Özbekistan’da 80.000 Yıllık Ok Uçları Bulundu: Neandertaller Tarafından Yapılmış Olabilirler
Özbekistan’daki arkeologlar, Homo sapiens’in bölgeye gelmesinden çok önce, yaklaşık 80.000 yıl öncesine ait ok uçları buldular. Bu keşif, yay ve okların yalnızca bizim türümüz tarafından icat edildiği ve kullanıldığı yönündeki yaygın inanışı sorguluyor.
Uzun zamandır yay ve ok gibi uzun menzilli silahların yalnızca Homo sapiens tarafından icat edildiğine inanılıyordu. Ancak Özbekistan’daki Obi-Rakhmat mağarasında yapılan bir keşif, bilim insanlarını bu iddiayı yeniden değerlendirmeye zorladı.
Burada, yaklaşık 80.000 yıl önce, yani bölgenin çoğunlukla Neandertaller tarafından iskan edildiği dönemde yapılmış küçük, keskin ok uçları bulundu. Çalışma, PLoS One dergisinde yayınlandı.
Peki bu bulguyu benzersiz kılan nedir?
Neandertal taş aletleri genellikle büyük ve çok işlevlidir; et kesmek ve bitki işlemek için uygundur. Ancak burada bulunan üçgen parçalar, Homo sapiens’in on binlerce yıl sonra kullandığı ok uçlarına şüpheli bir şekilde benzemektedir. Boyutları ve şekilleri, mızrak veya diğer aletler yerine ince ok uçlarına takıldıklarını düşündürmektedir.
Binlerce yıl önceki teknoloji
Küçük ve keskin uçlar sert bir şekilde vurmak için değil, avın derisini delmek ve sapın daha derine nüfuz etmesini sağlamak için tasarlanmıştı.
Bu teknoloji, Üst Paleolitik Çağ’da, yaklaşık 50.000 ila 40.000 yıl önce Homo sapiens arasında yaygınlaştı. Bu tür okların en eskileri daha önce Fransa’da bulunmuş ve 54.000 yıl öncesine aitti. Ancak Obi Rakhmat örnekleri yaklaşık 26.000 yıl daha eski.
Bunları kimin yaptığı ise bir sır
Sorun şu ki, eserlerin bulunduğu katmanda insan kalıntıları bulunmuyordu. Bölgenin Neandertaller ve Homo sapiens’in buluşma noktası olabileceği biliniyor, ancak bu ok uçları türler arasındaki temasın doğrulanmasından 10.000 yıl önce ortaya çıktı.
Yakındaki bir katmanda bulunan bir çocuğun kafatası ve dişleri, her iki türün özelliklerini taşıyor ve bu da kültürel bir alışverişi akla getiriyor. Ancak bu buluntu açıkça daha eski.
Tarihin Yeniden Yazılması
Bu teknolojiyi kimin icat ettiği henüz bilinmiyor. Ancak arkeologlar, eski insanların Avrasya’daki göçlerinin ve temaslarının yaygın olarak inanılandan çok daha karmaşık olduğundan eminler. Belki de okların mucitleri bu bölgede düşündüğümüzden çok daha önce ortaya çıkmışlardır.
Derleyen: Feyza ÇETİNKOL
Kaynak: Özbekistan’da 80.000 Yıllık Ok Uçları Bulundu: Neandertaller Tarafından Yapılmış Olabilirler