Enceladus’un Okyanusu Yaşam Olasılığını Düşündüren Karmaşık Bileşikler İçeriyor
Avrupa Uzay Ajansı (ESA) bilim insanları, Cassini uzay aracından gelen verileri analiz ederek, Satürn’ün uydusu Enceladus’tan gelen emisyonlarda yeni karmaşık organik moleküller keşfettiler.
Bu, gezegenin yeraltı okyanusunda biyolojik açıdan önemli bileşiklerin oluşumuna yol açabilecek kimyasal reaksiyonların gerçekleştiğini kanıtlıyor.
Enceladus, yaklaşık 500 kilometrelik çapıyla Satürn’ün altıncı büyük uydusudur. 20-25 kilometre kalınlığındaki buzlu kabuğunun altında, küresel bir sıvı su okyanusu bulunur. Bu okyanusun sıvı halini korumasının enerji kaynağı, Satürn ile kütleçekim etkileşiminden kaynaklanan gelgit kuvvetleridir.
Enceladus, yaşam için gerekli tüm koşullara sahiptir: sıvı su, bir enerji kaynağı, kimyasal elementler ve karmaşık organik madde. Yaşamın yokluğu bile önemli bir keşif olacaktır, çünkü yaşamın neden doğru koşullar altında ortaya çıkmadığını anlamamıza yardımcı olacaktır.
Cassini, 2005 yılında Enceladus’un buzlu yüzeyinin altında bir okyanus olduğunu keşfetti. Uydunun güney kutbu yakınlarındaki çatlaklardan fışkıran su jetleri, uzaya buz parçacıkları fırlatıyor.
Bazıları yüzeye geri düşerken, diğerleri Satürn’ün etrafında bir halka oluşturuyor. Daha önce bu parçacıklarda amino asit öncülleri de dahil olmak üzere organik moleküller bulunmuştu, ancak bilim insanları kozmik radyasyondan etkilenmemiş taze materyali incelemek istiyordu.
Cassini, 2008 yılında doğrudan buzlu dumanın içinden geçti. Sadece birkaç dakika önce fırlatılan tanecikler, uzay aracının cihazına saniyede yaklaşık 18 kilometre hızla çarptı. Bu yüksek çarpma hızı, daha düşük hızlarda su molekülleri kümeleri arasında kaybolacak olan organik moleküllerden gelen sinyalleri algılamasını sağladı.
Enceladus’ta olası yaşam
Astrobiyolog Nozair Khawaja’nın ekibi, bu Cassini verilerini çözmek için yıllar harcadı. Sonuç olarak, yalnızca daha önce bilinen organik bileşikleri değil, aynı zamanda tamamen yeni molekülleri de keşfettiler: alifatik, döngüsel eterler, eterler ve muhtemelen azot ve oksijen içeren bileşikler.
Dünya’da bu tür moleküller, karmaşık biyolojik moleküllerin oluşumuna yol açan reaksiyon zincirlerinde rol oynar. Sonuçlar Nature Astronomy dergisinde yayınlandı .
Ortak yazar Frank Postberg, “Yeni fırlatılan maddede bulduğumuz bu moleküller, Cassini’nin Satürn’ün E halkasında keşfettiği karmaşık organik moleküllerin yalnızca uzun süreli uzaya maruz kalmanın ürünü olmadığını, aynı zamanda Enceladus’un okyanusunda yaygın olarak bulunan maddeler olduğunu kanıtlıyor” diyor .
Keşif, Enceladus’un potansiyel olarak yaşanabilir bir gezegen için önde gelen adaylardan biri olduğunu gösteriyor. Bu, Enceladus’un fıskiyelerinden uçup Ay’ın güney kutbuna yakın bir yere inerek örnek toplayacak olan gelecekteki bir ESA görevinin planlanması açısından önemli.
Derleyen: Feyza ÇETİNKOL
Kaynak: Enceladus’un Okyanusu Yaşam Olasılığını Düşündüren Karmaşık Bileşikler İçeriyor
Gama Işını Patlamasında Şaşırtıcı Sinyal: Bir Magnetarın İlk Kalp Atışı mı?