Uranüs’ün Halkalarının Yeni Muhteşem Fotoğrafı
Uranüs soluk halkalardan oluşan bir sistemle çevrilidir, ancak bu halkalar kolaylıkla görülemez. Bugüne kadar sadece Voyager 2 uzay aracı 1986’da gezegenin yanından geçerken ve Keck Gözlemevi onları görebildi. Şimdi ise JWST, en yeni uzay teleskobunun bu soluk yapıları ve çok daha fazlasını görme görevini fazlasıyla yerine getirdiğini gösteriyor.
Ama başlangıç olarak halkalara odaklanalım. JWST, Uranüs’ün sahip olduğu bilinen 13 halkadan 11’ini görüyor. Bu kez sorun eksik olan iki halkanın çok soluk olması değil. Aslında birçoğu uzay teleskobu için çok parlak, bu yüzden tek bir özellikte birleşiyorlar. Görünen halkalardan dokuzu ana halkalar, ikisi ise gezegene en yakın olan soluk turuncu yapı gibi dağınık tozlu halkalar.
Halkaların ötesinde gezegenin hava durumu var. Eğer Uranüs’ün Voyager 2’den gelen önceki fotoğraflarını gördüyseniz, gezegen pürüzsüz bir akuamarin küre gibi görünür. Ancak kızılötesi, pürüzsüz yüzeyinin altında sorunların kaynadığını ortaya koyuyor. Görüntüde gezegenin içindeki fırtına aktivitesiyle bağlantılı iki parlak bulut görülüyor. Bunlardan biri gezegenin kenarına yakın, diğeri ise kutup başlığının yakınında yer alıyor.
Şimdi de kutup başlığı hakkında konuşalım. Gördüğünüz bu parlak bölge gezegenin kuzey kutbudur. İlkbahar ve yaz aylarında bu bölge doğrudan güneş ışığı alır ve sonbaharda kaybolmadan önce bu örtü oluşur. Bunu bir saniye düşünmenize izin verelim… Evet, gezegenin Kuzey kutbunu görüyoruz ama gezegenin “üzerinde” değiliz. Bunu yapabiliyoruz çünkü Uranüs gerçekten çok tuhaf. Yörüngesinde yan döner, bu nedenle yaz aylarında Kuzey kutbu Güneş’i gösterirken, kış aylarında Güney kutbu Güneş’i gösterir.
Bunun ve gezegenin diğer birçok özelliğinin nedeni, Uranüs’ün milyarlarca yıl önce yaşadığına inanılan ve gezegenin eksenini, manyetik alanını ve iç sıcaklığını bozan muazzam çarpışmadır.
Yakınlaştırılmış JWST görüntüsü Uranüs’ün 27 uydusunun çoğunu da gösteriyor. Çoğu görüntüde görülemeyecek kadar küçük ve soluk olsa da, en parlak altı tanesi çok net. Ve tüm bunlar sadece iki filtrede 12 dakikalık bir pozlamayla elde ediliyor.
JWST Uranüs’e tekrar tekrar bakmaya devam ettikçe Uranüs çok daha detaylı bir şekilde incelenecek. Teleskop ayrıca Neptün’e ve Güneş Sistemi’ndeki diğer dev gezegenlere de baktı.
Kaynak: https://www.iflscience.com
Derleyen: Figen Berber