Mardin’de Ahtapottan Yılan Balığına Kadar “Deniz Canlıları Mozaiği” Keşfedildi
Ekim 2023’te arkeologlar Türkiye’nin güneydoğusundaki Mardin ilinde yer alan Kela Hanma (Hanımın Kalesi) bölgesine geldi. Bölgede kaçak kazılar yapıldığını öğrendiler ve kalan tarihi eserleri korumaya karar verdiler. Bilim insanları tarihi alanda önemli bir hasarla karşılaşırken, çarpıcı bir bulguya da ulaştılar: neredeyse 100 metrekareye yayılan büyük ve karmaşık bir Roma mozaiği.
Arkeologlar, ahtapotlardan yılan balıklarına kadar deniz yaşamına ait görüntülerin, bu mozaiği eşsiz kıldığını söyledi. Kela Hanma bölgesinde daha önce böyle bir mozaik bulunmamıştı.
Mozaik üçgenler, altıgenler, sekizgenler ve kemerler gibi geometrik desenlerin yanı sıra ahtapot, balık, midye ve fok gibi su bitkileri ve deniz canlılarıyla süslenmiştir.
Türkiye’de Antik Roma Sanatı
Mardin Müzesi Müdürü Abdulgani Tarkan, “Nadir bulunan deniz canlılarının figürleriyle süslü bu mozaikler bu bölgeye özgüdür” dedi. “Önceliğimiz bu tarihi kalıntıları korumak.” diye ekledi.
Mozaiklerin keşfedildiği Kela Hanma, MS 5 ila 7. yüzyıllara tarihlenen bir Roma yerleşiminin bulunduğu bir yer. Mozaikler, hizmetlilerin konutları ve bir nekropolün yanı sıra bir pars urbana (ana ev) ve bir pars rustica (çiftlik alanı) da dahil olmak üzere çeşitli binaların bulunduğu rustik bir villanın parçasıydı.
Bin yıldan daha uzun bir süre önce, böyle bir yer hem toprak sahibine ve ailesine hem de aile hizmetçilerine ev sahipliği yapıyordu. Bu lüks Roma çiftlik evleri tarımdan çok eğlence için inşa edilmiş ve zengin toprak sahiplerinin tatil için gelebilecekleri yerler olarak hizmet vermiştir.
“Bölge kırsal villa ile sınırlı değildir. Güney yamaçta ve nekropol içinde çeşitli mimari kalıntılar var,” diye açıklıyor Tarkan.
Türkiye’de antik bir villa
Bu nedenle araştırmacılar, söz konusu alanın geçmişte yasadışı kazıların hedefi olmasından endişe duyuyor. Arkeologlar Ekim ayında Kela Hanma’ya vardıklarında, tarihi alanlara önemli ölçüde zarar veren birkaç izinsiz kazı çukuru buldular.
Uzmanlar, Kela Hanma’nın yakınında bulunan ve bin yıllık bir geçmişe sahip olan Mardin şehrinin etkileyici tarihinin bir parçası olduğu için alanın korunması gerektiğini söylüyor.
MÖ 150’den MS 250’ye kadar Nebati Arapları tarafından iskân edilmiş ve daha sonra Asurlular, Romalılar ve Bizanslılar tarafından işgal edilmiştir. Şehrin içinde, Orta Çağ’da yeniden inşa edilen yıkık Roma kalesi popüler bir cazibe merkezi olmaya devam etmektedir.
Arkeologlar, mozaikleri yaklaşık 1.500 yıldır bulundukları köy villasından çıkarıp Mardin Müzesi’ne yerleştirmeyi planlamaktadır.
Derleyen: Feyza ÇETİNKOL
Kaynak: Mardin’de Ahtapottan Yılan Balığına Kadar “Deniz Canlıları Mozaiği” Keşfedildi
Antik Taşlar Konuşuyor: Siirt’te Bulunan 5 Bin Yıllık Oyunun Sırrı