Dünyanın En Eski Köpek DNA’sı Buzul Çağı’ndaki Dostluğumuzu Kanıtladı
Yeni bir araştırmaya göre, şimdiye kadar bulunan en eski köpek DNA’sı, köpeklerin yaklaşık 16.000 yıldır en iyi dostlarımız olduğunu gösteriyor; bu da daha önce düşünülenin 5.000 yıl öncesinden bir tarihe denk geliyor.
Dünyanın dört bir yanındaki insanların evlerinde, bahçelerinde ve kalplerinde her yerde bulunmalarına rağmen, köpeklerin nereden geldiği hakkında şaşırtıcı derecede az şey biliniyor.
İngiltere’deki Francis Crick Enstitüsü’nden İsveçli genetikçi Pontus Skoglund, gazetecilere “Bu sadece ilginç bir gizem” dedi.
Köpeklerin büyük olasılıkla iki tür gri kurdun karışımı olduğunu söyledi. Ancak köpeklerin kurtlardan tam olarak ne zaman ayrıldığını izlemek zordu, kısmen de eski kemiklerinin birbirinden ayırt edilmesinin zor olmasından kaynaklanıyordu.
Bu nedenle, Nature dergisinde yayınlanan iki yeni çalışmanın arkasındaki bilim insanları, arkeolojik kalıntılardan genomları sıralayarak, tüylü dostlarımızın gizemli kökenlerine ışık tuttular.
İlk çalışma, dünyanın en eski köpek DNA’sının, günümüzde Türkiye’de bulunan Pınarbaşı’ndaki bir kafatası parçasında keşfedildiğini ortaya koydu.
Liverpool Üniversitesi’nin arkeolojik kazılarından elde edilen kanıtlara dayanarak, yaklaşık 15.800 yıl öncesine ait Pınarbaşı’nın sanatsal rekonstrüksiyonu. (Kathryn Killackey)
Muhtemelen “birkaç aylık” olan dişi köpek yavrusu, Münih Ludwig Maximilian Üniversitesi’nden çalışmanın ortak yazarı Laurent Frantz’a göre, yaklaşık 15.800 yıl önce yaşadığı dönemde küçük bir kurt gibi görünüyordu.
Çarşamba gününden önce, bilinen en eski köpek DNA’sı 10.900 yıl öncesine aitti.
Ayrıca, ekibin güneybatı İngiltere’de bulduğu ve 14.300 yıl öncesine dayanan genetik kanıtlar da bu rekoru kırdı; bu kanıtlar, erken dönem köpeklerin Avrupa’ya nasıl yayıldığını gösteriyordu.
Frantz, bilim insanlarının bu köpeklerin son Buz Çağı’nda yaşayan insanlar arasında tam olarak hangi rolü oynadığını kanıtlayamadıklarını söyledi.
“Ancak bence bir rol oynamış olmaları gerektiğini varsayabiliriz çünkü beslenmeleri pahalı olurdu,” dedi.
Belki de köpekler avcılık veya koruma için kullanılıyordu, diye tahmin etti.
Bu köpeklerin günümüzdeki evcil hayvanlar gibi muamele görmemiş olsalar bile, muhtemelen yine de güçlü bir bağ vardı, diyen araştırmacı, “çocuklar yine de yavru köpeklerle oynamışlardır” diye ekledi.
Yakın bir ilişkinin bir diğer işareti ise Pınarbaşı’nda insan mezarlarının üstüne gömülmüş yavru köpeklerin bulunmasıydı.
‘Kayıp halkayı arama’
Diğer çalışma için, büyük bir araştırma ekibi Avrupa genelinden 216 köpek ve kurt kalıntısının genomlarını karşılaştırdı.
Bu, köpeklerin kıtada nasıl evrimleştiğini haritalamalarına olanak sağladı.
Yaklaşık 10.000 yıl önce, Neolitik tarım devrimi olarak bilinen dönemde, Güneybatı Asya’dan Avrupa’ya büyük bir insan göçü yaşandı.
Çiftçilerin bu kitlesel gelişi, farklı bölgelerden insanların bir araya gelip çocuk sahibi olmasıyla insan genetik karışımına yol açtı.
Ancak araştırmacılar, bu genetik karışımın köpeklerde aynı anda gerçekleşmediğini şaşırtıcı bir şekilde keşfettiler.
Görünüşe göre, çiftçiler gelmeden önce Avrupa’da yaşayan avcı-toplayıcılar zaten köpek besliyorlardı.
Çalışmanın ortak yazarı Skoglund, “Köpekler atalarımız için açıkça önemliydi, çünkü ilk çiftçiler Avrupa’ya göç ederken önceki avcı-toplayıcıların köpeklerini gruplarına katmış gibi görünüyorlar” dedi.
Bu, köpeklerin o noktadan çok önce evcilleştirilmiş olması gerektiğini gösteriyor.
Ve Skoglund, “köpekler ve kurtlar arasında hâlâ bir ‘genetik uçurum’ var” diye ekledi.
“Kayıp halkayı arama devam ediyor.”
Kaynak: https://www.sciencealert.com
İnsanlar ve Köpekler 10.000 Yıl Boyunca Irkları Yaratmak İçin Nasıl İş Birliği Yaptı?