Beyin Çipleri ‘Kişiliği Değiştiren’ Silahlar Olarak Kullanılabilir
Bir Birleşmiş Milletler paneli, Elon Musk’ın öncülüğünü yaptığı beyin çipi teknolojisinin, “zihinsel mahremiyeti” ihlal eden “sinir gözetimi” için veya dünya çapında insan haklarını tehdit eden “zorla yeniden eğitim biçimlerini uygulamak” amacıyla kötüye kullanılabileceği konusunda uyardı.
BM’nin bilim ve kültür ajansı ( UNESCO ), Musk’ın Neuralink’i gibi nöroteknolojinin, denetime tabi tutulmadığı takdirde, ‘beyin görüntüleme ve ‘kişilik değiştirme’ teknolojisi yoluyla insan zihnini izleme ve manipüle etme konusunda yeni olasılıklara yol açacağını söyledi.
UNESCO şimdi, insanlığı teknolojinin olası suiistimallerinden korumak için dünya çapında bir “etik çerçeve” üzerinde strateji geliştiriyor. Yapay zekadaki ilerlemelerle bunun hızlanacağından korkuyorlar.
UNESCO’nun sosyal ve beşeri bilimler genel müdür yardımcısı Gabriela Ramos, “Algoritmaların insanların zihinsel süreçlerini deşifre etmemizi sağlayacağı bir dünyaya giden yoldayız” dedi.
Ramos, insanlarda “niyetlerin, duyguların ve kararların altında yatan” “beyin mekanizmalarını doğrudan manipüle edebilen” nöroteknolojideki gelişmeler göz önüne alındığında, çıkarımların “geniş kapsamlı ve potansiyel olarak zararlı” olduğunu söyledi.
Komitenin uyarıları, ABD Gıda ve İlaç İdaresi’nin (FDA) Elon Musk’ın beyin çipi implant şirketi Neuralink’e insanlar üzerinde denemeler yapması için federal onay vermesinden iki aydan kısa bir süre sonra geldi.
Musk’ın Neuralink implantları gibi nöroteknoloji, beynin belirli bölgelerine dikilmiş iplik benzeri elektrotlar aracılığıyla beyni bilgi işlem gücüne bağlayacak.
Neuralink’in elektrotları, beyindeki kaslarımız ve sinirlerimiz gibi vücuttaki diğer hücrelere mesajlar ileten nöron adı verilen özel hücreler tarafından üretilen sinyalleri okumak için bir çip ile iletişim kuracak.
Nöron sinyalleri doğrudan motor kontrollere çevrildiği için Neuralink, insanların bilgisayarlar veya akıllı telefonlar gibi harici teknolojileri veya kaybolan vücut fonksiyonlarını veya kas hareketlerini zihinleriyle kontrol edebilmelerine izin verebilir.
Musk, “Kafatasının bir parçasını bir akıllı saatle değiştirmek gibi bir şey,” dedi.
Bu Mayıs ayında, Austin’deki Texas Üniversitesi’ndeki bilim insanları, fonksiyonel manyetik rezonans görüntüleme (fMRI) yoluyla alınan deneklerden alınan beyin verilerini yazılı kelimelere dönüştürerek, insanların zihinlerini etkili bir şekilde okumak için bir yapay zekayı eğitebildiklerini açıkladılar.
Yapay zeka konularında uzman olan UNESCO ekonomisti Mariagrazia Squicciarini, makine öğrenimi algoritmalarının fMRI beyin taramaları gibi karmaşık verilerden hızla kalıplar çıkarma kapasitesinin, beyin çiplerinin insan zihnine erişimini hızlandıracağını belirtti.
Squicciarini, “Steroidlere nöroteknoloji koymak gibi,” dedi.
UNESCO, geçen Perşembe günü Paris’te Uluslararası Biyoetik Komitesi’nin (IBC) 1000 kişilik bir konferansını topladı ve Salı günü tavsiyeler yayınladı.
IBC raporunda, “Nöroteknolojinin yanı sıra yeni biyoteknolojiler, nanoteknolojiler ve ICT’lerdeki olağanüstü gelişme, makineleri giderek daha insansı hale getiriyor ve insanlar makinelere ve yapay zekaya daha fazla bağlı hale geliyor.”
IBC, insan “sinir haklarına” yönelik hızla ilerleyen ve henüz uluslararası hukuk altında kanunlaştırılmamış olan tehditlerin önüne geçme çabalarında, geçen hafta görünüşte bilim kurgu dışında kalan çok sayıda distopik senaryoyu değerlendirdi.
BM paneli, “Nöroteknolojiyi uygulamanın etkilerini önceden tahmin etmek gerekiyor” dedi. ‘Düşünce özgürlüğü, hukukun üstünlüğü ve demokrasi arasında doğrudan bir bağ vardır.’
IBC’nin 91 sayfalık raporundaki sayısız tavsiyesi arasında komite, endüstri ve akademiden nöroteknoloji araştırmalarında daha geniş şeffaflık çağrısında bulundu; uluslararası insan hakları hukukuna dahil edilmek üzere ‘sinir hakları’ taslağının hazırlanması da dahil.
IBC raporu, yeni teknolojiyi, ‘zihinsel yaşamın mahremiyeti veya bireysel faillik gibi, insan onurunun bazı temel yönlerine’ karşı bir meydan okuma olarak tanımladı.
UNESCO’nun Sosyal ve Beşeri Bilimler Genel Direktör Yardımcısı Gabriela Ramos’un belirttiği gibi, ‘Nöroteknolojideki çığır açan gelişmeler eşi benzeri görülmemiş bir potansiyel sunuyor. Ancak kötü amaçlar için kullanılırsa olumsuz etkilerinin farkında olmalıyız.’
“Kötüye kullanılmamasını ve toplumlarımızı ve demokrasilerimizi tehdit etmemesini sağlamak için şimdi harekete geçmeliyiz” dedi.
Derleyen: Feyza ÇETİNKOL
Kaynak: Beyin Çipleri ‘Kişiliği Değiştiren’ Silahlar Olarak Kullanılabilir
Robotlar Göz Ameliyatı Yapmaya Hazır. Peki Siz Buna Hazır mısınız?