Sibirya’da Büyük Patlama Sesiyle Bir Anda Oluşan Kraterlerin Sebebi Tartışılıyor
Bilim insanları bir açıklama bulmuş olabilir. Sibirya’nın donmuş topraklarındaki derin silindirik kraterler on yıl önce keşfedildiklerinden bu yana bilim insanlarının kafasını karıştırıyor. Şimdi bir grup araştırmacı bu gizemi çözdüklerini iddia ediyor.
2012’de Gydan Yarımadası ve Yamal Yarımadası’nda sekiz krater bulundu
2012 yılında Gydan Yarımadası ve Yamal Yarımadası’nda en az sekiz adet yuvarlak “gaz salınım krateri” oluşmuştur. Bunlardan bazıları 20 metreden daha geniş ve 50 metreye kadar derinliktedir.
Bu kraterlerin oluşumuna, neredeyse 100 kilometre mesafeden duyulabilen güçlü bir patlama eşlik etmektedir.
Krater oluşumu teorileri
Komplo teorisi savunucuları ve internetteki yorumcular, kraterlerin uzaylı inişleri ya da Dünya’ya düşen asteroitler sonucunda oluştuğunu iddia etmektedir. Ancak bu spekülasyonların hiçbir kanıtı yoktur.
Önemli bir bilimsel teori, kraterlerin bir permafrost tabakasının altında sıkışmış olan eski göllerin yerinde oluştuğunu öne sürmektedir. İklim değişikliği, permafrostun içinde sıkışan doğal gazın kaçmasına izin vermiş, bu da bir patlamaya ve kraterlerin oluşumuna neden olmuştur.
Ancak yeni teorinin yazarlarına göre antik göller, kraterlerin Rusya’nın sadece belirli bir köşesinde bulunmasını açıklayamaz. Üstelik bu yerlerin hepsi bir zamanlar göllerle kaplı değildi.
Araştırmacılar ayrıca permafrostun bu büyüklükte bir patlamaya yol açacak kadar metan içermediğini savunuyor.
Yeni açıklama
Henüz hakemli olmayan ve EarthArXiv ön baskı sunucusunda yayımlanan yeni bir çalışmada, Oslo Üniversitesi’nden bilim insanları kraterlerin ortaya çıkışını, muhtemelen jeolojik faylanma nedeniyle yeraltının derinliklerinde doğal gaz salınımı ile açıklıyor.
Ancak burada da asıl suçlu iklim değişikliği. Permafrost, artan sıcaklıklar nedeniyle giderek zayıflıyor ve daha önce sıcak gazı tutan “kapak” patlıyor.
Araştırmacılar yarımadalarda çok daha fazla gaz salınım krateri olabileceğini belirtiyor. Bazı kraterler su ve tortu ile dolmuş olabilir, bu da onları araştırmacılar için “görünmez” hale getirir.
Bilim insanları, Kuzey Kutbu’nun donmuş topraklarında yaklaşık 1.900 milyar ton sera gazının hapsolduğunu ve bu tür kırılmaların iklim krizini daha da kötüleştirdiğini söylüyor.
Her şeyin hala bir teori olduğunu ve bunu doğrulamak için daha fazla araştırma ve gözleme ihtiyaç duyulacağını unutmamak önemlidir.
Derleyen: Feyza ÇETİNKOL
Kaynak: Sibirya’da Büyük Patlama Sesiyle Bir Anda Oluşan Kraterlerin Sebebi Tartışılıyor