Gök bilim ekibinden gelen yeni veriler son derece güçlü bir manyetik alana sahip olduğuna inanılan bir tür nötron yıldızı olan magnetarların bazılarının, hızlı radyo patlamalarının(FRB) kaynağı olabileceğini kuvvetle gösteriyor.
28 Nisan 2020’de, Samanyolu’nda bulunan yakın bir magnetardan yayılan alışılmadık derecede yoğun bir radyo patlaması tespit edildi. Bugün Nature’da yayınlanan bir çalışmada araştırmacılar, radyo patlamasının yoğunluğunun şimdiye kadar ölçülen herhangi bir magnetardan üç bin kat daha fazla olduğunu göstererek, magnetarların en azından bazı hızlı radyo patlamalarının kaynağı olduğu teorisine ağırlık veriyor.
McGill Fizik Bölümü doktora öğrencisi Pragya Chawla, çalışma hakkında “Başka bir galaksiden gelen bu kadar yoğun bir patlamanın, bazı hızlı radyo patlamalarından ayırt edilemeyeceğini hesapladık; bu nedenle bu hesap, gerçekten de magnetarların en azından bazı FRB’lerin arkasında olabileceğini öne süren teoriye ağırlık veriyor.”dedi.
FRB’lerin kökenleri hakkında rekabet eden teoriler
FRB’ler ilk olarak on yıldan fazla bir süre önce keşfedildi. Gökbilimciler o zamandan beri, Güneş’in milyonlarca ila milyarlarca yıl boyunca ürettiği enerjiden daha yoğun olan bu yüksek yoğunluklu radyo emisyon patlamalarının bazılarının, başlangıçta tekil olaylar olduğunu düşünürken aslında tekrar ettiğini keşfettiler.
Bir teori, FRB’lerin -muazzam miktarda enerji açığa çıkarmak için ara sıra parıldayan genç, aşırı derecede manyetik nötron yıldızları olan- galaksi dışı magnetarlar olduğunu varsaydı . Ziggy Pleunis, “Şimdiye kadar, CHIME gibi teleskopların topladığı tüm FRB’ler diğer galaksilerdeydi, bu da onları ayrıntılı olarak incelemeyi oldukça zorlaştırıyor.” dedi. “Dahası, magnetar teorisi, kendi galaksimizdeki magnetarların gözlemleriyle desteklenmemişti; çünkü yoğunlukları şimdiye kadar galaksi dışı FRB’ler tarafından salınan enerjiden çok daha az bulunmuştu.” dedi.
Tüm FRB’ler için magnetar orijini teyit edilmeyi bekliyor
Toronto Üniversitesi, Dunlap Astronomi ve Astrofizik Enstitüsünden Dr. Paul Scholz, “Bununla birlikte, en parlak ve en aktif FRB kaynakları arasındaki enerji ve faaliyetteki büyük boşluklar ve magnetarlar için gözlemlenenler göz önüne alındığında; tüm FRB gözlemlerini açıklamak için belki daha genç, daha enerjik ve aktif magnetarlara ihtiyaç vardır.” diye ekledi.
Bazı FRB’lerin magnetar kökenli olduğuna dair somut kanıt; galaksi dışı bir radyo patlaması ve bir X-ışını patlamasının eşzamanlı olarak tespit edilmesiyle olur. Ancak, bu muhtemelen yalnızca yakındaki FRB’ler için mümkün olacaktır. Neyse ki, CHIME / FRB’nin bu keşifleri rakamsal olarak gayet iyi.
Çeviri: Simge KARA
Kaynak: More information: A bright millisecond-duration radio burst from a Galactic magnetar, Nature (2020). DOI: 10.1038/s41586-020-2863-y , www.nature.com/articles/s41586-020-2863-y