Kumların Altından Fışkıran Hazine: Hem Altın Hem Edebiyat!
Mısır’ın Minya Valiliği’nde, Al-Bahnasa tarihi bölgesinde, altın dilli mumyalar içeren Roma dönemine ait bir mezarın ortaya çıkarılmasıyla olağanüstü bir arkeolojik keşif yapıldı. Barselona Üniversitesi ve Eski Yakın Doğu Enstitüsü’nden oluşan Mısır-İspanyol arkeoloji heyeti tarafından yapılan bu buluntu, Greko-Romen döneminin cenaze törenleri uygulamalarına dair eşi benzeri görülmemiş bilgiler sunuyor. Mısır Turizm ve Antik Eserler Bakanlığı, yaptığı açıklamada, bu keşfi ülkenin zengin arkeolojik mirasına önemli bir katkı olarak nitelendirdi.
Maite Mascort Roca ve Esther Pons Mellado’nun önderliğinde yapılan kazılar, birçok Roma mumyasının bulunduğu bir mezarı ortaya çıkardı. Mumyaların çoğu, geometrik desenlerle özenle süslenmiş keten kumaşlara sarılmış ve ahşap tabutların yanına yerleştirilmişti.
Kurtarılan en dikkat çekici eserler arasında, ölenlerin ahirette konuşabilmelerini sağlamak için geleneksel olarak ağızlarına yerleştirilen ritüel nesneler olan üç altın dil ve bir bakır dil bulunuyordu. Arkeologlar ayrıca, bazı mumyalara doğrudan uygulanan altın varak izlerine de rastlayarak, bu dönemdeki ayrıntılı cenaze hazırlıklarını ve ahiret hakkındaki köklü inançları vurguladılar.
Mısır Turizm ve Antik Eserler Bakanlığı’ndan yapılan açıklamaya göre, El-Bahnasa’da bulunan mezar ve lahitler kazı çalışmalarıyla ortaya çıkarıldı.
Turizm ve Antik Eserler Bakanı Şerif Fathy, bu keşfi övgüyle karşılayarak, Minya’daki önemli buluntuların giderek artan listesine katkıda bulunduğunu ve Mısır medeniyetinin farklı tarihi dönemlerdeki muazzam çeşitliliğini yansıttığını belirtti. Antik Eserler Yüksek Konseyi Genel Sekreteri Hisham El-Leithy ise, kazı çalışmalarının El-Bahnasa’da Yunan ve Roma dönemlerine ait cenaze törenlerine dair yeni kanıtlar sağladığını kaydetti.
Nadir Bir Edebi Hazine
Kazıların belki de en şaşırtıcı yönü, mumyalardan birinin içinde nadir bir papirüsün bulunmasıydı. Saha Direktörü Hassan İbrahim Amer’e göre, papirüs Homeros’un İlyada’sının II. Kitabından, özellikle Truva Savaşı’na katılan Yunan kuvvetlerini anlatan “Gemi Kataloğu” bölümünden bir pasaj içeriyor. Bu edebi başyapıtın bir mezar bağlamında bulunması, alana eşsiz bir kültürel ve tarihi boyut katıyor ve Roma döneminde Al-Bahnasa’daki derin Yunan etkisini vurguluyor.
Antik çağda Oxyrhynchus olarak bilinen Al-Bahnasa, Greko-Roma döneminde Mısır’ın en önemli şehirlerinden biriydi. Şehir, uzun zamandır bilim insanlarına antik çağlardaki günlük yaşam, yönetim ve edebiyat hakkında paha biçilmez bilgiler sağlayan geniş papirüs hazinesiyle ünlüdür. Barselona Üniversitesi’nin bu alandaki misyonu 1992’de başladı ve Kasım 2025 ile Şubat 2026 arasında yürütülen mevcut kampanya, burada insan kalıntılarının ilk kez ortaya çıkarılmasını işaret ediyor.
Sitenin yakınındaki başka bir Ptolemaik mezarda bulunan mezar eşyaları. (Mısır Turizm ve Antik Eserler Bakanlığı)
Kireçtaşı Odalarının Keşfi
Daha önce keşfedilen bir Ptolemaik mezarın doğusunda yapılan kazılar, üç kireçtaşı yapılı oda içeren bir hendek ortaya çıkardı. İlk odanın içinde, ekip, bir yetişkinin yakılmış kalıntılarını, bir bebeğin kemiklerini ve bir kedinin başını içeren, hepsi özenle kumaşa sarılmış büyük bir kavanoz buldu. İkinci odada, iki bireyin yakılmış kalıntılarını ve ek kedi kemiklerini içeren benzer bir kavanoz bulundu; bu da yakma işlemini geleneksel gömme ile harmanlayan karmaşık bir dizi gömme geleneğine işaret ediyor.
Ana sitenin güneyinde, ekip küçük pişmiş toprak ve bronz figürinlerden oluşan bir koleksiyon ortaya çıkardı. Bunlar arasında, atlı olarak tasvir edilen tanrı Harpocrates’in tasvirlerinin yanı sıra küçük bir Cupid figürü de vardı. Bu eserler, bu dönemde bölgeyi karakterize eden Mısır ve Greko-Romen sanat geleneklerinin harmanlanmasını güzel bir şekilde göstermektedir.
Antik Yağma İzleri
Yakındaki 65 numaralı mezarda, ekip yeraltı mezar odasında (hipogeum) daha fazla Roma mumyası, altın diller ve boyalı ahşap tabutlar buldu. Ne yazık ki, bu eşyaların birçoğu antik yağma nedeniyle bozulma belirtileri gösteriyordu. Bununla birlikte, Al-Bahnasa’daki keşifler, antik Mısır’ın zengin, çok kültürlü dokusuna ışık tutmaya devam ediyor ve sitenin Greko-Romen dünyasına açılan bir pencere olarak önemi, her yeni kazı sezonuyla birlikte artıyor.
Kaynak: https://www.ancient-origins.net
Bilim İnsanları 4000 Yıllık Antik Mısırlı Bir İnsanın El İzini Buldu