Dünyada İlk Kez Bir Orangutan Yarasını Şifalı Bitkiyle Tedavi Ederken Görüldü
Vahşi Sumatra orangutanı Akar Kuning bitkisinin yapraklarını çiğnerken ve suyunu yanağındaki bir yaraya sürerken görülmüştür ki bu ilk kez rapor edilmiştir. Yara tamamen kapanana kadar yedi dakika boyunca devam eden bu işlem, kasıtlı olarak yapıldığını açıkça ortaya koydu ve orangutan yarım saat daha bitkinin yapraklarını çiğnemeye devam etti. Yara enfeksiyon kapmadan tamamen iyileşti.
Hayvanların bazı bitkilerin iyileştirici gücünü anladığına dair hikayeler, özellikle de parazitlere veya hem iç hem de dış enfeksiyonlara karşı kullanımları yaygındır. Bununla birlikte, araştırmacılar tarafından yapılan bir yara bölgesine kasıtlı uygulama raporu, insanlar dışındaki herhangi bir tür için bir ilki temsil etmektedir. Bunun en yakın karşılığı, şempanzelerin bilinmeyen bir böceği kendi yaralarına ya da zaman zaman sürülerinin diğer üyelerinin yaralarına uygulamalarıdır.
Şifacı maymun, Gunung Leuser Ulusal Parkı’nda kendisini ve türünün diğer üyelerini izleyen araştırmacılar tarafından Rakus olarak bilinen bir erkek. Dr. Isabelle Laumer ve meslektaşları Rakus’u Haziran 2022’de sağ yanağında bir yara ile gördüler. Üç gün sonra da Akur Kuning (Fibraurea tinctoria) çiğnediğine tanık oldular. Çiğnediği yaprakları yara dışında başka bir yere sürmemişti.
Yara enfeksiyonlarını önlemenin yanı sıra Sumatralılar Akar Kuning’i geleneksel tıpta sıtma, dizanteri ve hatta diyabet için kullanmaktadır. Bitkide bulunan bileşiklerin kanser karşıtı özelliklere sahip olduğuna dair iddialar bile var. Bu kullanımlar, bu koşullardan bazılarına karşı aktivitesini test eden bilim adamlarının ilgisini çekmiştir. Klinik öncesi araştırmalar cesaret verici sonuçlar vermiş olsa da, klinik deneyler yayınlanmış görünmemektedir.
Rakus yarayı alırken görülmedi, ancak olayın gerçekleştiği düşünülen gün bölgede yetişkin erkekler arasında kavga sesleri duyuldu. Yiyecek bol olduğu için parktaki orangutanlar arasında kavgalar nadirdir, ancak bölgede baskın bir erkek yoktu ve Rakus kendini kabul ettirmeye çalışıyor gibi görünüyordu.
Yara ortaya çıktıktan sonra, özellikle yara taze olduğunda, tamamen iyileşene kadar normalden daha fazla dinlendiği gözlemlendi. Yara tedaviden dört gün sonra kapandı ve bitkinin uygulanmasından sonraki üç hafta içinde tamamen iyileştiği görüldü.
.png)
Şifalı bitkiler konusundaki bilgisi sayesinde Rakus tedaviden üç hafta sonra tamamen iyileşti.
Resim Kredisi: Safruddin
Orangutanlar özellikle şifalı bitkilerin hevesli kullanıcıları gibi görünmektedir. Orangutanların doğrudan parazit enfeksiyonlarıyla ilgili bitkilerin yapraklarını yuttuklarına dair kayıtlar vardır, bu diğer maymunlar arasında yaygın bir uygulamadır. Daha belirgin olanı ise (çoğunlukla) dişi Bornean orangutanlarının Dracaena cantleyi bitkisinin yapraklarını birkaç dakika boyunca titizlikle çiğnedikten sonra yarım saatten fazla bir süre boyunca kol ve bacaklarına sürdüklerine dair raporlardır. Nedeni bilinmiyor, ancak Dracaena cantleyi’nin yetiştiği bölgelerdeki yerli halk bu bitkiyi ağrıyan kasları ve kemik ağrılarını tedavi etmek için kullanıyor.
Yazarlar, Rakuların Akar Kuning’i ağrı kesici olarak uyguluyor olabileceklerini ve anti-bakteriyel özelliklerin sadece mutlu bir tesadüf olabileceğini düşünüyorlar. Alternatif olarak, yarayı sineklere karşı korumanın bir yolu da olabilir. Alternatif olarak, tıbbi bitkilerin tanınması ve kullanılmasının, insanlığın milyonlarca yıl önce orangutanlarla olan son ortak atasına kadar uzanabileceğini düşünüyorlar.
Sözde tıbbi özellikleri nedeniyle Güneydoğu Asya’da yaygın olarak kullanılmasına rağmen Akar Kuning henüz dünya çapında üne kavuşamadı. Eğer herhangi biri özütünü Batı pazarlarına ithal etmeye karar verirse, bunu pazarlamak için kesinlikle mükemmel bir satış şekline sahipler.
Kaynak: https://www.iflscience.com
Derleyen: Figen Berber