Okyanusların Devleri: 26 Milyon Yıllık Köpekbalığı-Balina Fosili
Victoria’da bulunan 26 milyon yıllık bir fosil, günümüzün balenli devlerinin kökenine ışık tutan küçük ve keskin dişli bir balinayı ortaya çıkardı.
Büyük gözleri, jilet gibi keskin dişleri ve avlanmak için tasarlanmış kompakt gövdesiyle Janjucetus dullardi, günümüzün nazik devlerine hiç benzemiyordu. Ancak yeni tanımlanan bu kadim balina, onların en eski akrabalarından biri.
Museums Victoria Araştırma Enstitüsü’ndeki bilim insanları, türü, Victoria’nın Sörf Sahili boyunca uzanan Wadawurrung Bölgesi’ndeki Jan Juc yakınlarında bulunan 26 milyon yıllık bir fosilden tespit etti.
Bulgu, günümüzde okyanuslarımızda dolaşan filtreyle beslenen devler olan balenli balinaların erken evrimine dair nadir bilgiler sağlıyor.
Janjucetus dullardi bir okyanus devi değildi. Bir yunus büyüklüğünde, hızlı ve keskin dişli bir avcıydı. Kısa burnu, iri, öne bakan gözleri ve keskin dişleriyle, antik Victoria’nın ılık ve sığ denizlerinde kompakt ama korkutucu bir varlık olurdu.
Kulak kemikleri ve dişleri olan kısmi bir kafatasından oluşan fosil, Haziran 2019’da yerel sakin Ross Dullard tarafından sahilde yürürken keşfedildi. Bilimsel önemini fark eden Dullard, fosili cömertçe Museums Victoria’ya bağışladı ve araştırmacılar fosili özenle hazırlayıp inceledi. Katkılarının takdiri olarak, yeni türe onun adı verildi.
Balina Evriminde Bir Bölümün Kilidini Açmak
Museums Victoria Araştırma Enstitüsü’nde omurgalı paleontolojisi kıdemli küratörü ve çalışmanın kıdemli yazarı Dr. Erich Fitzgerald, “Bu tür bir kamu keşfi ve müzeye raporlanması hayati önem taşıyor,” dedi. “Ross’un keşfi, balina evriminde daha önce hiç görmediğimiz yepyeni bir bölümün kilidini açtı. Bu, dünyayı değiştiren fosillerin kendi arka bahçenizde de bulunabileceğinin bir hatırlatıcısı.”
Linnean Society’nin saygın Zooloji Dergisi’nde bugün yayınlanan araştırma, Janjucetus dullardi’yi iki metreden biraz daha uzun, genç bir “bebek balina” olarak tanımlıyor. Küçük boyutuna rağmen, yaklaşık 30 ila 23 milyon yıl önce, Oligosen Dönemi’nde yaşamış erken balinalar olan mammalodontidler olarak bilinen bir gruba aitti.
Janjucetus dullardi’nin kısmi kafatası ve dişleri. Fotoğraf: Tom Breakwell. Kaynak: Museums Victoria.
“Esasında iri gözlü ve keskin, kesici dişlerle dolu bir ağzı olan küçük bir balina,” diyor Museums Victoria Araştırma Enstitüsü ve Monash Üniversitesi’nde doktora öğrencisi ve çalışmanın başyazarı Ruairidh Duncan. “Köpekbalığına benzeyen bir balinayı hayal edin; küçük ve aldatıcı derecede sevimli, ama kesinlikle zararsız değil.”
Bu, Victoria’da bilinen üçüncü mammalodontid türü ve dünya çapında bulunan yalnızca dördüncü tür. Ayrıca, ilk balinaların suda nasıl beslendiğini, duyduğunu, hareket ettiğini ve davrandığını anlamak için önemli özellikler olan dişleri ve iç kulak yapılarını bu kadar ayrıntılı bir şekilde koruyan ilk tür.
Antik Denizleri Dinlemek
Gelişmiş mikroBT taraması, koklea da dahil olmak üzere kulak kemiklerinin içindeki hassas yapıları ortaya çıkararak bilim insanlarının Janjucetus dullardi’nin avlanma ve okyanuslarda gezinme için hayati önem taşıyan çevresini nasıl algılamış olabileceğini keşfetmelerine yardımcı oldu.
Fitzgerald, “Bu fosil, eski balinaların nasıl büyüyüp değiştiğine ve evrimin deniz yaşamına uyum sağlarken vücutlarını nasıl şekillendirdiğine dair bir pencere açıyor,” dedi.
Fosil, küresel ısınma ve yükselen denizlerin olduğu bir döneme tarihlenen, fosil açısından zengin Jan Juc Formasyonu’ndan çıkarıldı. Victoria’nın bu kıyı şeridi, erken dönem balina evrimi için uluslararası alanda bir merkez olarak tanınıyor.
Eski balinaların milyonlarca yıl önce daha sıcak okyanuslara nasıl uyum sağladığını anlamak, bilim insanlarına günümüz deniz yaşamının iklim değişikliğine nasıl tepki verebileceği konusunda değerli ipuçları veriyor.
Fitzgerald, “Bu bölge bir zamanlar tarihin en sıra dışı balinalarından bazılarının beşiğiydi ve biz onların hikayelerini daha yeni ortaya çıkarmaya başlıyoruz,” dedi.
Bu keşif, erken dönem balina evriminin anlaşılmasında önemli bir dönüm noktası teşkil ediyor ve bu hikayede Güneydoğu Avustralya’nın kritik önemini vurguluyor.
Fitzgerald, “Yeni bir keşif aşamasına giriyoruz,” dedi. “Bu bölge, balinaların okyanuslara nasıl hükmettiğinin hikayesini, bazı şaşırtıcı olay örgüsüyle yeniden yazıyor!”
Ekip, önümüzdeki yıllarda Victoria kıyı şeridinde daha fazla fosil keşfi bekliyor ve Müzeler Victoria Eyalet Koleksiyonu’nda bulunan bölgeden uzun süredir incelenmemiş örneklerin yanı sıra yeni keşfedilen fosilleri incelemeye devam ediyor.
Kaynak: https://scitechdaily.com
Yunusların ve Balinaların Düzenli Olarak Birlikte Oynadıkları Keşfedildi