Bir At Nalı İzinde 4.6 Milyar Yıl Öncesine Ait Antik Gök Taşı Keşfedildi
Uzmanlar, bu yılın başlarında İngiltere’ye inen 4,6 milyar yıl öncesine ait eski bir göktaşının, muhtemelen Güneş sisteminin doğuşundan kalan kozmik enkaz kalıntısı olduğunu söylüyor.
İki inçten daha geniş olmayan paha biçilmez kömür siyahı nesnenin bir parçası, Mart ayında Woodmancote köyü yakınlarında yapılan yer araştırmasının ikinci gününde kimyager Derek Robson tarafından bulundu.
Gevşek bir şekilde bir arada tutulan beton tozu ve parçacıkları andıran ‘inanılmaz derecede hassas’ numune, bir tarlada bir at nalı izinde bulundu.
Uzmanlar, 28 Şubat’ta saat 22.00 sularında gök taşının gökyüzünde ateşle inişini gördükten sonra, bu yıl Mart ayında Covid kilitlenmesi sırasında aramayı organize etmek için Tewkesbury Konseyi’nden özel izin aldı.
Woodmancote’ta bulunan parçanın, yakındaki Winchcombe’daki bir aile evinin garaj yoluna 300 gramlık bir parça daha bırakan aynı gök taşının parçası olduğu düşünülüyor. 100.000 £ değerindeki parça Londra’daki Doğa Tarihi Müzesi’ne bağışlandı.
Bilim insanları, gök taşının Mars ve Jüpiter’in yörüngeleri arasındaki ana asteroit kuşağındaki ‘ilkel evinden’ 117 milyon km’den fazla yol kat ettiğini ve Dünya’da yaşamın nasıl başladığına dair soruları yanıtlayabileceğini düşünüyor.
Antik kaya, genellikle biyolojik materyal içeren bir gök taşı türü olan karbonlu kondritin nadir bir örneğidir. Dünya’ya düşen meteorların yüzde 5’inden daha azı bu sınıflandırmaya aittir.
28 Mart sabahı Woodmancote dışındaki çamurlu tarlalarda gök taşı bulan Robson, “Karbonlu kondritler, tüm canlılarda bulunan amino asitler de dahil olmak üzere organik bileşikler içerir” dedi.
“Dünya doğmadan önce var olan bir materyalden bu tür bileşiklerin varlığını tespit edebilmek ve doğrulayabilmek, yaşamın nasıl başladığını anlamak için önemli bir adım olacaktır” dedi.
Bilim insanları, yapısını ve bileşimini belirlemek için Woodmancote’den gelen küçük parçayı analiz ediyorlar ve muhtemelen sonuçlarını yakın zamanda yapılacak bir çalışmada yayınlayacaklar.
Yüzey morfolojisini nanometre ölçeğinde (metrenin milyarda birine eşit) araştırmak için elektron mikroskobu da dahil olmak üzere teknikler kullanıyorlar ve ayrıntılarını yüksek hassasiyetle gösteren çarpıcı yeni görüntüler yayınladılar.
Kimyasal yapı, kristallik ve moleküler etkileşimler hakkında bilgi veren titreşim spektroskopisi ve X-ışını kırınımı, yapısının ve bileşiminin belirlenmesine yardımcı oluyor.
Şimdiye kadar, göktaşının, Güneş sistemimizin gezegenlerini ve aylarını oluşturmak için bir araya geldiğinde çoğu eski uzay enkazının yaşadığı şiddetli kozmik çarpışmalara asla maruz kalmadığını buldular.
Ancak muhtemelen ‘önceden bilinmeyen kimya’ veya daha önce kaydedilmiş diğer örneklerde hiç görülmemiş bir fiziksel yapı içeriyor.
Loughborough Malzeme Karakterizasyon Merkezi’nde (LMCC) optik ve elektron mikroskobu uzmanı olan Shaun Fowler, “İç yapı kırılgan ve gevşek bir şekilde bağlı, çatlak yapılı ve gözenekli” dedi.
“Termal metamorfoz geçirmiş gibi görünmüyor, bu da Mars’ın ötesinde, el değmeden oturduğu anlamına geliyor, çünkü gezegenlerden herhangi biri yaratılmadan önce, ilkel geçmişimizin bir parçasını incelemek için nadir bir fırsata sahip olduğumuz anlamına geliyor.
Gök taşının büyük kısmı, örneğin manyetit veya kalsit gibi mineraller olabilen kondrül adı verilen diğer mineral kapanımları ile birlikte olivin ve fillosilikatlar gibi minerallerden oluşur.
“Ama bu, burada Dünya’da bulacağınız herhangi bir şeyden farklı ve potansiyel olarak bulduğumuz diğer gök taşlarından farklı.”
Analizle ilgilenen ve daha önce Robson ile çalışmış olan Profesör Sandie Dann, gök taşına ‘bilimsel bir peri masalı’ dedi.
“Arkadaşın önce bir gök taşının izini sürüyor, sonra onu buluyor ve sonra bu dünya dışı materyalden bir parçayı analiz etmen için sana hediye ediyor” dedi.
‘Bu aşamada, bu konuda çok şey öğrendik, ancak yüzeyi zar zor çizdik.
‘Kendimiz ve Güneş sistemimiz hakkında bilgi edinmek için çok büyük bir potansiyel var.Bu parçası olduğum harika bir proje.’ dedi.
Derleyen: Feyza ÇETİNKOL
Babil İmparatorluğunun Küllerinden Doğan 4.000 Yıllık Yerleşim Yeri Keşfedildi
Babil İmparatorluğunun Küllerinden Doğan 4.000 Yıllık Yerleşim Yeri Keşfedildi
/Bir At Nalı İzinde 4.6 Milyar Yıl Öncesine Ait Antik Gök Taşı Keşfedildi/