Kaçmaya Bile Kalkışmadılar: HL Hunley Denizaltısının Gizemi Çözüldü
Ambar kapaklarına koşmadılar. Kaçmaya çalışmadılar. Sekiz adam da sanki hiçbir şey olmamış gibi yerlerinde kaldılar. Hunley denizaltısının bu gizemi 17 yıl boyunca cevapsız kaldı.
Denizaltı felaketleri genellikle aynı şekilde gelişir: panik, kurtarma girişimleri, çıkışlarda cesetler. Ancak HL Hunley’nin içinde her şey farklıydı – tam bir sakinlik.
HL Hunley denizaltısının mürettebatının cesetlerinde herhangi bir mücadele veya panik izine rastlanmaması, bilim insanlarını 17 yıl boyunca şaşırtmıştı. Şimdi araştırmacılar bunun nedenini keşfetti.
Bu ne tür bir denizaltı?
Batık haldeki tarihi denizaltı HL Hunley’nin bulunması 100 yıldan fazla sürdü.
Amerikan İç Savaşı’nın son tam yılında Konfederasyon Ordusu tarafından denize indirilen bu denizaltı, bir savaş gemisini batıran ilk savaş denizaltısı olarak tarihe geçti. Bir Hunley torpidosu USS Housatonic’i mürettebatının bir kısmıyla birlikte batırdığı aynı gece, denizaltı ve sekiz denizcisi de Güney Carolina, Charleston Limanı sularında kayboldu.
Teğmen George Dixon da dahil olmak üzere sekiz kişinin kalıntıları, denizaltının demir gövdesinin içinde bir asırdan fazla süre kaldı. 20. yüzyılın sonlarında denizaltı su yüzüne çıkarıldığında, cesetlerin konumu araştırmacıları şaşırttı.
Tipik denizaltı felaketlerinin aksine, ölülerin kaçmaya çalışan ambar kapaklarının yakınında bulunduğu durumlardan farklı olarak, Hunley mürettebatı sakin görünüyordu. Herkes, sanki hiçbir şey olmamış gibi, görev yerlerinde kaldı.
Neden kimse dışarı çıkmaya çalışmadı?
Cevap ancak 17 yıl sonra bulundu. 2017’de PLOS One’da yayınlanan bir çalışmada, Duke Üniversitesi’ne bağlı bir bilim insanı ekibi şu açıklamayı öne sürdü: Mürettebat muhtemelen kendi silahlarından dolayı hayatını kaybetti.
Hunley torpidosu modern torpidolar gibi fırlatılmıyordu; denizaltının pruvasının önünde uzun bir direğe bağlıydı. Kara barut infilak ettiğinde, sadece düşman gemisini yok etmekle kalmıyor, aynı zamanda güçlü bir şok dalgası da yaratıyordu.
Yüksek lisans öğrencisi Rachel M. Lance’in de aralarında bulunduğu bilim insanları, denizaltının ölçekli bir modelini inşa ederek patlamayı yeniden canlandırdılar.
Şok dalgasının Hunley’nin gövdesinden geçtiğini, deformasyona ve mürettebat üzerinde anında ölümcül etkilere neden olduğunu buldular. Her mürettebat üyesi için hayatta kalma oranı %16’dan az olarak tahmin edildi.
Bu durum, garip sahneyi açıklıyor : denizcilerin neler olup bittiğini anlamaya vakitleri olmadı. Tarihi saldırıyı gerçekleştirdikten hemen sonra, kendilerini kurtarmaya çalışmadan anında öldüler.
Derleyen: Feyza ÇETİNKOL
Kaynak: Kaçmaya Bile Kalkışmadılar: HL Hunley Denizaltısının Gizemi Çözüldü
Buzulların Erimesi, Dünya’nın Dönüş Hızını Görülmemiş Bir Oranda Yavaşlatıyor