Mısır’da İçinde İlyada Destanının Metni Bulunan Bir Mumya Bulundu
Mısır’daki bir mezarda arkeologlar beklenmedik bir keşif yaptı: bir mumyanın içinde gizlenmiş İlyada’dan bir parça bulundu. Metnin eski bir ritüelin parçası olduğu ortaya çıktı ve bu, tarihte bu türden ilk keşif oldu.
2025 yılının sonlarında, Kahire’nin yaklaşık 190 km güneyindeki Oxyrhynchus’a düzenlenen bir kazıda Roma dönemine ait bir mezar bulundu. Altın takılar ve sargılarında geometrik desenler bulunan mumyalar arasında araştırmacılar eşsiz bir şey keşfetti: Ölen kişinin karnına özenle yerleştirilmiş, İlyada’nın ikinci kitabından bir alıntı içeren bir papirüs.
Metin, Truva’ya yelken açan gemilerin listesini içeren bir “gemi kataloğu” içeriyordu. Bu sadece edebi bir hazine değil; aynı zamanda bir Yunan eserinin, ahirete hazırlık ritüelinin bir parçası olarak, cenaze töreni bağlamında ilk kez bulunmasıdır.
Oxyrhynchus: Papirüs Hazinesi
Homeros metinleri Greko-Romen Mısır’da yaygındı: okullarda kullanılıyor ve özel kütüphanelerde saklanıyordu. Ancak mumyaların içine yerleştirilmeleri nadirdi. Genellikle destansı şiirler değil, büyülü metinler veya dualar içeriyorlardı.
Bilim insanları, İlyada’nın bu adam için özel bir anlam taşımış olabileceğini düşünüyorlar; belki de kahramanlığın, korumanın veya Yunan kültürüyle bağlantının bir sembolü olarak.
Kesin cevap henüz bilinmiyor. Mezar, eski zamanlarda hırsızlar tarafından tahrip edilmiş ve araştırmalar devam ediyor.
Neden İlyada?
Homeros metinleri Greko-Romen Mısır’da yaygındı: okullarda kullanılıyor ve özel kütüphanelerde saklanıyordu. Ancak mumyaların içine yerleştirilmeleri nadirdi. Genellikle destansı şiirler değil, büyülü metinler veya dualar içeriyorlardı.
Bilim insanları, İlyada’nın bu adam için özel bir anlam taşımış olabileceğini düşünüyorlar; belki de kahramanlığın, korumanın veya Yunan kültürüyle bağlantının bir sembolü olarak.
Kesin cevap henüz bilinmiyor. Mezar, eski zamanlarda hırsızlar tarafından tahrip edilmiş ve araştırmalar devam ediyor.
Oxyrhynchus: Papirüs Hazinesi
Bu antik kent, yüzyılı aşkın süredir arkeologlara eşsiz buluntular sunuyor. 19. yüzyılın sonlarından bu yana burada edebi metinlerden vergi kayıtlarına ve astroloji haritalarına kadar yaklaşık 500.000 papirüs parçası keşfedildi.
Yeni keşif tabloyu tamamlıyor: Oxyrhynchus, Mısır cenaze geleneklerinin Yunan bilgisiyle harmanlandığı bir yerdi. Diğer mumyalarda bulunan altın ve bakır diller, ölen kişinin tanrılarla iletişim kurmasına yardımcı olmak için tasarlanmıştı. Ve İlyada, ahirete giden yolda manevi bir rehber görevi görmüş olabilir.
Bu durum bilim için ne anlama geliyor?
Bu keşif, mumyalama ritüellerinin daha önce düşünüldüğünden daha çeşitli olabileceğini gösteriyor. Edebiyat, sadece okuma materyali olmaktan çıkıp kutsal bir nesne haline geldi.
Araştırmacılar, kırılgan eserleri incelemeye devam etmeyi planlıyor. Belki gelecekte, dudaklarında ve karnında Homeros’un sözleriyle sonsuzluğa göç eden adam hakkında daha fazla şey öğreneceğiz…
Derleyen: Feyza ÇETİNKOL
Kaynak: Mısır’da İçinde İlyada Destanının Metni Bulunan Bir Mumya Bulundu
289 Milyon Yıllık Sürüngen Mumyası İnsan Solunum Sisteminin Kökenini Ortaya Koyuyor