Kadınlık Hormonu Sizi “Deliryum”dan Kurtarabilir!
Akut bir nörolojik bozukluk olan deliryum, idrar yolu enfeksiyonlu kadınlarda ve menopozdan sonra sık görülür. Artık bilim insanları, hormon replasman tedavisinde yaygın olarak kullanılan özel bir hormon yardımıyla hastalığın semptomlarını önleyebiliyorlar.
Deliryum; bilinç bulanıklığı, dikkat, algı, düşünce ve duygularda bozulma ile seyreden bir ruhsal bozukluktur ve idrar yolu enfeksiyonu (İYE) olan kadınlarda, özellikle de menopoz geçirmiş olanlarda sık görülür. ABD’deki Cedars-Sinai Tıp Merkezi’nden laboratuvar fareleri üzerinde çalışan araştırmacılar, östrojen yardımıyla hastalığın belirtilerini önlemeyi başardılar.
Ruhsal bozukluklar
Östrojen, genellikle hormon replasman tedavisi için kullanılır. Nöroloji ve yoğun bakım yöneticisi Shouri Lahiri, “Hormon replasman tedavisine ilgi yeniden canlandı ve önceki çalışmalarımıza dayanan yeni bir çalışma, bunun deliryum belirtilerini hafifletmek için bir araç olabileceğini gösteriyor” dedi. Bunun, İYE (idrar yolu enfeksiyonu) hastalarında östrojenin klinik denemelerine yönelik önemli bir adım olduğunu düşünüyorum dedi ve işinin, çevresi hakkında farkındalık eksikliğini içeren bir zihinsel yetenek değişikliği olan deliryumun İYE’li yaşlı kadınlarda yaygın bir sorun olduğunu belirtti.
İdrar yolu enfeksiyonları genellikle menopozdan sonra kadınlarda görülür
Lahiri, “Bir tıp öğrencisi dahil tüm doktorlar bilir ki, yaşlı bir kadın hastaneye gelirse ve “kafası karışık bir haldeyse”, ilk kontrol edeceğiniz şey hastada İYE olup olmadığıdır” diye açıklıyor. Önceki araştırmalarda ekibi, deliryum ile interlökin 6 (IL-6) adı verilen bir bağışıklık düzenleyici protein arasında bir bağlantı bulmuştu.
Akciğerlerin yaralanması veya İYE, IL-6’nın kan dolaşımı yoluyla beyne gitmesine neden olarak oryantasyon bozukluğu ve kafa karışıklığı gibi semptomlara neden olur. Östrojen, IL-6’nın bilinen bir baskılayıcısıdır, bu nedenle araştırmacılar, hormonun İYE’lerin neden olduğu deliryum üzerindeki etkisini incelemek için deneyler yaptılar.
Araştırmacılar menopoz öncesi ve sonrası fareleri İYE’lerle karşılaştırdılar ve davranışlarını çeşitli özel ortamlarda gözlemlediler. Bilim insanları fareleri östrojenle tedavi ettiklerinde, kandaki IL-6 seviyeleri ve sanrılı davranışlar önemli ölçüde azaldı.
Lahiri, idrardaki bakteri seviyeleri gruplar arasında belirgin bir farklılık göstermediğinden, davranışsal farklılıkların İYE şiddeti ile ilişkili olmadığını söyledi. Araştırmacılar ayrıca östrojenin nöronlar üzerindeki doğrudan etkilerini, Lahiri’nin “bir kaptaki İYE’ler” dediği şeyi kullanarak incelediler.
Kadınların tedavisi
Östrojenin nöronları tam olarak nasıl koruduğuyla ilgili sorular devam ediyor. Ve klinik deneyler yapmadan önce, araştırmacıların hangi İYE hastalarının deliryum geliştirme olasılığının yüksek olduğunu ve hangi noktada östrojen tedavisinin en etkili olabileceğini belirlemesi gerekiyor.
Nancy Sicott, MD, PhD, Nöroloji Bölümü Başkanı, “Bu uygulamayı destekleyecek hiçbir klinik çalışma olmamasına ve klinik uygulama kılavuzları tarafından desteklenmemesine rağmen şu anda kabul edilen uygulama, İYE deliryumunu antibiyotiklerle tedavi etmektir” diyor.
Ekip ayrıca, mevcut çalışmanın odak noktası olmayan sanrıların kadınlar ve erkekler üzerindeki etkilerini anlamaya ve ayırt etmeye çalışıyor. Lahiri, deliryumu etkili bir şekilde tedavi etmenin uzun vadeli bir fark yaratabileceğini; çünkü Alzheimer hastalığı ve buna bağlı bunama gibi uzun vadeli bilişsel bozulma için bilinen bir risk faktörü olduğunu söyledi.
Derleyen: Feyza ÇETİNKOL
Kaynak: Kadınlık Hormonu Sizi “Deliryum”dan Kurtarabilir!