Kalp Arterlerinin Büyümesine Yardımcı Olabilecek Yeni Bir Gen Keşfedildi
Dünyadaki çoğu insanda, kalbin arkasına oksijenli kan sağlayan koroner arter sağ taraftadır. Ancak bazen sol taraftadır ya da her iki yönde de gelişir. Bilim insanları, arterin dallanan tarafından sorumlu olan CXCL12 genini insan gelişiminin çok erken dönemlerinde keşfetti.
İnsanlarda kalbe kan ve oksijen sağlayan birkaç koroner arter bulunur. Kalbin ön tarafında bulunan iki ana arter ve organın arka tarafını beslemek için ana arterlerden birinden dallanan bir inen arter vardır.
İnsanların %80’inde kalbin arka kısmını besleyen arter sağa doğru dallanır. Ancak %10’unda solda, diğer %10’unda ise her iki tarafta da bulunur.
Stanford Üniversitesi’nden bilim insanları, anne karnında aktive olan CXCL12 geninin inen arterin yönünden sorumlu olduğunu buldu. Çalışma Cell dergisinde yayımlandı.
“İlk kez, insan vücudundaki en önemli arter türlerinden birinin gelişimini düzenleyen bir gen olduğuna dair kanıtımız var”
Araştırmacılar, Gazi İşleri Bakanlığı’nın Milyon Gazi Programı’ndan 60.000’den fazla tıbbi kaydı inceledi. Tüm katılımcılar geçmişte bir noktada anjiyogram (kan damarlarının görüntülerini elde etmek için X-ışınlarının kullanıldığı bir muayene) yaptırmışlardır.
Daha sonra genetik bir analiz gerçekleştirdiler ve insan DNA kodunda kalbin arkasındaki bir arterin gelişimiyle ilişkili on yer buldular – bunlardan en güçlüsü CXCL12 idi.
Daha önce aynı bilim insanları ekibi bu geni farelerde incelemişti. Daha sonra CXCL12 proteini seviyesi azaldığında farelerin atipik arteriyel yapı geliştirdiğini buldular.
Böylece araştırmacılar, bu proteinin hasarlı kalpte yeni kan damarlarının büyümesini uyardığı sonucuna vardılar. Ancak yeni keşif, bu genin ve proteininin insan arterlerinin oluşumunda önemli bir rol oynadığını gösteriyor.
Bilim insanları bu keşfin kalp hastalığını tedavi etmek için yeni arterlerin “büyütülmesine” yönelik ilk adım olmasını umuyor. Ancak CXCL12 geninin yetişkinlerde tam olarak nasıl “açıldığı” ve arterin dallanma tarafının kalp hastalığı riskini etkileyip etkilemediği belirsizliğini koruyor.
Derleyen: Feyza ÇETİNKOL
Kaynak: Kalp Arterlerinin Büyümesine Yardımcı Olabilecek Yeni Bir Gen Keşfedildi
