Hubble, TRAPPIST-1 gezegenlerinin su içerme olasılığına dair ilk ipuçlarını sundu
Gökbilimcilerden oluşan uluslararası bir ekip, NASA / ESA Hubble Uzay Teleskobunu kullanarak yakınlardaki cüce yıldız TRAPPIST-1’in yörüngesindeki gezegenlerin üzerinde su olduğunu keşfettiler. Sonuçlar, sistemin dış gezegenlerinin hala önemli miktarlarda su içerdiğini göstermektedir. Bu, yıldızın yaşanabilir bölgesindeki üç gezegeni içermektedir ve gerçekten bu gezegenlerin yaşanabilir olma ihtimaline daha fazla ağırlık verilmektedir.
22 Şubat 2017’de gökbilimciler, 40 ışıkyılı uzaklıkta olan ultra-soğuk cüce yıldız TRAPPIST-1’in yörüngesinde Dünya boyutunda yedi gezegen keşfedildiğini duyurdular. Bu, TRAPPIST-1’i şu ana kadar keşfedilen en büyük Dünya boyutunda gezegene sahip bir gezegen sistemi yapmaktadır.
Bu keşfi takiben İsviçre’deki Observatoire de l’Université de Genève’den astronom Vincent Bourrier liderliğindeki uluslararası bir bilim ekibi, NASA / ESA Hubble Uzay Teleskobu’nda bulunan Uzay Teleskobu Görüntüleme Spektrografını (STIS) kullanarak, sistemin gezegenlerinin her birinden alınan mor ötesi ışınım miktarını inceledi. Bourrier, “Ultraviyole radyasyonu, gezegenlerin atmosferik evriminde önemli bir faktördür” diye açıklıyor. “Ultraviyole güneş ışığının bizim yaşam alanımızdaki molekülleri parçaladığı gibi, ultraviyole yıldız ışığı da ekstrakranların atmosferlerinde oluşan su buharını hidrojen ve oksijene dönüştürebilir.”
Daha düşük enerjili morötesi ışınım, su moleküllerini parçalasa da – foto-ayırma-bir ultraviyole ışını daha fazla enerjiyle (XUV radyasyonu) ve X-ışınları, bir gezegenin üst atmosferini ısıtıyor ve böylece fotodizason, hidrojen ve oksijen ürünlerinin ayrışmasını sağlıyor.
Video alt yazısı: Bu animasyon, ultra-soğuk cüce yıldız TRAPPIST-1’in yörüngesinde gezen yedi gezegeni gösteriyor. Orion takımyıldızı (Avcı)’dan aşağıda görülebilir, çünkü farklı bir yıldız sisteminde Dünya’dan göründüğünden biraz farklı görünebilir. Bu videoda görülen gezegenler ve yıldızlar için bilinen fiziksel parametrelere dayanılmıştır ve evrendeki çok geniş bir nesne veritabanı kullanılmıştır. / ESO/L. Calçada/spaceengine.org.
Çok hafif olduğu için, hidrojen gazı, ekstrakranet atmosferlerinden kaçabilir ve atmosferik su buharı için olası bir gösterge, Hubble tarafından dış gezegenlerin etrafında algılanabilir. TRAPPIST-1 tarafından yayılan ultraviyole radyasyon miktarı, gezegenlerin tarih boyunca büyük miktarlarda su kaybetmiş olabileceğini gösteriyor.
Bu, en büyük miktarda ultraviyole enerjisi alan TRAPPIST-1b ve TRAPPIST-1c sisteminin en içteki iki gezegeni için özellikle geçerlidir. Araştırmanın ortak yazarı, ABD’deki MIT’den Julien de Wit “Sonuçlarımız, atmosferik kaçışın bu gezegenlerin evriminde önemli bir rol oynayabileceğini gösteriyor” diyor.
İç gezegenler, son sekiz milyar yıl boyunca 20’den fazla Dünya okyanusu miktarı suyu kaybetmiş olabilirdi. Bununla birlikte, sistemin dış gezegenleri çok daha az su kaybetmiş olmalıydı ve bu da bazılarının yüzeylerinde hala su kalmış olabileceğini düşündürüyordu, yaşanabilir bölgeler olan e, f ve g gezegenleri dahil. Hesaplanan su kaybı oranları ve jeofiziksel su salınım oranları, en dıştaki daha muazzam gezegenlerin suyunu koruduğu fikrini de destekliyor. Bununla birlikte, mevcut veri ve teleskoplarla TRAPPIST-1’yı çevreleyen gezegenlerin su içeriği üzerinde nihai bir sonuç alınamaz.
Bourrier “Sonuçlarımız, yaklaşmakta olan James Webb Uzay Teleskobu’nun dış gezegenlerde su aramak için en iyi aday olduğunu gösteriyor olsa da, TRAPPIST-1 gezegenlerinin doğasını ve potansiyel yaşanabilirliklerini belirlemek için teorik çalışmalara ve tüm dalga boylarındaki tamamlayıcı gözlemlere olan ihtiyacı vurgulamalıyız,” sonucuna varıyor.
Kaynak: https://phys.org/news/2017-08-hubble-hints-content-trappist-planets.html
Çeviren: Bünyamin Tan