Tanrının Affediciliğine İnananların, Özür Dileme Olasılıkları Daha Düşük Olabilir
Eğer bir kişi Tanrı’nın kendisini kötü bir davranışından dolayı affedeceğine inanırsa, yanlış yaptığı kişiden özür diler mi?
Yeni bir araştırma, ilahi affediciliğe olan inancın özür dileme olasılığını hem azaltabildiğini hem de artırabildiğini ortaya koydu. Her şey kişinin içsel minnettarlık ve alçakgönüllülük algısına bağlıdır.
Ancak, ilahi affın farkında olup aynı zamanda minnettarlık ve alçakgönüllülük hissedenlerin özür dileme ve bunu içtenlikle yapma olasılığı daha yüksektir.
Bir kişi bir hata yaptığında ve birini kırdığında, doğal tepki hatanın farkına varmak ve telafi etmeye çalışmaktır.
Ancak kişi daha yüksek bir gücün kendisini çoktan affettiğine inanıyorsa, bu durum mağdurdan özür dileme arzusunu etkileyebilir mi?
Pittsburgh Üniversitesi’nde yapılan bir araştırma beklenmedik bir yanıt ortaya koydu.
Yukarıdan bağışlama: özür dilemeye yardımcı mı yoksa engel mi?
Deneye farklı dinlere (Hıristiyanlık, Musevilik, İslam) inanan 435 kişi katıldı. Katılımcılardan birini kırdıkları bir durumu hatırlamaları ve ardından bu konuda nasıl hissettiklerini ve Tanrı’nın kendilerini affedip affetmediğini düşünüp düşünmediklerini anlatmaları istenmiştir. Katılımcılardan daha sonra mağdura bir özür mektubu yazmaları ya da en azından bunu yapma niyetlerini ifade etmeleri istendi.
Tanrı’nın kendilerini zaten affettiğini düşünen kişilerin kendilerini affetmeyi daha kolay buldukları ortaya çıktı. Ancak bu her zaman samimi bir özre yol açmamıştır. Aksine, bu tür insanların mektup yazma olasılığı daha düşüktür ya da bunu daha az duygusal olarak yaparlar.
Alçakgönüllülüğe karşı kayıtsızlık
Ancak araştırmacılar başka bir etki de bulmuşlardır. İlahi bağışlayıcılığın farkında olup aynı zamanda minnettarlık ve alçakgönüllülük hissedenlerin, tam tersine, içtenlikle özür dileme olasılıkları daha yüksekti. Yukarıdan gelen bağışlama onlara başkalarına nezaket ve saygı göstermeleri gerektiğini hatırlattı.
Bağışlamanın ikili doğası
Çalışmanın sonucu basit: ilahi affa olan inanç davranışları etkiliyor, ancak iki farklı mekanizma ile işliyor. Bazı insanlar bunu kendilerini başkalarına karşı sorumluluktan kurtaran bir hoşgörü olarak algılamaktadır.
Diğerleri ise daha iyi olmak ve haksızlık yaptıkları kişilere saygı göstermek için bir motivasyon kaynağı olarak görüyor.
Bu çalışmanın sınırlamaları olduğunu belirtmek önemlidir. İlk olarak, sonuçlar nedenselliği kanıtlamaktan ziyade korelasyonlara dayanmaktadır.
İkinci olarak, katılımcılar kendi yanlış davranışlarını tanımlamışlardır, bu da verilerin doğruluğunu etkilemiş olabilir. Son olarak, çalışma sadece birkaç tek tanrılı dine odaklanmış ve bu da bulguları daha az evrensel hale getirmiştir.
Derleyen: Feyza ÇETİNKOL
Kaynak: Tanrının Affediciliğine İnananların, Özür Dileme Olasılıkları Daha Düşük Olabilir
Uyurken Geleceğinizi Görmek: Yapay Zeka Parkinson’u Nasıl Erken Tespit Ediyor?