Norveç’te Fok Derisine Sarılmış En Eski Şarkı Kitabı Bulundu
Ülkenin en eski kitabı olan, 13. yüzyıldan kalma, fok derisine sarılmış bir Hristiyan şarkı kitabı Norveç’te keşfedildi. 1200’lü yıllara ait bu eşsiz eser, erken dönem Norveç kitap üretiminin izlerini taşıyor.
2025 yılında, nesillerdir saklayan bir çiftçi ailesi tarafından Hagenes Kodeksi olarak bilinen nadir bir kodeks, Norveç Ulusal Kütüphanesi’ne bağışlandı. Kitap, elle dikilmiş ve üzerinde hala yün izleri bulunan fok derisiyle kaplı iki çift parşömen yaprağından oluşuyor.
Araştırmacılar, bunun yerel bir zanaatkar tarafından bir kilise rahibi için yapıldığına inanıyor.

Ülkenin en eski kitabı Norveç’te bulundu.
Latince yazılmış Norveççe şarkı kitabında, Meryem Ana’ya ithaf edilen bir ilahi ve Azizler Günü’ne ithaf edilen bir ilahi de dahil olmak üzere, müzik notalarıyla yazılmış sekiz adet ayin ilahisi yer alıyor.
Birkaç sayfa eksik olmasına rağmen, restoratör Chiara Palandri’ye göre yazı stili “alışılmadık derecede kaba ve düzensiz” olup, yerel, “ev yapımı” bir üretim olduğunu gösteriyor . İlk bulgular, cilt kayışının geyik derisinden yapılmış olabileceğini gösteriyor.
* Bergen Üniversitesi’nde Ortaçağ Latincesi Profesörü olan Åslaug Ommundsen, kitabın “gerçekçi” olduğunu ve bir rahibe ya da kilise korosuna ait olabileceğini belirtiyor.
Norveç’te, tüyleri hala bozulmamış bir fok derisi cilt nadir bulunur; ancak 13. yüzyılda Fransa ve İngiltere’de benzer “tüylü kitaplar” bulunmuştur.
Avrupa ciltlerinin DNA analizleri, derilerin manastırları ve kuzey kolonilerini birbirine bağlayan ticaret yolları boyunca İskandinavya, Grönland ve İzlanda’dan geldiğini gösterdi.
Ancak uzmanlar, Hagenes Kodeksi’nin kıtada değil, Norveç’te yaratıldığına inanıyor . Daha ileri araştırmalar bunu doğrularsa, kitap günümüze ulaşan en eski Norveç el yazması olacak .
“Basit görünüyor, ama onu benzersiz kılan da tam olarak bu. Sayfalarında, Avrupa’nın geri kalanında kaybolan erken dönem ciltçilik tekniklerinin izleri var,” diyor Palandri.
Uzmanlar, deri ve parşömenin yaşını ve kökenini doğru bir şekilde belirlemek için spektral analiz yapmayı planlıyor.
Derleyen: Feyza ÇETİNKOL
Kaynak: Norveç’te Fok Derisine Sarılmış En Eski Şarkı Kitabı Bulundu
Kayseri’de Ortaya Çıkan 8.000 Yıllık Kaya Sanatı, Hititlerden Binlerce Yıl Öncesine Uzandı
