Kakao Yaşlı Yetişkinlerde Kalp ‘İltihaplanmasıyla’ Mücadeleye Yardımcı Oluyor
Bu kısmı anlatmamak olmaz. Kakao çekirdeğinin tarih boyunca geçirdiği serüven oldukça uzun. O yüzden koltuklarınıza yaslanın. 4000 yıllık bir geçmişi dinlemeye hazır olun.
Kakaonun Latince’deki adı “Theobromo Cacao”. Yani “Tanrıların gıdası”. Yıllarca birçok hastalığın tedavisinde kullanılmış ve bu adı almış. Kaynaklar kakaonun çıkış yerini Honduras, Ula Vadisi olarak gösteriyor. Tarihçiler bu minik köyün çikolatanın gerçek beşiği olabileceğine inanıyorlar.
Mayalar, kakaoyu tarımda ilk kez kullanan topluluk olarak biliniyor. Ayrıca dinlerinin temeline kakao ağacının üzerine oturtmuşlar. Mayalar’da, kakao ağacı güneşli zamanların gelişinden önce rüzgarın dört yönünü belirtmek amacıyla Karanlık Çağ günlerinde ekilen kutsal ağacı temsil ediyor.
Bugüne kadar türünün en kapsamlı çalışmasının yeni sonuçlarına göre, flavanoller açısından zengin günlük kakao özü takviyesi, yaşa bağlı iltihabı azaltıyor gibi görünüyor. Bulgular, kakao flavanollerinin kalbi korumaya yardımcı olabileceğine dair önceki kanıtlara biyolojik destek sağlıyor ve bitki bileşiklerinin “iltihaplanmayı” azaltarak yaşlanma sürecini nasıl etkilediğine dair ipuçları veriyor.
Mass General Brigham’daki bir ekip tarafından yürütülen yeni bir araştırmada, bilim insanları, birkaç yıl boyunca günlük kakao takviyesi alan katılımcılar arasında yaşa bağlı beş inflamasyon belirtecindeki değişiklikleri inceledi. Veriler, 60 yaş ve üzeri 21.442 katılımcıyı içeren büyük, randomize, çift kör, plasebo kontrollü bir çalışma olan COcoa Takviyesi ve Multivitamin Sonuçları Çalışması’ndan (COSMOS) rastgele seçilen 598 katılımcıyı kapsıyordu.
Denemenin kakao kolu, 500 mg kakao flavanolleri içeren günlük bir özüt takviyesini test etti ve bu karışımın yaklaşık 80 mg’ı, kalp ve damar sağlığı için en önemli flavanollerden biri olduğu düşünülen epikateşin adı verilen tek bir bileşikten geldi.
Brigham and Women’s Hastanesi’nde yardımcı epidemiyolog olan ve makalenin sorumlu yazarı Howard Sesso, “Kakao özütü ve inflammaging’e olan ilgimiz, kakaonun kardiyovasküler hastalıklarda sağladığı azalmalara dayanarak başladı,” dedi. “Ayrıca, yaşlanmaya bağlı inflamasyonun atardamarları sertleştirip kardiyovasküler hastalıklara yol açabildiği sağlıklı yaşlanma ve kardiyovasküler sağlık arasındaki önemli örtüşmeyi de takdir ediyoruz. Bu nedenle, uzun yıllar kakao özütü takviyesinin plaseboya kıyasla inflammaging’i düzenleyip düzenleyemeyeceğini görmek istedik ve veriler bunu gösteriyor.”
Bu yeni çalışmada, bilim insanları 598 katılımcıdan (ortalama yaş 70) alınan kan örneklerini analiz ederek çeşitli iltihaplı biyobelirteçleri ölçtüler: üç proinflamatuar protein (hsCRP, IL-6 ve TNF-α), bir antiinflamatuar protein (IL-10) ve bir bağışıklık aracılık eden protein (IFN-γ veya interferon-gama). Başlangıçta ve birkaç yıllık takip kontrolünde ölçülen bu biyobelirteçlerdeki değişiklikler karşılaştırıldığında, belirteçler genel olarak oldukça tutarlı kaldı, ancak hsCRP seviyeleri plaseboya kıyasla her yıl %8,4 oranında önemli ölçüde düştü. Bu anlamlı bir sonuçtur, çünkü yüksek hassasiyetli C-reaktif protein – hsCRP – kardiyovasküler hastalık riskinin arttığını gösterebilen bir iltihap belirtecidir.
