Gezegenimiz, Bir Kutuptan Diğerine Kadar Her şey En az Bir Kilometre Kalınlığındaki Bir Buz Örtüsü Altında Sıkışmış Durumdaydı.
Bilim insanları Dünya’nın önemli bir kısmında ‘buz örtüsü’ döneminin yaşandığını düşünüyor. Bu zamanlara ‘kar topu Dünya’ adı veriliyor
Gezegenimiz Dünya, eskiden derin dondurucu ve hurda sıkıştırma makinesinin karışımı gibi bir şeydi. Gezegen tarihinin önemli bir kısmında, bir kutuptan diğerine kadar her şey en az bir kilometre kalınlığındaki bir buz örtüsü altında sıkışmış durumdaydı. Bilim insanları bu zamanlara kar topu Dünya adını veriyor.
Eski zamanlarda yaşayan bazı hayvanlar, yaklaşık 720 ila 580 milyon yıl önceki bu soğuk döneme dayanmayı başarmışsa da önlerinde zorlu bir dönem vardı. Tekrar tekrar genişleyip daralan dev buz örtüleri, uç noktadaki ortamlarda hayatta kalmayı başaran bu canlıların kalıntılarını tuz buz etmiş ve gösterdikleri yiğitçe başarılara karşın bu canlıların fosil kayıtlarında neredeyse hiçbir izi kalmadı.
540 MİLYON YIL ÖNCE DÜNYA’DA BÜYÜK VE EŞİ GÖRÜLMEMİŞ ÇEŞİTLİLİK
Bilim insanlarının ise bu hayvanların nasıl hayatta kaldığına dair neredeyse hiçbir fikri yoktu.
İngiltere Antarktika Araştırma Enstitüsünde çalışan Huw Griffiths, “Sanki dev bir buldozer geçmiş gibi” diyor. “Genişleyen bir sonraki buzul her şeyi silmiş ve ortalığı lapaya çevirmiş olmalı.”
Buzulların meydana getirdiği tüm bu çalkantıya rağmen Griffiths, kar topu Dünya’da geniş yelpazeli bir hayvan yaşamının ikamet ettiğini düşünmenin mantıklı olduğunu ileri sürüyor.
Hatta Griffiths’e göre yaşamdaki bu serpiliş, yaklaşık 540 milyon yıl önce Dünya’da büyük ve eşi görülmemiş çeşitlilikte bir hayvan yaşamının ortaya çıktığı Kambriyen patlamasının öncesinde meydana gelmiş olabilir. “Daha önceleri çok daha küçük ve basit şeylerin yaşadığını düşünmek pek de uçuk bir şey değil” diyor.
Bu dönemdeki hayvan yaşamına ait büyük resim her ne kadar kayıp olsa da, Griffiths ve meslektaşları Global Change Biology bülteninde yayımlanan yeni makalelerinde yaşamın neye benzemiş olabileceğini tahmin etmeye çalışıyor.
Araştırma takımı, çalışma kapsamında üç farklı donuk dönemi göz önüne almış. Bunlardan ilki, yaklaşık 720 milyon yıl önce başlayan Sturtian kar topu Dünyası. Bu dönem 60 milyon yıla kadar devam etti. Neredeyse dinozor çağının sonu ile günümüz arası kadar uzun bir dönem. Ardından, 650 milyon yıl önce başlayan ve sadece 15 milyon yıl süren Marinoan kar topu Dünyası geliyor.
Bu dönemi de son olarak yaklaşık 580 milyon yıl önceki Gaskiers buzullaşması takip etti. Daha da kısa süren bu üçüncü buzullaşma, kar topu Dünya’dan ziyade sulu kar topu Dünyası şeklinde adlandırılıyor çünkü buz örtüsü o denli kapsamlı olmamış.
Buzlar bu dönemlere ait fosillerin çoğunu paramparça etse de, bilim insanları bir avuç kalıntıya ulaşmayı başarmış. Bu nadir nitelikli fosiller, Gaskiers buzullaşması civarında var olmuş tuhaf hayvanları betimliyor. Antik sulu kar topu Dünyasında yaşayan bu canlılar arasında, biraz eğreltiotu yapraklarına benzeyen frondomorflar da var. Frondomorflar, buz altında deniz tabanına bağlı halde yaşamış ve muhtemelen etraflarından akan sudaki besinleri özümsemişler.
Kaynak: Gezegenimiz, Bir Kutuptan Diğerine Kadar Her şey En az Bir Kilometre Kalınlığındaki Bir Buz Örtüsü Altında Sıkışmış Durumdaydı.
Dünya Üzerindeki Kaya Buzulları, Mars’ta Su Arama Görevlerine Hazırlanmayı Sağlayabilir