James Webb Teleskobu Kozmik Bir Gizemi Ciddi Bir Şekilde Değiştirdi
Yeni bulgular, bir gezegenin sonuyla ilgili önceki bir teoriyi ters yüz ediyor. NASA’nın James Webb Uzay Teleskobu’nu kullanan gökbilimciler kozmik bir gizemi ciddi bir şekilde değiştirdiler.
Söz konusu olay -yaklaşık 12.000 ışık yılı uzaklıktaki bir yıldızın aniden parlaması- başlangıçta yıldızın kırmızı bir deve dönüşerek yakındaki bir gezegeni yutmasına bağlanmıştı ki bu bazı yıldız sistemlerinde görülen tipik bir durumdur.
Ama bu sefer öyle olmadı. Webb’in algılayıcı kızılötesi bakışları, MIRI ve NIRSpec araçları sayesinde, Orta-Kızılötesi Aracı (MIRI) ve Yakın-Kızılötesi Spektrografı (NIRSpec) ile tozlu sonrasına derinlemesine baktı ve aksini buldu.
Yıldız, ZTF SLRN-2020, bir balon gibi şişmiyordu; sakin görünüyordu. Bu da gezegenin patlayıcı yıldız davranışı içinde yanlışlıkla yutulmadığı anlamına geliyor. Bunun yerine, uzak dünya yavaş bir yörünge ölüm spirali tarafından mahkum edildi.
Yeni araştırma, kabaca Jüpiter büyüklüğündeki bu talihsiz gezegenin, ev sahibi yıldıza Merkür’ün Güneş’e olduğundan çok daha yakın bir yörüngede döndüğünü ortaya koydu. Milyonlarca yıl boyunca bu yörünge, gezegen yıldızın atmosferini sıyırana kadar küçüldü.
Harvard-Smithsonian Astrofizik Merkezi ve MIT’de astrofizikçi olan çalışmanın eş yazarı Morgan MacLeod’un Webb Uzay Teleskobu’ndan yapılan açıklamada belirttiğine göre, gezegenin malzemesi “yıldızın etrafına bulaşmaya” başladı. Gezegenin hikâyesi daha sonra yıldızın içine doğru ateşli bir yüzüstü düşüşle sona erdi.
Makalenin başyazarı ve Ulusal Bilim Vakfı’nın NOIRLab’ında astronom olan Ryan Lau aynı açıklamada, “Bu çok yeni bir olay olduğu için, bu teleskobu ona doğru yöneltmeye karar verdiğimizde ne bekleyeceğimizi tam olarak bilmiyorduk” dedi.
“Kızılötesindeki yüksek çözünürlüklü görüntüsüyle, muhtemelen bizimki de dahil olmak üzere gezegen sistemlerinin son kaderleri hakkında değerli bilgiler öğreniyoruz.”
Gezegenin malzemesi ZTF SLRN-2020’ye bulaştığında, muhtemelen gökbilimcilerin dikkatini çeken dramatik parlaklığa neden oldu. Aslında, gökbilimcilerin bir gezegeni aktif olarak yuttuğu görülen ilk yıldıza ilişkin hesaplarını gözden geçiriyor.
Bu acayip gözlem, Webb’in Fırsat Hedefi programlarından birinin bir parçasıydı ve süpernovalar ya da görünüşe göre gezegensel kıyamet spiralleri gibi ani kozmik tuhaflıklar için ayrılmıştı.
Vera Rubin Gözlemevi ve Nancy Grace Roman Uzay Teleskobu gibi yeni nesil teleskoplar hazırlanırken, gezegensel sonların bu ürkütücü hikayelerinden çok daha fazlasını yakalamamız muhtemel.
Derleyen: Feyza ÇETİNKOL
Kaynak: James Webb Teleskobu Kozmik Bir Gizemi Ciddi Bir Şekilde Değiştirdi
Bir Kuyruklu Yıldızdan Alınan Yüzey Altı Örnekleri Güneş Sistemi Tarihini Yeniden Yazacak mı?