Güney Afrika’nın Kadim Sakinleri, İnsanlıktan 100.000 Yıl Önce Ayrılmışlardı
Bilim insanları, yaşları 225 ile 10.275 arasında değişen 28 eski Güney Afrikalının genomlarını sıraladılar. Analiz, Limpopo Nehri’nin güneyindeki nüfusun yaklaşık 100.000 yıl boyunca izole kaldığını ve modern insan çeşitliliğinin ötesinde genetik varyantlara sahip olduğunu ortaya koydu.
Genetik izolasyon, bir popülasyonun uzun süre diğer gruplardan izole kalması sonucu ortaya çıkar ve bu durum, benzersiz mutasyonların birikmesine ve insanlığın geri kalanıyla paylaşılan genetik varyantların kaybolmasına yol açar.
Güney Afrika örneğinde, izolasyon o kadar uzun sürdü ki, bölgenin eski sakinleri modern genetik çeşitliliğin dışında kaldı.
Bu, onların Homo sapiens olmadıkları anlamına gelmez; sadece genomları, daha sonra nüfus büyüklüğü ve kuzeyden gelen yeni gelenlerle karışma nedeniyle kaybolan insan çeşitliliğinin “uç noktası”nı temsil ediyordu.
Araştırmacılar, Güney Afrika’nın (Limpopo Nehri’nin güneyindeki bölge) eski sakinlerinin genomlarını, Afrika, Avrupa, Asya, Amerika ve Okyanusya’dan modern ve eski insanlara ait verilerle karşılaştırdı.
1400 yıl önce ve daha öncesinde bu bölgede yaşayan tüm insanların genetik olarak modern insanlardan farklı olduğu ortaya çıktı.
Bilim insanları bu olguyu “eski Güney Afrika genetik bileşeni” olarak adlandırdı ve MS 550 yılına kadar dış popülasyonlarla karışmaya dair hiçbir kanıt bulamadı. Çalışma Nature dergisinde yayınlandı .
Bu kadar uzun süren izolasyonun nedenleri hâlâ belirsizliğini koruyor. Çalışmanın ortak yazarı Mattias Jakobsson, “Büyük coğrafi mesafenin rol oynadığını tahmin edebiliriz, ancak bu yetersiz bir açıklama, çünkü eski insanlar genellikle çok daha uzun mesafeler kat ediyorlardı” diyor.
Jakobsson , daha kuzeyde bulunan Zambezi Nehri çevresindeki bölgenin eski insan yerleşimi için uygun olmayabileceğini ve mesafe ile elverişsiz koşulların birleşerek bir engel oluşturduğunu düşünüyor.
Güney Afrika nüfusu 200.000 yıl öncesine kadar oldukça büyüktü. Daha sonra, yaklaşık 50.000 yıl önce azalmaya başladı ve ancak 1.300 yıl önce kuzeyden gelen çiftçiler bölgeye girip yerel avcı-toplayıcılarla melezleşmeye başladı.
İnsan Evriminin Anahtarı
Antik Güney Afrikalıların eşsiz genetiği, araştırmacılara insan evrimi hakkında önemli ipuçları verdi. Güney Afrika’nın tarih öncesi nüfusu, tüm insan genetik çeşitliliğinin yarısını içerirken, insanlığın geri kalanı diğer yarısını içeriyor.
Jakobsson, “Bu nedenle, bu genomlar, insan evrimi için hangi genetik varyantların gerçekten önemli olduğunu anlamamıza yardımcı oluyor” diyor.
Homo sapiens’e özgü düzinelerce DNA örneğinin analizi, böbrek fonksiyonu ve beyin nöron gelişimiyle ilişkili çeşitli varyantları ortaya çıkardı.
Böbrek fonksiyonuyla ilgili varyantlar vücudun su dengesini düzenlemeye yardımcı olmuş olabilirken, beyin nöron gelişimiyle ilgili varyantlar konsantrasyonla ilişkilidir ve bu da insanların Neandertaller ve Denisovanlara göre bilişsel bir avantaja sahip olduğunu göstermektedir.
Antik Güney Afrikalıların genetik varyasyonları, modern insanların bir veya birkaç “belirleyici” mutasyon sonucu aniden ortaya çıkmadığını öne süren “kombinatoryal” insan evrimi modelini desteklemektedir.
Bunun yerine, birden fazla genetik kombinasyon nihayetinde genetik olarak modern Homo sapiens’in ortaya çıkmasına yol açmıştır.
Derleyen: Feyza ÇETİNKOL
Kaynak: Güney Afrika’nın Kadim Sakinleri, İnsanlıktan 100.000 Yıl Önce Ayrılmışlardı