Yeni Potansiyel Erkek Doğum Kontrol İlacı Libido veya Testosteron Seviyelerini Etkilemiyor
Bilim insanları, hem hormonal olmayan hem de tersine çevrilebilir bir erkek doğum kontrol yönteminin geliştirilmesine yol açabilecek yeni bir yol buldular. Şimdiye kadar sadece fareler üzerinde test edilmiş olsa da, araştırmacılar “umut verici” yaklaşımlarının yakında insan klinik deneylerine yol açabileceğine inanıyorlar.
Keşif, sperm üretimi sırasında gen ifadesini düzenleyen bir protein kompleksi şeklinde gerçekleşiyor. Yakın zamanda yapılan bir çalışmada, ABD’deki Salk Enstitüsü’ndeki bilim insanları, erkek farelere bu protein kompleksinin işlevini kesintiye uğratabilecek HDAC (histon deasetilaz) inhibitörleri adı verilen mevcut bir ilaç sınıfını uyguladı.
Deneyler, bu ilaçların farelerin doğurganlığını geçici olarak engellediğini gösterdi. Ancak daha da önemlisi, cinsel dürtüleri etkilenmedi, testosteron seviyeleri aynı kaldı ve doğurganlıkları ilacı bıraktıktan 60 gün sonra geri döndü.
“Deneysel erkek doğum kontrol ilaçlarının çoğu sperm üretimini engellemek için çekiç yaklaşımı kullanıyor, ancak bizimki çok daha incelikli. Bu da onu, yakında insan klinik deneyleri için geliştirildiğini görmeyi umduğumuz umut verici bir terapötik yaklaşım haline getiriyor.” Salk Biyolojik Araştırmalar Enstitüsü Gen İfadesi Laboratuvarı’ndan kıdemli çalışma yazarı Profesör Ronald Evans yaptığı açıklamada şunları söyledi.
Daha önce erkek doğum kontrol yöntemlerine yönelik diğer yaklaşımlarda olduğu gibi, bu yöntem de testislerdeki sperm kök hücrelerinin sperme dönüşmesi için bir sinyal görevi gören bir besin maddesi olan retinoik asit üzerinde çalışıyor.
Retinoik asit, kök hücreleri olgun spermlere dönüştüren karmaşık genetik süreci başlatmak için hücrelerdeki reseptörlere bağlanır. Bunun işe yaraması için retinoik asit reseptörlerinin SMRT adı verilen bir proteinle bağlanması gerekir; bu protein daha sonra sperm üreten genlerin ifadesini senkronize etmek için HDAC’leri işe alır.
Daha önce keşfedilen yaklaşımlar, sperm üretimini öldürmek için retinoik asidi veya reseptörünü bloke ediyordu, ancak bu çeşitli yan etkilere yol açabilir çünkü retinoik asit birçok vücut fonksiyonu için gereklidir.
Bunun yerine, bu yeni terapi, vücudun geri kalan işlevi üzerinde çok az belirgin etkiyle sperm üretim döngüsünü kıran bir HDAC inhibitörü ilaç kullanıyor.
Evans’ın laboratuvarında kıdemli bir bilim insanı olan ortak yazar Michael Downes, “Her şey zamanlamayla ilgili,” diye açıklıyor. “İlacı eklediğimizde, kök hücreler retinoik asit darbeleriyle senkronize olamıyor ve sperm üretimi duruyor, ancak ilacı alır almaz, kök hücreler retinoik asitle koordinasyonlarını yeniden kurabiliyor ve sperm üretimi yeniden başlıyor.”
Erkek doğum kontrol hapı vaadi her zaman “hemen köşede” gibi görünüyor, ancak asla gerçekleşmiyor. Bu son yaklaşım tüm olağan düzenleyici çemberlerden geçse bile, eczane raflarına ulaşması için hala biraz zaman geçmesi gerekecek. Ancak bu konuda çalışan çok sayıda bilim insanı var.
Erkeklerin bir “erkek hapı” almak isteyip istemeyeceği sık sık sorgulansa da, talebin var olduğuna dair bazı kanıtlar var. YouGov tarafından 2019 yılında yapılan bir anket, İngiltere’deki cinsel olarak aktif erkeklerin üçte birinin (yüzde 33) hapın erkek versiyonunu almayı düşüneceğini öne sürdü. Erkekler arasındaki tereddütlerin çoğu yan etkileriyle ilgili endişelerden kaynaklanıyordu, ancak bu çalışmanın gösterdiği gibi, bilim insanları bu sorunu ele alma konusunda sağlam bir ilerleme kaydediyor.
Kaynak: https://www.iflscience.com
Derleyen: Figen Berber
İngiltere’de Erkeklere Yönelik Doğum Kontrol Hapının Klinik Denemesi Başladı