Uykusuzluk Bağırsak Kök Hücrelerini Etkiliyor
Sadece bir veya iki uykusuz gece, yalnızca genel sağlığınızı değil, bağırsak sağlığınızı da etkileyebilir. Fareler üzerinde yapılan bir deneyde, bilim insanları uyku yoksunluğunun bağırsak kök hücrelerinin işlevini bozduğunu ve iltihaplı hastalık riskini artırabileceğini gösterdi.
Kronik uykusuzluk yetişkinlerin yaklaşık %10’unu etkiler ve diyabet, hipertansiyon, depresyon ve Crohn hastalığı ve ülseratif kolit dahil olmak üzere inflamatuar bağırsak hastalıkları (IBD) riskinde artışla ilişkilidir.
IBD hastalarının %75’inden fazlası uyku sorunlarından şikayet eder ve uyku bozuklukları nüks riskini neredeyse iki katına çıkarır.
Ancak, uyku yoksunluğunun sadece sinir sistemini değil, bağırsakları da tam olarak nasıl etkilediği bugüne kadar net değildi.
Uykusuz kaldığınızda bağırsaklarınızda neler olur?
Cell Stem Cell dergisinde yayınlanan yeni bir çalışmada , bilim insanları fareleri iki gün boyunca uykusuz bıraktılar. Bu durum, bağırsaklarda oksidatif strese neden olmak için yeterliydi ve mukoza onarımı için kilit önem taşıyan kök hücre sayısı neredeyse yarıya indi. Doku hasarı sonrası kendini yenileme yeteneği de bozuldu.
Başka bir deyişle, bağırsaklar iltihaplanmaya karşı daha savunmasız hale geldi.
Serotonin ve vagus sinirinin rolü
Daha detaylı analizler, uyku yoksunluğunun bağırsaklarda serotonin birikmesine neden olduğunu ortaya koydu. Serotonin normalde sindirimi ve bağırsak hareketlerini düzenlerken, aşırı seviyeleri ishal, iltihaplanma ve hatta tümörlerle ilişkilendirilmektedir.
Sinyalin, beyindeki “uyku merkezinden” vagus siniri yoluyla geldiği ortaya çıktı; vagus siniri, beyin ve bağırsak arasındaki ana iletişim kanalıdır.,
Sinir, asetilkolin salgılar ve bu da aşırı serotonin salınımını tetikler. Farelerde bu yol bloke edildiğinde, bağırsak uyku yoksunluğu sırasında bile korunmaya devam etti.
Olası sonuçlar ve beklentiler
Çalışma, beyinden bağırsak hücrelerine kadar uzanan eksiksiz bir sinyal zincirini tanımlıyor. Araştırmacılar, bu mekanizmayı insan bağırsak organoidlerinde test etmeyi ve kronik vagus siniri aktivasyonunun inflamatuar bağırsak hastalığı (IBD) veya kanser gelişimine katkıda bulunup bulunmadığını incelemeyi planlıyor.
Bu bulgular hayvan verilerine dayanıyor olsa da, insanlarda neden-sonuç ilişkisi henüz kanıtlanmamıştır. Bununla birlikte, sonuçlar uykunun genel sağlık için çok önemli bir faktör olduğu fikrini güçlendirmektedir.
Kısa süreli uyku yoksunluğunun bile doku yenilenme süreçlerini ve vücudun iltihaba karşı direncini etkileyebildiği görülmektedir.
Derleyen: Feyza ÇETİNKOL
Kaynak: Uykusuzluk Bağırsak Kök Hücrelerini Etkiliyor
Bilim İnsanları Göbek Kordonu Kanında Endişe Verici Bir Şey Keşfetti