İnsanların ve Diğer Memelilerin Yaşam Süresi “Epigenetik Saat” Tarafından Belirlenir
Bilim insanları, gen ifadesini kontrol eden epigenetik işaretlerin her memeli türü için önceden belirlendiği ve her biri için farklı olduğu sonucuna vardı.
“Epigenetik saat” yaşamın ana faktörlerini belirler: ergenlik zamanı, hamilelik süresi ve maksimum yaşam süresi. Ve hiçbir çevresel faktör “saatin” seyrini etkilemez.
Epigenetik saatler, organizma olgunlaştıkça ortaya çıkan ve genlerin çalışma şeklini değiştiren DNA üzerindeki işaretlerdir.
Bu saatlerin neden bazı türlerde diğerlerine göre daha hızlı çalıştığı açık değildir, ancak artık her memeli türünün kendi hızında çalıştığı ve bunun çevreye değil yalnızca türe bağlı olduğu açıktır.
Yaşam beklentisi farklı memeliler için farklıdır. Kediler insanlardan daha az yaşar ve insanlar da sessizce 200 yıl yaşayan balinalardan daha az yaşar. Ancak hangi genetik mekanizmanın uzun ömürlülüğü belirlediği hala belirsizdir.
Bu yeni projede araştırma ekibi “epigenetik saat” üzerine odaklandı. Bunlar DNA’daki değişiklikler değil, yaşla birlikte biriken ve yaşlanmaya yol açan gen işlevindeki değişikliklerdir.
Epigenetik etiketlerin oluşumunun doğası çalışmanın konusu oldu. Bilim insanları, epigenetik işaretlerin yaşamın üç ana zamansal parametresini tahmin etmek için kullanılıp kullanılamayacağını merak ettiler: gebelik süresi, ergenlik süresi ve belirli bir türün maksimum ömrü.
Bir ömrü geri sayan saat
Bilim insanları 348 memeli türünden toplanan 15.000 doku örneğindeki epigenetik modifikasyonları inceledi. Daha sonra epigenetik işaretlerin doğasına ilişkin verileri girdi olarak alan ve çıktı olarak üç ana parametrenin değerini veren çeşitli algoritmalar geliştirdiler.
Yavaş yavaş algoritmayı, çalışmaya katılmayan türler için üç parametreyi doğru bir şekilde üretmeye başladıkları noktaya kadar geliştirdiler.
Araştırmacılar diyet, sigara, ırk veya kilo gibi çevresel faktörlerin epigenetik saati etkileyip etkilemediğini bulmaya çalıştı. Bilim insanlarına göre, epigenetik saatin seyri tüm faktörlerden bağımsızdır.
Saatin seyri türler arasında kabaca aynıdır. Bilim insanlarının önemli bulduğu tek faktör cinsiyet: tüm memeli türlerinin dişileri erkeklerden daha uzun yaşıyor.
Ekip, hem insanlarda hem de diğer memelilerde uzun ömürlülüğün, her türe özgü olan ve muhtemelen değiştirilemeyen “epigenetik özelliklerle güçlü bir şekilde bağlantılı olduğu” sonucuna vardı: bir insan saatini bir baş balina gibi çalışması için yeniden programlayamazsınız.
Derleyen: Feyza ÇETİNKOL
Kaynak: İnsanların ve Diğer Memelilerin Yaşam Süresi “Epigenetik Saat” Tarafından Belirlenir
Dünyanın İlk Şeffaf Plastik Kafatası İmplantı İnsan Beynine Bir Pencere Açıyor