Süper-Dünyaların Samanyolu Boyunca Yaygın Olduğu Gösterildi
Uluslararası bir bilim ekibi, Dünya’nın yaklaşık iki katı büyüklüğünde olan ve yıldızının yörüngesinde Satürn’ün Güneş’ten olduğundan daha uzakta dönen bir gezegenin keşfedildiğini duyurdu.
Bilim insanları galaksimizde Dünya’dan daha büyük ancak Neptün’den daha küçük kütlelere sahip çok sayıda süper-Dünya olduğu sonucuna vardılar. Bu tür gezegenler genellikle yaşam için aday olarak görülürler.
Gezegen aramak için farklı yöntemler vardır. Geçiş yöntemi, gezegen periyodik olarak ana yıldızın diskinden geçiyorsa ve bu anlarda yıldızın parlaklığı düşüyorsa kullanılır.
Radyal hızlar yöntemi, gezegen yeterince ağır ve yıldıza yakınsa kullanılır, o zaman gezegenin çekimi nedeniyle yıldız sallanır. Ancak gezegen nispeten küçük ve yıldızdan uzaksa ve yıldızın diski boyunca yörüngesi geçmiyorsa, mikromercekleme yöntemi kalır.
Gezegen doğrudan arkasında bulunan uzak yıldızın parlaklığını arttırır. Bu yöntem çok umut vericidir çünkü başka türlü görülemeyecek gezegenleri gözlemlememizi sağlar.
Makalenin yazarlarından Weicheng Zang, “Daha önce sadece Dünya’dan binlerce veya yüzlerce kat daha büyük gezegenlerin bulunduğu yıldızından çok uzakta bir süper-Dünya, yani Dünyamızdan daha büyük ama Neptün’den daha küçük bir gezegen keşfettik” dedi.
Bu yeni süper-Dünya’nın yıldızından bu kadar uzakta keşfedilmesi büyük bir çalışmanın parçası. Ekip, birçok gezegenin kütlesini ölçerek Samanyolu’ndaki farklı gezegen türlerinin popülasyonları hakkında yeni bilgiler elde etti.
Görünmeyeni nasıl görebiliriz?
Bu çalışmada, uzak nesnelerden gelen ışığın gezegen gibi bir ara cisim tarafından güçlendirildiği bir etki olan mikromercekleme kullanıldı.
Mikromercekleme özellikle yıldızlardan uzak mesafelerdeki (Dünya’nın yörüngesinden daha uzak ve Satürn’den daha yakın) gezegenleri bulmak için etkilidir. Bu, türünün en büyük çalışmasıdır.
Proje süresince gökbilimciler, daha önce mikromercekleme teknikleri kullanılarak bulunan gezegenlerden yaklaşık sekiz kat daha küçük gezegenler bulmayı başardılar.
Araştırmacılar Microlensing Teleskop Ağı’ndan (KMTNet) elde edilen verileri kullandılar. Bu ağ üç teleskoptan oluşuyor: Şili, Güney Afrika ve Avustralya’da, gece gökyüzünün sürekli izlenmesini sağlıyor.
Makalenin ortak yazarı Profesör Shude Mao, “Yeni veriler soğuk gezegenlerin nasıl oluştuğuna dair önemli bir ipucu sağladı” dedi.
“Örneklem önümüzdeki birkaç yıl içinde dörde katlanacak, böylece bu gezegenlerin oluşumu ve evrimi hakkında çok şey öğrenebileceğiz.”
Süper Dünyalar
Güneş sistemimiz dört küçük, kayalık, iç gezegen (Merkür, Venüs, Dünya ve Mars) ve dört büyük, gazlı, dış gezegenden (Jüpiter, Satürn, Uranüs ve Neptün) oluşmaktadır.
Kepler uzay teleskobu tarafından kullanılan ve şu anda TESS uzay teleskobu tarafından kullanılan geçiş yöntemi ve radyal hızdaki dalgalanmaları tahmin etme yöntemi kullanılarak yapılan ötegezegen aramaları, diğer gezegen sistemlerinin Dünya’nın yörüngesine yakın yörüngelerde birçok küçük, orta ve büyük gezegen içerdiğini göstermiştir.
Mikromercekleme tekniklerini kullanan bir ekip tarafından yapılan yeni çalışma, süper-Dünyaların diğer gezegen sistemlerinin dış bölgelerinde yaygın olduğunu gösteriyor.
Ortak yazar Jennifer Yee, “Dünya’dan biraz daha büyük gezegenlerden Jüpiter büyüklüğünde ve daha büyük gezegenlere kadar farklı türlerdeki gezegenlerin bolluğunu ölçmek bize gezegenlerin ve özellikle de Dünya’nın yörüngesinin ötesindeki yörüngelerde bulunan süper-Dünyaların galakside bol miktarda bulunduğunu gösteriyor” dedi.
Derleyen: Feyza ÇETİNKOL
Kaynak: Süper-Dünyaların Samanyolu Boyunca Yaygın Olduğu Gösterildi