Uzay Yolculuklarında “Kış Uykusunda” Bekleme Mümkün Olabilir mi?
İnsanları Ay’ın ötesinde herhangi bir yere gönderirken yaşanabilecek sağlık, gıda ve psikoloji gibi sorunlara bilim kurgularda ele alınan temel bir çözüm, uzay yolcularını bir süreliğine uyku moduna geçirmektir.
Hazırda bekletme veya uyuşukluk gibi uyku benzeri bir durumda, metabolizma düşer ve sonsuz uzay saatlerince beklerken zihin, can sıkıntısından kurtulur.
Yeni bir çalışmanın sonuçları, uzun vadeli insan durağanlığının potansiyelini gerçeğe dönüştürmenin önündeki matematiksel bir engeli ortaya koyuyor; bu, hiçbir zaman gerçekleştiremeyeceğimiz bir çözüm anlamına gelebilir.
Araştırmacılar, kış uykusuna yatan hayvanlarda vücut kütlesi ve enerji harcaması arasındaki ilişkiyi çözmeye başladılar. Hücrelerin soğuk, düşük oksijen koşullarında kalmasına izin veren minimum bir metabolizma seviyesi keşfettiler.
Bizim gibi nispeten ağır hayvanlar için, derin, kış uykusuna benzer bir duruma girmekten bekleyebileceğimiz enerji tasarrufu kayda değer bir düzeyde olmayacaktır. Kış uykusu kelimesi genellikle uzun bir kış uykusu için inine girmiş bir ayının görüntülerini çağrıştırır.
Ayılar birkaç uzun, soğuk ay boyunca kapansa da, uyku hali, yer sincapları ve yarasalar gibi daha küçük yaratıklar arasındaki gerçek kış uykusuna pek benzemez. Bu hayvanlarda vücut ısısı düşer, metabolizma küçülür ve kalp hızı ve nefes alma yavaşlar. Bu süreç, bazı durumlarda enerji harcamasını yüzde 98’e kadar azaltarak, avlanma veya yiyecek arama için boşa çaba harcamalarını ortadan kaldırabilir.
Bununla birlikte, bu durumdayken bile, hayvan yağ rezervlerini yaktığı için vücut ağırlığının dörtte birinden fazlasını kaybedebilir. Aynı temel matematiği kış uykusuna yatan yetişkin bir insana uygularsak, günlük yaklaşık 12.000 kilojul yiyecek alımının yerini, sadece birkaç yüz kilojul vücut yağına ihtiyaç duyacaktır.
Bu da bir yıl boyunca, yaklaşık iki kilogram yağ ağırlığına denk gelir. Ortalama bir yetişkin, yıldızlararası uzayda yakındaki bir yıldıza gitmek için onlarca yıl hayatta kalmak istiyorsa, birkaç yüz kilogram daha yağ alması gerekir.
Bizim boyutumuzda (veya daha büyük) uzun kış uykusuna yatan memelilerin azlığının arkasında muhtemelen iyi bir neden vardır. Bu nedenle araştırmacılar, çeşitli kış uykusuna yatan türler arasında istatistiksel bir analiz gerçekleştirdi.
Bir fındık faresi kadar verimli bir şekilde kış uykusuna yatmayı çözersek, dokumuzun her gramının onların her gramınınkiyle aynı enerjiye ihtiyaç duyacağını varsayabiliriz.
Bununla birlikte, memeliler aktif olduğunda farklı bir hikayeortaya çıkar. Aktif metabolizma ve kütle arasındaki ilişkinin ölçeklenmesi, kış uykusunun gerçekten daha büyük hayvanlar için çok fazla enerji tasarrufu sağlamadığı bir noktayı ortaya çıkaran biraz farklı bir grafik üretir.
Bu nokta kendi kütlemize yakındır, bu da kış uykusundayken toplam enerji ihtiyacımızın sadece dinlenirken olanlardan önemli ölçüde farklı olmayacağını ima eder. Bu, ayıların daha küçük hayvanlar gibi kış uykusuna yatmamalarının nedeni olabilir.
Aynı zamanda biz insanlar için, vücudumuzu soğutmak, kalp atış hızımızı ve nefesimizi düşürmek ve metabolizmamızı yapay olarak bastırmak gibi tüm risk ve sıkıntıları göze almak, bize umduğumuz sonuçları vermeyebileceği anlamına geliyor.
Derleyen: Feyza ÇETİNKOL
İnsan Irkının Tip I Uygarlık Olabilmesi İçin 350 Yıla Daha İhtiyacı Var
/Uzay Yolculuklarında “Kış Uykusunda” Bekleme Mümkün Olabilir mi?/