Psikolojik Kayıplara Beynin Moleküler Tepkisi
Psikolojik kayıp, ister iş kaybı ister sevilen birinin ölümü olsun, refahı büyük ölçüde etkiler, ancak beyindeki moleküler mekanizması gizemini korumaktadır. Araştırmacılar bu zor süreçleri ayırt etmek için zenginleştirme kaldırma (ER) yöntemini kullandılar. Çalışma, psikolojik kaybın merkezinde yer alan belirli bir beyin bölgesine ışık tuttu ve olumsuz etkilerini hafifletmek için potansiyel moleküler hedefleri ortaya çıkardı.
Psikolojik kayıp, bir kişi işini kaybettiğinde, kontrol veya güvenlik duygusunu kaybettiğinde veya bir eş öldüğünde ortaya çıkabilir. Refahı aşındıran ve yaşam kalitesini olumsuz etkileyen bu tür kayıplar yaygın bir deneyim olabilir, ancak kayıp nedeniyle beyinde meydana gelen moleküler süreç hakkında çok az şey bilinmektedir.
Cincinnati Üniversitesi’nin yeni araştırması, zenginleştirme uzaklaştırması (ER) olarak bilinen bir süreç aracılığıyla bu mekanizmaları araştırıyor. Çalışma, beynin psikolojik kayıpta kilit rol oynayan bir bölgesini vurgulamakta ve kaybın etkisini hafifletebilecek yeni moleküler hedefleri tanımlamaktadır.
Araştırma, UC Tıp Fakültesi Farmakoloji ve Sistem Fizyolojisi Bölümü’nde yüksek lisans öğrencisi olan Marissa Smail tarafından yürütüldü. Smail, psikiyatrik bozuklukların altında yatan mekaniklerle, özellikle de beyinde meydana gelen hangi moleküler değişikliklerin belirli semptomları ortaya çıkardığı ve bu mekanizmaların zayıflatıcı koşulları hafifletmek için nasıl kullanılabileceğiyle her zaman ilgilendiğini söylüyor.
Smail, “Bu alandaki araştırmaların çoğu depresyon ve TSSB gibi rahatsızlıklara odaklanıyor. Çok değerli nedenler ancak kayıp kadar yaygın değil” diyor.
“Hepimiz bir şeyler kaybettik ve bir noktada bu kaybın olumsuz etkilerini yaşadık. Bu son derece yaygın deneyimi yönlendiren mekanizmaları anlamak için ER’yi kullanmak, yalnızca dünyayla nasıl etkileşim kurduğumuza ışık tutmakla kalmayıp aynı zamanda yaygın fayda sağlayabilecek yeni terapötik hedefleri ortaya çıkarma potansiyeline sahip harika bir sorudur.”
Araştırma, dört hafta boyunca tırmanma, keşfetme ve çeşitli oyuncak ve barınaklardan oluşan ortak bir deneyimin tadını çıkarma fırsatı veren bir ortam sağlanan hayvan modellerini inceledi.
ER denekleri daha sonra uzun bir süre (bir ay) bu ortamdan uzaklaştırıldı ve araştırmacılar, zenginleştirmenin kaldırılmasının ardından stres düzenleme ve davranışsal adaptasyonda yerleşik rolleri olan beyin bölgesi üzerindeki etkiye bakmak için bir beyin ekranı kullandı.
UC Gardner Nörobilim Enstitüsü müdür yardımcısı, UC Tıp Fakültesi Farmakoloji ve Sistem Fizyolojisi Bölüm Başkanı ve Flor van Maanen Bağışlanmış Kürsüsü Başkanı ve çalışmanın kıdemli yazarı James Herman, “Görünen o ki, beynin bu kilit bölgesinde destek sistemi aşırı aktif hale geliyor” diyor.
“Çok [uyarlanabilir] olmak ve değiştirilebilmek, deneyimlerden faydalanabilmek yerine, sonuçta nöronlar yalıtılmış hale geliyor. Bu yalıtımın bir sonucu olarak, normalde günlük olarak göreceğiniz uyarlanabilir davranışları yönlendiremezler. Bu soruna neden olan nöronlar değil, nöronların yalıtkanlarıdır ve bu çok yeni bir bulgudur.”
Herman, ne yazık ki bu kaybın ruh sağlığıyla ilgili çeşitli durumlara önemli bir katkıda bulunduğunu söylüyor. Sıklıkla depresif dönemler için bir tetikleyicidir ve COVID-19 salgını sırasında izolasyonla bağlantılı ruh sağlığı sonuçlarının salgınına katkıda bulunabilir.
Smail, araştırmanın sevdiği bir yönünün disiplinler arası ve işbirlikçi olması olduğunu ve sonuçta kayıpta ortaya çıkan yeni bir mekanizmayı tanımlamak için çeşitli konuları ve teknikleri keşfetmesine izin verdiğini söylüyor.
Smail, “Tarafsız bir ekranla başlamak, bunun gerçek bir ‘verileri takip et’ projesi olduğu anlamına geliyordu” diyor. “Sırasıyla beynin bağışıklık hücrelerini ve destekleyici yapısını araştırmayı beklemiyorduk, ancak bu uç noktalar, rollerini anlamak için birkaç harika işbirliğine ve bir dizi moleküler ve davranışsal deneye yol açtı.
“Makalede açıklanan sonuç mekanizması oldukça yenidir ve insanlardaki kayıpla çeşitli özellikleri paylaşmaktadır, bu da bizi bu ortak deneyimi anlamakla ilgili olduğuna inanmaya yönlendirmektedir.”
Kaynak: https://neurosciencenews.com
Derleyen: Figen Berber
Bilim İnsanları Psikiyatrik Hastalıklar için Ortak Beyin Ağı Keşfetti