Önceki çalışmalarda, kakao özütünün, bilim insanlarının yaşlanma sürecini yavaşlatmada ve yaşlı yetişkinlerde sağlıklı yaşlanmayı desteklemede anahtar olarak gördüğü inflamasyon belirteçlerini azalttığı gösterilmiştir. Bu son araştırmada, kakao takviyesi alan katılımcıların IFN-γ seviyelerinde, plasebo grubuna göre yılda yaklaşık %6,8 daha yüksek bir oranda, mütevazı bir artış gözlemlenmiştir. IFN-γ bağışıklıkla ilişkili bir sinyal proteini olmasına rağmen, bu artışın önemi tam olarak açık değildir.
“İlginç bir şekilde, bağışıklıkla ilişkili bir sitokin olan interferon-γ’de de bir artış gözlemledik ve bu da gelecekteki araştırmalar için yeni sorular ortaya çıkarıyor,” dedi kıdemli yazar ve Georgia Önleme Enstitüsü (GPI) Direktörü Dr. Yanbin Dong. “Kakao özü sağlıklı bir yaşam tarzının yerini tutmasa da, bu sonuçlar cesaret verici ve yaşlandıkça iltihabı düzenlemedeki potansiyel rolünü vurguluyor.”
Daha önceki çalışmalar kakao bileşiklerini gelişmiş hafıza ve tip 2 diyabete karşı koruma ile ilişkilendirirken , 2016 , 2019 ve 2023’te yayınlanan araştırmalar da dahil olmak üzere diğerleri , kakao flavanollerinin yaşlı yetişkinlerde inflamasyonu ve oksidatif stresi azaltıp azaltamayacağını özel olarak araştırdı. Ancak, bu çalışmalarda ve COSMOS deneyinde, kakaodan yapılan takviyelerin çay, çilek ve üzüm gibi yiyeceklerde de bulunan flavanoller içerdiğini belirtmekte fayda var. Bu nedenle, bulgular yalnızca kakaonun değil, bu bitki kimyasalları ailesinin daha geniş faydalarını da yansıtıyor olabilir.
Araştırmacılar ayrıca, gıda üreticisi Mars’ın bilimsel araştırma bölümü Mars Edge aracılığıyla çalışmanın materyallerini sağlamakla birlikte, şirketin deneme tasarımı, yürütülmesi, veri toplanması, analizi veya nihai makalenin bulgularında hiçbir rolü olmadığını belirtiyorlar. COSMOS denemesinin kendisi ise araştırmacı tarafından başlatılmış ve çok sayıda akademik ekip tarafından denetlenmiştir.
Mass General Brigham ekibi şimdi kakao flavanolünün ve multivitamin rejimlerinin daha şiddetli iltihaplanmaları azaltmaya yardımcı olup olamayacağını ve kalp hastalığının ötesinde yaşlanmayla ilgili diğer sağlık sorunlarına fayda sağlayıp sağlamayacağını araştırmayı planlıyor.
Sesso, “Bu çalışma, flavanol açısından zengin kakao ürünleri de dahil olmak üzere, bitki bazlı gıdaların kardiyovasküler sağlık üzerindeki faydalarına daha fazla dikkat çekilmesini öneriyor,” diye ekledi. “Bu, özellikle iltihaplanma bağlamında, çeşitli, renkli ve bitki bazlı bir beslenmenin önemini vurguluyor.”
Derleyen: Feyza ÇETİNKOL
Kaynak: Kakao Yaşlı Yetişkinlerde Kalp ‘İltihaplanmasıyla’ Mücadeleye Yardımcı Oluyor
Yakını Göremeyenler İçin Bu Göz Damlaları Okuma Gözlüklerinizin Yerini Alabilir
Kakao Yaşlı Yetişkinlerde Kalp ‘İltihaplanmasıyla’ Mücadeleye Yardımcı Oluyor