Bilim İnsanları Ölmek Üzere Olan Dört Hastanın Beyinlerini İzledi. İşte Buldukları Şey
Ölmekte olan beyinlerde elektriksel aktivite dalgalanması yaşanır. Bu, ölüme yakın deneyimlerin garip fenomenini açıklamaya yardımcı olabilir.
Ölüm sürecinde beyinde neler oluyor? Kalp durması bilinç kaybı ile ilişkilidir, bu nedenle bir kişi öldüğünde beyin aktivitesinin azaldığı düşünülmektedir. Bununla birlikte, farklı insanlar ölüme yakın deneyimler sırasında çok berrak olduklarını bildirmişlerdir ve hayvan çalışmaları beyin aktivitesinin aslında ölüme yakın arttığını göstermiştir.
Aktivitedeki dalgalanmalar
On yıl önce, Michigan Üniversitesi’nden Jimo Borzigin liderliğindeki bir araştırma ekibi, ölümcül kalp durmasının hemen ardından sıçanların beyinlerinde elektriksel aktivitede geçici bir artış kaydetti. Proceedings of the National Academy of Sciences dergisinde yeni yayınlanan bir takip çalışması, benzer aktivite modellerinin ölmekte olan insan beyninde de meydana geldiğini gösterdi.
Çalışma, 2014 yılında kalp durmasının neden olduğu ciddi beyin hasarının ardından yaşam desteğine bağlandıktan sonra Michigan Üniversitesi Hastanesi nörolojik yoğun bakım ünitesinde ölen dört komadaki hasta üzerinde yürütüldü. Ölüm anında beyinde neler olduğunu belirlemek için Dr. Borisigin ve meslektaşları, solunum cihazı kapatılmadan önce ve kapatıldıktan sonra dört hastadan alınan EEG verilerini analiz etti.
Yaşam desteği kapatıldıktan sonraki saniyeler içinde, hastalardan ikisi, hem yerel hem de küresel düzeylerde birkaç farklı EEG ‘bandında’ değişikliklerle karakterize edilen nörofizyolojik aktivitede bir artış gösterdi. Daha yüksek frekanslı gama dalgaları (dikkat ve algı ile ilişkili) ve daha düşük frekanslı beta dalgaları (konsantrasyon ve odaklanma ile ilişkili) daha büyüktü ve birden fazla beyin bölgesinde daha sıkı bir şekilde bağlanmıştı. Ayrıca, iki yarım kürenin farklı bölgelerindeki farklı frekanslardaki EEG’ler de birbirleriyle senkronize olmuştur.
Bu bölge temporal, parietal ve oksipital lobların birleştiği noktada yer alır ve bilinçli işlemede önemli bir rol oynadığı düşünülmektedir. Bu sıcak bölge ile frontal korteksin bazı bölümleri arasındaki bağlantılar da artmıştır.
Bu ÖYD’leri açıklıyor mu? Çalışmalar, yapay solunum yoluyla yaşam desteği kesildiğinde, beyindeki elektriksel aktivitede geçici bir artış olduğunu göstermiştir. Araştırmacılar, ölüme yakın deneyimler sırasında canlı algıya ilişkin öznel raporların, gözlemlenen beyin aktivitesi modelleriyle ilişkili olabileceğini öne sürmüşlerdir.
Ancak bu vakada ölmek üzere olan hasta tamamen sessizdi, dolayısıyla iki kişide gözlemlenen beyin aktivitesinin ölüme yakın deneyimle ilgili olduğu sonucuna varılamaz. Bu beyin aktivitesi yapay ya da patolojik bir sürecin sonucu da olabilir.
Yine de araştırmacılar, bulgularının kalp durması sırasında ‘gizli’ bilinç konusunda daha fazla araştırma yapılmasını gerektirdiğini ve daha genel olarak insan bilinci için bir beyin mekanizması önerdiğini savunuyor.
Derleyen: Deniz KAFKAS
Kaynak: Bilim İnsanları Ölmek Üzere Olan Dört Hastanın Beyinlerini İzledi. İşte Buldukları Şey
Hastalar Kalp Durması Sonucunda Görünüşte Bilinçsizken Ölüme Yakın Deneyimlerini Hatırlıyor