yerin tam olarak ortasında” dedi.
Genç, soğuk bir gezegen
Şu anda TWA 7 b olarak adlandırılan nesnenin kütlesi, Jüpiter’in yaklaşık 0,3 katı, yani Satürn’e eşdeğer bir kütleye sahip görünüyor. Sıcaklığı muhtemelen 120 Fahrenheit (47 Santigrat) civarında.
Sinyal, diskin içindeki bir boşlukta bulundu, bu da gezegen ile çevresi arasında bir etkileşim olduğunu gösteriyor.
TWA 7’nin neredeyse yüz yüze gelen diski, bilim insanlarına net bir görüş sağladı. Bu yönelim, Webb’in orta kızılötesi ışığa duyarlılığı ile birleştiğinde, bu kadar küçük ve uzak bir gezegeni tespit etmeyi mümkün kıldı.
Enkaz diskleri ve gezegen oluşumu
Enkaz diskleri, gezegen oluşumundan kalan toz ve kayalardan oluşur. Genellikle genç yıldızların çevresinde görülürler, çünkü diskler yeni olduklarında daha parlak ışık yayarlar.
Diskler bazen halkalar veya boşluklar sergilerler. Bilim insanları uzun zamandır bu özelliklerin gezegenler tarafından oyulduğuna inanıyorlardı, ancak şimdiye kadar bunu doğrudan gözlemleyememişlerdi.
TWA 7 b gerçekten bir gezegense, araştırmacılar ilk kez bir enkaz diskinin içinde yapısını şekillendiren bir gezegeni doğrudan görmüş olacaklar. Bu, gezegenin yörüngesinde sıkışmış bir toz kümesi olan “truva diski” olarak adlandırılan nadir bir görüntüyü de sunabilir.
Gezegen evriminin nadir bir anlık görüntüsü
CE Antliae olarak da bilinen TWA 7, sadece yaklaşık 6,4 milyon yaşında. Bu, kozmik açıdan son derece genç bir yaş. Ve yakın olması nedeniyle, bilim insanlarına gezegen sistemlerinin nasıl oluştuğunu incelemek için nadir bir fırsat sunuyor.
Birçok ipucunun çoktan kaybolduğu daha eski sistemlerin aksine, TWA 7 gezegenlerin evrim sürecinin bir anlık görüntüsünü sunuyor. Bu da onu gelecekteki gözlem kampanyaları için özellikle değerli bir hedef haline getiriyor.
Ekip, nesnenin gerçekten bir gezegen olup olmadığını doğrulamak ve özelliklerini daha iyi anlamak için TWA 7’yi gözlemlemeye devam edecek. Bu ilk bakış, Webb’in daha önce ulaşılamayan daha küçük ve daha soğuk gezegenleri incelemek için yeni kapılar açtığını gösteriyor.
Derleyen: Feyza ÇETİNKOL
Kaynak: Webb Teleskopu İlk Gezegenini Bulmuş Olabilir
COZMIC Simülasyonları ile Karanlık Maddenin Gizemleri Çözülüyor