Karıncaların Alarm Çağrılarını Taklit Eden Bir Bitki Keşfedildi
Japonya ormanlarında bilim insanları, türünün çoğalması için bir hileye başvuran Vincetoxicum nakaianum adlı bir bitki keşfetti. Bu bitki, böcekleri çekmek için hoş bir koku yaymakla kalmıyor, aynı zamanda sinekleri kandırmak için karıncalardaki ölüm ve panik kokusunu da taklit ediyor.
“Köpek yemi” olarak da bilinen Vincetoxicum nakaianum bitkisi, sözde “karınca taklidi”ni kullanan ilk ve şimdiye kadar bilinen tek bitkidir.
Doğada, zıplayan örümcek karıncaların yaygın bir avcısıdır. Ölümcül bir tehlikeyi sezen karıncalar, alarm feromonları adı verilen özel kimyasal sinyaller yayarlar.
Bu, diğer karınca yuva arkadaşlarını tehlikeye karşı uyarmak için kodlanmış bir SOS sinyalidir. Örümcek genellikle karıncanın bağırsaklarını yer ve kitinli dış iskeletini yere atar.
Meyve sinekleri bu kokuya çekilir. Ancak kurtarmaya değil, leş yiyici olarak gelirler. Bu sinekler kolay av ararlar: yaralı veya ölü böceklerin besleyici sıvıları.
Vincetoxicum nakaianum çiçeği de aynı kokuyu yaymayı öğrenmiştir. Bu koku, nonna, undekan ve diğer karmaşık bileşikler içerir. Bu kokuyu alan meyve sinekleri doğrudan çiçeğe uçarlar. Orada yaralı bir karınca bulmayı beklerler, ancak bunun yerine bitkinin üzerine konarlar.
Aldatılan sinekler, var olmayan bir av aramak için çiçeğin etrafında dolaşırken, bitkiden gelen polenler bacaklarına ve vücutlarına yapışır. Böcek daha sonra bu poleni de beraberinde taşıyarak uçup gider ve böylece çiçeği tozlaştırır.
Peki bilim insanları bunu nasıl çözdü?
Her şey, Tokyo Üniversitesi’nden Dr. Ko Mochizuki’nin bir botanik bahçesindeki Vincetoxicum nakaianum bitkisinin etrafında sürekli toplanan meyve sineklerini fark etmesiyle başladı. Ardından kimyasal bir analiz yaptı ve örümceklerin saldırısına uğrayan karıncaların yaydığı kokuları, bitkinin yaydığı aromayla karşılaştırdı.
Bilim insanları ayrıca bir Y labirenti üzerinde de bir deney gerçekleştirdiler. Sineklere bir seçenek sundular: ya ezilmiş bir karıncanın kokusuyla dolu bir tüneli ya da bir örümceğin saldırısına uğramış bir böceğin kokusunu taşıyan bir tüneli takip edeceklerdi. Sinekler, bitkinin tam olarak taklit ettiği “saldırı” kokusuna özellikle çekiliyordu.
Derleyen: Feyza ÇETİNKOL
Kaynak: Karıncaların Alarm Çağrılarını Taklit Eden Bir Bitki Keşfedildi
Zorlu Çöl Şartları Turkana Halkının DNA’sını Nasıl Değiştirdi?