Moğolistan’da Cengiz Han Öncesine Ait Seçkin Bir Kadının Kalıntıları Bulundu
Bu lüks mezar, M.S. 1125 yılında Kidani İmparatorluğu’nun çöküşü ile M.S. 1206 yılında Cengiz Han yönetimindeki Moğol İmparatorluğu’nun yükselişi arasındaki az çalışılmış döneme ışık tutabilir.
Bilim insanları, Moğolistan’ın kuzeydoğusunda terk edilmiş 1.000 yıllık bir kalenin duvarları içine gizlenmiş soylu bir kadının kalıntılarını keşfetti.
Cenaze töreni sırasında merhumun sarı ipek bir pelerin giydiği bildirildi: bu olay Moğol İmparatorluğu’nun kurucusu Cengiz Han’ın yükselişinden önce gerçekleşmişti.
Arkeologların kalenin araştırılması sırasında tesadüfen gömüye rastlamaları daha da dikkat çekicidir.
Bu buluntu, Kitan-Liao İmparatorluğu hanedanları ile onun yerini alan Moğol İmparatorluğu arasındaki nispeten bilinmeyen zaman dilimine dair yeni bilgiler sağlayabilir.
Moğol İmparatorluğu’ndan asil bir kadın
Yeni bir makaleye göre, bilim insanları Har Nuur kalesini incelerken soylu bir kadına ait kalıntılara rastladılar. Har Nuur, Kitang-Liao (Kidani) İmparatorluğu’nun zirvede olduğu 10. ve 12. yüzyıllar arasında inşa edilmiştir.
Kale bir zamanlar kırsal kesim boyunca uzanan 800 kilometrelik bir ‘duvarın’ parçasıydı (çalışmanın asıl konusu buydu). Ancak arkeologlar antik duvarın çitlerinin içine gizlenmiş bir mezara rastladılar.
Radyokarbon tarihleme, kadının 40 ila 60 yaşları arasında öldüğünü göstermiştir: cenaze töreni sırasında başının altına ipek bir bez konmuş ve kafatası huş ağacı kabuğundan bir başlıkla örtülmüştür.
Bilim insanları ayrıca, bir kez daha merhumun elit statüsüne işaret eden bir dizi başka değerli eşya da buldu. Örneğin, altın küpeler, mercan ve cam boncuklar, altın süs plakaları, altın bir bilezik, çeşitli bronz çerçeveli kap parçaları ve gümüş bir fincan parçaları.
Mezarın biyoarkeolojik ön değerlendirmesi, kadının oldukça aktif bir yaşam sürdüğünü ve ölümünden önce dişlerinin çoğunu kaybettiğini göstermektedir.
Har Nuur gömü alanının etrafındaki çalkantılı ortam
Bulunan tarihi eserler, Moğol tarihinde Kitan-Liao İmparatorluğu’nun seçkinlerinin hala büyük saygı gördüğü, ancak hanedanlığın çöküşe yaklaştığı, çalkantılı da olsa büyüleyici bir döneme işaret etmektedir.
Arkeologlar, “Har-Nur mezar alanı çalkantılı tarihlere işaret ediyor” diye yazıyor. “Elbette çalışmamız tek bir mezar alanına odaklanıyor, ancak sonuçlarımız Moğolistan’ın MS 1125’ten Cengiz Han’ın MS 1206’da tahta çıkışına kadar yaklaşık 80 yıllık bir dönemdeki tarihini anlamaya yönelik yeni bilgiler sağladı.”
Cengiz Han’ın 1227’deki ölümüne kadar olan hükümdarlığı sırasında Moğolistan’ın tarihi hakkında çok şey bilinse de, torunu Kubilay Han’ın hüküm sürdüğü 12. yüzyıl dönemi hakkında çok az şey bilinmektedir.
“Tarihi ve arkeolojik bağlam ışığında, Har Nuur mezar alanı muhtemelen imparatorluk sonrası istikrarsızlık döneminden geçen bir bölgede yer alan bir mezar alanıydı. Yaşlı kadının gömüsünün niteliğine bakılırsa, muhtemelen soyluydu ve belirli bir siyasi konuma sahipti.”
Derleyen: Feyza ÇETİNKOL
Kaynak: Moğolistan’da Cengiz Han Öncesine Ait Seçkin Bir Kadının Kalıntıları Bulundu
Batık Köprünün Ardındaki Gizem: İlk İnsan Yerleşimleri Gün Yüzüne Çıkıyor