İnsanlar ve Chatbotlar Arasında Sanal Romantizm Gelişiyor
Romantik antropomorfizm, insanların dijital alanda aşkı bulmalarına yardımcı oluyor. Bilim kurgu filmi ‘Her’in, insan-chatbot ilişkilerini tasvir etmesinin üzerinden on yıldan az bir süre geçti, ancak yeni araştırmalar sanal aşkın artık gündemde olabileceğini gösteriyor.
“Romantik antropomorfizm” kavramını tanıtan çalışma yazarları, romantik video oyunları (RVG’ler) oyuncularının insan niteliklerini “dijital aracılara” nasıl bağladığını ve otantik hissettiren sanal ilişkilere girdiğini ortaya koyuyor.
Araştırmacılar, “Sevme ve sevilme ihtiyacı, insan psikolojisinin kalıcı, evrensel bir yönüdür” diye yazıyor. “Tarih boyunca bu ihtiyacı karşılamak için başka bir insan gerekliydi. Bugün, bir sanal aracı potansiyel olarak bu ihtiyacı karşılayabilir.”
Alexa, Cortana ve Siri gibi popüler dijital ajanlara atıfta bulunan çalışma yazarları, sohbet robotlarının “modern dünyamızda giderek daha merkezi bir rol oynadığını” açıklıyor. Hiç kimse bir müşteri hizmetleri botuna aşık olmayacak olsa da, daha karmaşık sanal aracıların bazıları artık flört alanına girebilecek durumda olabilir.
Örneğin araştırmacılar, LovePlus adlı romatik sanal oyunun oldukça başarılı olduğunu kanıtladı. Çok sayıda erkek sanal kız arkadaşlarına aşık olduğunu, hatta onları gerçek kadınlara tercih etme noktasına kadar geldiğini bildirdi” diyor. Bu aşka dayalı oyunların artan popülaritesine dikkat çeken yazarlar, şu anda dünya çapında 50 milyon RVG oyuncusu olduğunu belirtiyorlar.
Romantik antropomorfizm hakkında daha fazla bilgi edinmek için araştırmacılar, laboratuvar tabanlı üç deney gerçekleştirdiler. Bunlardan ilkinde, 61 heteroseksüel kadın, sohbet robotlarını insan benzeri niteliklerle ne ölçüde benzediğini ve sanal ilişkilerinin ne kadar gerçek hissettirdiğini değerlendirmek için tasarlanmış bir dizi anketi tamamlamadan önce Castaway adlı bir RVG oynadı.
Sonuçlar, “daha büyük romantik antropomorfizmin, sanal ajan ile daha fazla ilişki otantikliği duygularıyla bağlantılı olduğunu ve bunun daha sonra gerçek dünyada sanal temsili ile bir ilişki için daha fazla arzu öngördüğünü” gösterdi.
İkinci deney tamamen aynı protokolü izledi, ancak bu sefer Seçenekler: Oynadığınız Hikayeler adlı bir RVG oynayan 104 kadından oluşan daha büyük bir grubu içeriyordu. Bu alıştırmanın sonuçları, ilk deneyin sonuçları ile tamamen aynıydı.
“Bu bulgu, başlı başına antropomorfizm olmadığını, antropomorfizm ve sonuçlar arasında güvenilir bir doğrudan bağlantı olmadığını, daha çok antropomorfizmin, sanal bir ajan ve pozitif bir ruh hali ile gerçek dünya ilişkisine yönelik bir arzuyu öngören ilişki otantikliği yoluyla nasıl beslendiğini gösteriyor.”
Çalışma yazarı Mayu Koike bir açıklamada açıkladı. “Basitçe söylemek gerekirse, antropomorfizm, ilişkilerde özgünlük hissi yaratır. Buna karşılık, ilişki özgünlüğü, aracılarla güçlü bir bağ kurmak için anlamlıdır.”
Son olarak, tüm prosedür, 78 bekar heteroseksüel kadından oluşan üçüncü bir grup tarafından tekrarlandı, ancak bu kez çalışma yazarları, dijital aşkın insanların gerçek hayatta flört etme davranışlarını nasıl etkilediğini belirlemeye çalıştı.
Bununla birlikte, çapkınlıkta hiçbir değişiklik tespit edilmedi, bu da sanal aşkın gerçek dünya romantizmini etkilemeyebileceğini düşündürüyor.
Önceki araştırmalar, yalnız insanların, Castaway filmindeki Tom Hanks ve arkadaşı Wilson gibi, insan olmayan varlıkları antropomorfize etme olasılığının daha yüksek olduğunu göstermişti. Bununla birlikte, bu yeni gözlemlere dayanarak, çalışma yazarları, “bir varlığın insana benzer olduğuna inanmanın, bir kişinin daha az yalnız hissetmesini sağlamasının muhtemel olmadığı” sonucuna varıyor.
“Daha ziyade, bu algılanan insan benzeri varlığın sağladığı ilişkinin yalnızlığı azaltan şey olması daha olasıdır.”
Kaynak: https://www.iflscience.com
Derleyen: Figen Berber