Müzik Ameliyat Sonrası İyileşmeye Yardımcı Oluyor
Müziğin iyileştirdiğini zaten biliyoruz. Ancak ameliyat sonrası iyileşme gibi kritik bir durumda yardımcı olması beklenmedik bir durum.
Araştırmacılar, müzik ve müziğin ameliyat sonrası iyileşmedeki rolü üzerine yapılan 35 çalışmayı analiz etti. Ameliyattan sonra hem kulaklıkla hem de hoparlörden müzik dinlemenin iyileşme sürecinde hastalar üzerinde olumlu bir etkisi olduğunu tespit ettiler.
Müzik iyileştirir ve sakinleştirir
Müzik dinlemek ağrı seviyelerini azaltıyor. Müzik dinleyen hastaların ameliyattan sonraki gün ağrılarında istatistiksel olarak anlamlı bir azalma görülmüştür.
Anksiyete seviyeleri de azalmıştır. Analiz edilen tüm çalışmalarda, anksiyeteyi 80 puanlık bir ölçekte değerlendiren standart Durumluk-Sürekli Anksiyete Envanterine göre hastaların anksiyete düzeyleri yaklaşık 2,5 puan veya %3 oranında azalmıştır.
Opioid kullanımı azaldı. Müzik dinleyen hastalar, ameliyattan sonraki ilk gün müzik dinlemeyenlere kıyasla yarıdan daha az morfin kullanmıştır (müzik dinlemeyenler için 1,654 mg’a kıyasla ortalama 0,758 mg).
Kalp atış hızı azaldı. Müzik dinleyen hastaların kalp atış hızları, müzik dinlemeyen hastalara kıyasla daha düşüktü (dakikada yaklaşık 4,5 atım); yazarlar bunun önemli olduğuna inanıyor çünkü kalp atış hızlarını sağlıklı bir aralıkta tutmak, oksijen ve besin maddelerinin vücutta, özellikle de ameliyat edilen bölgelerde etkili bir şekilde dolaşımını sağlayarak iyileşmeyi iyileştirmeye yardımcı oluyor.
Ayrıca taşikardi veya kalp atış hızının 100’ün üzerinde olması, atriyal fibrilasyon gibi hayatı tehdit edebilecek anormal kalp ritimlerine yol açabilir.
Tanıdık bir dünyaya geri dönmek
Cerrahi profesörü Eldo Frezza, “Hastalar ameliyattan sonra uyandıklarında bazen çok korkmuş hissederler ve nerede olduklarını fark etmezler” diyor.
Bilim insanı şöyle diyor: “Müzik, uyanma aşamasından normal hayata dönüşe geçişi kolaylaştırabilir ve muhtemelen bu geçişle ilişkili stresi azaltmaya yardımcı olabilir.”
Dr. Frezza ve yardımcı yazarlar, meditasyon veya pilates gibi önemli ölçüde konsantrasyon veya hareket gerektiren bazı daha aktif terapilerin aksine, müzik dinlemenin daha pasif bir deneyim olduğunu ve hastalar tarafından ameliyattan hemen sonra başlanabileceğini belirttiler.
Çalışmanın eş yazarı Shehzaib Rais, “Daha az ağrı yaşadıklarını kesin olarak söyleyemesek de, çalışmalar hastaların daha az ağrı algıladığını göstermiştir ve bunun da aynı derecede önemli olduğunu düşünüyoruz” dedi.
“Müzik dinlemek dikkatinizi dağıtmanızı ve rahatlamanızı sağlar. Bu şekilde, kasıtlı olarak bir şey yapmak ya da bir şeye odaklanmak zorunda kalmazsınız ve sakinleşebilirsiniz.”
Çalışmanın yazarları, müzik dinlerken kortizol seviyelerini düşürmenin, hastaların ameliyat sonrası iyileşmelerini kolaylaştırmada da rol oynayabileceğini belirtti.
Gelecekteki araştırmalar, müziğin ameliyat ortamında ve yoğun bakım ünitesinde kullanımını değerlendirecek bir pilot programı içermektedir.
Dr. Frezza şu tavsiyede bulunuyor: “Ameliyattan sonra kendinizi güçlü hissediyorsanız, sevdiğiniz türde müzik dinleyin. Bir müzik türünün diğerinden daha iyi olduğunu söylemeye çalışmıyoruz.
Müziğin ameliyattan sonra insanlara farklı şekillerde yardımcı olabileceğini düşünüyoruz çünkü sakinleştirici olabilir ve tanıdık bir yerdeymişsiniz gibi hissetmenizi sağlayabilir.”
Derleyen: Feyza ÇETİNKOL
Kaynak: Müzik Ameliyat Sonrası İyileşmeye Yardımcı Oluyor