Doğanın En Hızlı Mancınığı: Avını 140 G Kuvvetle Havaya Uçuran Örümceğin Sırrı Nedir?
Bir örümceğin ağını örmesinin birden fazla yolu vardır.
Bazıları büyük dikey küre ağlar örerken, diğerleri sürünen böcekleri yakalayan yatay tabaka ağlar veya karışık örümcek ağları inşa eder.
Bir örümceğin yemeğini yakalamasının da birden fazla yolu vardır.
Ağ atan örümcekler, şüphelenmeyen avlarının üzerine küçük ipek ağlar fırlatırken, sapan örümcekleri konik ağlarını mancınık gibi kullanarak hem kendilerini hem de ağlarını yakındaki avlarına doğru fırlatırlar.
Queensland’deki Cape York Yarımadası’nın tropikal yağmur ormanlarında, yeni bir avlanma stratejisine sahip bir örümcek keşfettik: Propostira cinsine ait, balista örümceği adını verdiğimiz küçük, gececi bir hayvan.
Bugün Current Biology’de yayınlanan bir makalede açıkladığımız gibi, yalnızca tek bir av türü tarafından tetiklenen benzersiz bir yaylı tuzak kuruyor: son derece bölgesel ve agresif yeşil ağaç karıncası (Oecophylla smaragdina).
Balista örümceği karıncaları nasıl yakalar?
Gündüzleri bu örümcek, yaprakların alt yüzeyindeki ipekten bir yuvada dinlenir.
Gece çöktüğünde, örümcek yavaşça ipek bir ip üzerinde aşağı iner ve bir dayanak noktası oluşturmak için uygun bir yapı bulur.
Ardından, arkasında bir “gerilim çizgisi” bırakarak ana ağa geri döner ve inanılmaz bir hassasiyetle bu işlemi tekrarlayarak yelpaze şeklinde bir ipek gerilim çizgisi ağı oluşturur.
Bu, yavaş yavaş küçük konik bir iskeletin oluşmasına yol açar; örümcek daha sonra bu iskeleti daha ince bir ipek türüyle sarar ve ana ağa geri döner.
Balista örümceği sabırla konik tuzağını inşa ediyor. (Ajay Narendra, Pranav Joshi, Daniele Liprandi, Gregory J Anderson, Jonas Wolff, CC BY)
Daha ince ipek, muhtemelen feromonlar aracılığıyla karıncaları cezbediyor ve saldırı tepkisi uyandırıyor gibi görünüyor.
Daha ince ipek serildikten sonra, işçi yeşil ağaç karıncaları birkaç dakika içinde ortaya çıkıyor.
Karıncalar agresif bir şekilde tepki vererek koniyi ısırıyor.
Isırık, koniyi yüzeyden ayırıyor ve karınca saniyenin çok küçük bir bölümünde yukarı çekilip ağın içine itiliyor.
Hiçbir şeyden habersiz bir karınca, balista örümceğinin tuzağına saldırıyor. (Ajay Narendra, Pranav Joshi, Daniele Liprandi, Gregory J Anderson, Jonas Wolff, CC BY)
Karınca, saniyede 1.367 metre kareye varan ivmelerle çekiliyor; bu, yerçekimi ivmesinin yaklaşık 140 katı veya jet pilotlarının maruz kaldığı en aşırı g kuvvetlerinin 15 katı.
Örümcek, karıncanın tamamen ağına dolanmasını bekliyor.
Yaklaşmak güvenli olduğunda, örümcek karıncayı yemeye hazır olana kadar ipekle sarıyor.
Karınca, jet pilotlarının maruz kaldığı en aşırı g kuvvetlerinin 15 katına kadar ivmelerle fırlatılıyor. (Ajay Narendra, Pranav Joshi, Daniele Liprandi, Gregory J Anderson, Jonas Wolff, CC BY)
Üstün bir sistem
Balista örümceğinin tuzağı, diğer ipek tabanlı mancınık sistemlerine kıyasla üstün enerji performansı sergiliyor.
Gram başına, ağlar bilinen herhangi bir biyolojik mancınıktan daha fazla enerji depoluyor ve daha fazla güç uyguluyor.
Bir kilogram ağ, 78,17 kilojoule kinetik enerji depolar ve çok kısa bir süre için 11,73 megawatt güç uygular.
Balista örümceğinin tuzağının olağanüstü yüksek gücü, muhtemelen karıncaları yuvalarının ve izlerinin yakınından hızla uzaklaştırmak için evrimleşmiştir; böylece diğer karıncalar onları savunmaya gelebilir.
Aşırı Uzmanlaşma
Balista örümceğiyle ilgili iki sıra dışı şey daha var.
Birincisi, tek bir av türüne aşırı derecede uzmanlaşmış olmasıdır. Bu, örümceklerin yeşil ağaç karıncalarını çekmek için tuzaklarının ince ipek sargısına özel feromonlar eklemiş olabileceğini düşündürmektedir.
İkincisi, tuzak, avcının avı algılayıp tuzağı tetiklediği daha yaygın durumun aksine, avın kendisi tarafından tetiklenmesidir.
Kaynak: https://www.sciencealert.com
Doğanın Yeni İllüzyonisti: Mantar Taklidi Yaparak Avlanan Gizemli Örümcek