Tatooine’e Benzer Şekilde, İki Güneşe Sahip Gezegenler Evrende Yaygındır
Bilim insanları, ikili yıldız sistemlerinin etrafında oldukça sık gezegen oluştuğunu keşfetti. Daha önce gökbilimciler, iki yıldızın yerçekimi kuvvetlerinin gezegen oluşumunu engellediğine inanıyordu, ancak bilgisayar simülasyonları, tehlike bölgesinin ötesinde, gaz ve toz diskinin gezegen oluşumu için ideal bir yer haline geldiğini gösterdi.
Protoplaneter disklerdeki yerçekimsel kararsızlık, gaz ve toz yoğunluğunun yeterince yüksek olması ve sıcaklığın o kadar düşük seviyelere düşmesiyle ortaya çıkar ki, diskin kendi yerçekimi basınca baskın gelmeye başlar.
Bu koşullar altında, gaz ve toz diski, daha küçük parçacıklardan yavaş büyüme aşamasını atlayarak, hızla tek tek kümeler halinde çöker. Bu durum, büyük gaz devlerinin sadece birkaç bin yılda nasıl oluşabileceğini açıklar ve bu, özellikle ikili yıldızların karmaşık yerçekimi alanında büyük önem taşır.
İkili yıldızların etrafındaki gaz disklerinin iç bölgeleri, güçlü yerçekimi çekimi nedeniyle gezegen oluşumu için elverişsizdir. Ancak bu bölgenin ötesinde, disk, kendi yerçekimi kuvveti altında maddenin parçalanması sonucu oluşan dev gezegenlerin oluşumu için elverişli bir ortam haline gelir.
Yıldız Savaşları’ndaki Tatooine gibi dünyalar galaksimizde oldukça yaygın olabilir. Araştırmacılar, bu tür ikili sistemlerin Jüpiter’den daha büyük çok sayıda gezegen üretebildiğini belirtiyor.
Çalışmanın ortak yazarı Dr. Matthew Teasdale, “İkili yıldız sistemlerine yakın yerlerde gezegen oluşumu zordur, ancak daha uzakta, disk gezegen oluşumu için ideal bir ortam haline gelir” dedi .
Yerçekimsel kararsızlığın rolü
Elde edilen veriler, yerçekimsel kararsızlığın bu tür dünyaların oluşumunda kilit bir mekanizma olduğunu göstermektedir. Diskin dış kısımları, parçalara ayrılacak kadar büyük kütleye sahiptir ve bu parçalardan dev gezegenler hızla büyür. Bunlardan bazıları yıldızlararası uzaya fırlatılarak yetim gezegenler haline gelebilir.
Bu sonuçlar, ikili yıldız sistemlerinin etrafında elliden fazla gezegenin keşfiyle desteklenmekte ve ALMA ve James Webb gibi modern teleskoplar kullanılarak yapılacak gözlemler için yeni ufuklar açmaktadır.
Derleyen: Feyza ÇETİNKOL
Kaynak: Tatooine’e Benzer Şekilde, İki Güneşe Sahip Gezegenler Evrende Yaygındır