İnsan Genomunda 106 Milyon Yıllık ‘Fosilleşmiş’ Virüs Bulundu
Dinozorlar çağında memeli atalarımızı rahatsız eden bir virüsün kalıntılarının genomlarımızda gizlendiği bulundu. Fosil virüsün genomumuzda gizlendiğini kim düşünebilirdi?
Yaklaşık 106 milyon yıl önce, bir virüsün DNA’sı, memeli atalarımızdan birinin genomuna bir şekilde entegre oldu. İki milyon yıl sonra, yakından ilişkili bir virüsle benzer bir şey tekrar oldu. Oxford Üniversitesi araştırmacıları tarafından, bu eski virüslerin kalıntıları, artık hücrelerimizde bulundu.
Oxford Üniversitesi’nde biyolog olan Aris Katzourakis, “İnsan genomunda bir tür özel saklanma yeri var” diyor.
Bu iki viral fosil şimdiye kadar keşfedilen en eski fosillerden bazılarıdır ve hatta belki de en eskisi ve oldukça sıra dışı olabilir. Genomlarımız fosil virüsleriyle doludur, ancak bunlar neredeyse istisnasız olarak RNA genlerinin DNA kopyalarını enfekte ettikleri hücrelerin genomlarına aktif olarak ekleyen retrovirüslerdir.
Helikaz (kırmızı) ve polimeraz (mavi) enzimleri genellikle DNA’yı kopyalamak için gereklidir. Bu, sperm veya yumurta üreten hücrelerde meydana gelirse, virüsün DNA’sı sayısız nesillere aktarılır. Zamanla, viral genler mutasyona uğrar ve sonunda artık bulaşıcı virüsler üretmez. Genomumuzun %5-10’u bu tür retroviral kalıntılardan oluşur.
Erken Jura döneminin ilk memelilerine dahil edilmiş olabilirler
Bunun yerine, yeni keşfedilen viral DNA, çok eski bir virüs fosil grubundan geliyor. Bu tür fosil Maverick virüsleri çeşitli hayvanlarda, balıklarda, amfibilerde ve sürüngenlerde keşfedilmiştir, ancak bugüne kadar memelilerde bulunmamıştır. Maverick virüslerinin kalıntıları insan genomuna dahil edilmiştir.
Araştırmacılar, bu virüslerin, yaklaşık 180 milyon yıl önce Jura döneminde ortaya çıktıklarından beri memelileri rahatsız ettiğine inanıyor. Yaklaşık 105 milyon yıl önce Maverick virüsleri memelilerde soyu tükendi. Bunun hangi nedenlerle olduğu henüz belli değil. Daha sonra balık gibi diğer hayvanları enfekte edebilirler, ancak hiçbir yerde canlı Maverick virüsleri bulunmaz.
Bilim insanı Katzourakis, “Genomumuzda retroviral olmayan çok fazla virüs yok. Bu, insan genomunda bildiğimiz tek viral DNA’dır ve kesinlikle genomlarımızdaki en eski retroviral olmayan eklemedir. “diyor.
İçimizde başka bir fosil retrovirüsü var
İnsan genomunda daha yaşlı olduğu düşünülen ERV-L adlı bir fosil retrovirüsü var, ancak yaş tayininde bazı belirsizlikler var. Katzourakis, “Yaşlarını belirlemek için biraz farklı yöntemler kullanıldığından, ERV-L retorovirus veya Maverick’in gerçekten daha yaşlı olup olmadığını kesin olarak bilmek zor” dedi.
Daha erken virüs yerleşimlerinin olması muhtemeldir, ancak fosil kalıntıları kaybolmuş veya tanınmayacak şekilde mutasyona uğramış olabilir. Bununla birlikte, ara sıra, entegre viral genler, evrim tarafından seçilmiştir ve konakçıları için faydalı hale gelmiştir.
Derleyen: Feyza ÇETİNKOL
Uçuk Virüsü Herpes’in, Sinir Sistemini Enfekte Eden Sinsi Stratejisi Keşfedildi
/İnsan Genomunda 106 Milyon Yıllık ‘Fosilleşmiş’ Virüs Bulundu/