Dinozorlardan Önce Brezilya’ya Hükmeden 265 Milyon Yıllık Apex Yırtıcı Hayvanı
Dinozorlar genellikle doğa tarihinin en devasa ve korkunç yırtıcıları olarak anılırlar. Ancak onların saltanatından 40 milyon yıl önce, Pampaphoneus biccai Güney Amerika’nın tartışmasız apeks yırtıcısı olarak döneminin en büyük ve en kana susamış et yiyicisi olarak hüküm sürüyordu.
Zoological Journal of the Linnean Society’de yayınlanan yeni bir çalışmada, uluslararası bir araştırmacı ekibi, Güney Brezilya’daki São Gabriel kırsalında bulunan 265 milyon yıllık, zarif bir şekilde korunmuş Pampaphoneus biccai fosil türünün şaşırtıcı keşfini ortaya çıkardı.
Bu çarpıcı fosil tam bir kafatası ile kaburga ve kol kemikleri gibi bazı iskelet kemiklerini içeriyor. Dinocephalians adı verilen erken therapsid kladına ait olan Pampaphoneus, dünya tarihindeki tüm hayvan türlerinin %86’sını ortadan kaldıran en büyük yok oluş olayından hemen önce yaşamıştır.
Yok oluş olayından önce, dinocephalians karada gelişen büyük karasal hayvanların başlıca gruplarından biriydi. Hem etçil hem de otçul temsilcileri olan orta ila büyük boyutlu canlılardı. Dinocephalians kalın kafatası kemiklerine sahipti, bu da grubun Yunanca’da “korkunç kafa” anlamına gelen ismini almasına neden oldu. Güney Afrika ve Rusya’da iyi bilinen bu hayvanlar dünyanın diğer bölgelerinde nadirdir. Pampaphoneus biccai Brezilya’da bilinen tek türdür.

Yeni Pampaphoneus biccai örneğinin kafatası. Kredi: Felipe Pinheiro
Mateus A. Costa Santos, “Fosil, kemiklerin çok yaygın olmadığı, ancak her zaman hoş sürprizler barındıran bir bölgede, orta Permiyen kayalıklarında bulundu” dedi. “Bu kadar uzun bir süre sonra yeni bir Pampaphoneus kafatası bulmak, daha önce Rus akrabalarından ayırt edilmesi zor olan bu hayvan hakkındaki bilgilerimizi arttırmak açısından son derece önemliydi.”
UNIPAMPA ve Universidade Federal do Rio Grande do Sul’dan (UFRGS) paleontologlar, fosili bir ay süren günlük ve yorucu bir saha çalışmasıyla topladı. Pandemi nedeniyle fosilin temizlenmesi ve kapsamlı bir şekilde incelenmesi üç yıl daha sürdü. Harvard’daki Karşılaştırmalı Zooloji Müzesi’nde Omurgalı Paleontolojisi ve Mammaloji Küratörü ve Organizmik ve Evrimsel Biyoloji Bölümü’nden yardımcı yazar Profesör Stephanie E. Pierce, Brezilya’nın Permo-Triyas fosil kayıtları üzerine UNIPAMPA’dan kıdemli yazar ve laboratuvar başkanı Profesör Felipe Pinheiro ile yaptığı mevcut çalışmanın bir parçası olarak hayvanın incelenmesine katıldı.
Pierce, “Bu hayvan gnarly görünümlü bir canavardı ve yolunu kesen her şeyde tam bir dehşet uyandırmış olmalı” dedi. “Keşfi, tüm zamanların en büyük kitlesel yok oluşundan hemen önce karasal ekosistemlerin topluluk yapısına bir bakış sağlamak için kilit önem taşıyor. Brezilya’nın fosil kayıtlarının küresel önemini ortaya koyan muhteşem bir bulgu.”

Yeni malzemenin 2019’da toplanması. Kredi: Felipe Pinheiro
Yeni örnek, Güney Amerika’da şimdiye kadar keşfedilen ikinci Pampaphoneus kafatasıdır. Ayrıca ilkinden daha büyüktür ve kemiklerinin olağanüstü korunması nedeniyle morfolojisi hakkında benzeri görülmemiş bilgiler sağlar.
Pinheiro, “Pampaphoneus, modern büyük kedilerle aynı ekolojik rolü oynadı” dedi. “Güney Amerika’daki Permiyen’den bildiğimiz en büyük karasal yırtıcıydı. Hayvanın avını yakalamak için uyarlanmış büyük, keskin köpek dişleri vardı. Diş yapısı ve kafatası mimarisi, ısırığının günümüz sırtlanlarına çok benzer şekilde kemikleri çiğneyecek kadar güçlü olduğunu gösteriyor.”
Pampaphoneus’un kafatası neredeyse 40 cm ile şimdiye kadar bozulmadan bulunan en büyük kafatası olmasına rağmen, araştırmalar daha önce tanımlanmamış bir fosilin, yeni buluntunun iki katı kadar daha büyük olan potansiyel bir üçüncü bireyi temsil ettiğini göstermektedir. İkinci fosil sadece bir çene parçasından biliniyor olsa da, Pampaphoneus olarak tanımlanması için yeterli özelliklere sahip.
Araştırmacılar, en büyük Pampaphoneus bireylerinin yaklaşık üç metre uzunluğa ve yaklaşık 400 kg ağırlığa ulaşabileceğini tahmin ediyor. Küçük ve orta boy hayvanlarla beslenebilen yetenekli bir avcıydı. Fosilin bulunduğu bölgede, küçük dikinodont Rastodon ve dev amfibi Konzhukovia gibi bazı potansiyel avları da tespit edilmiştir.
Yeni Pampaphoneus örneği, bu bölgede bulunan diğer hayvanlarla birlikte, Pampa bölgesinin önemli fosil keşifleri için paleontolojik potansiyelini göstermektedir.
Referans: Mateus A Costa Santos, Voltaire D Paes Neto, Cesar L Schultz, Juan Cisneros, Stephanie E Pierce ve Felipe L Pinheiro, “Brezilyalı dinocephalian Pampaphoneus biccai’nin (Anteosauridae: Syodontinae) kafatası osteolojisi”, 10 Eylül 2023, Zoological Journal of the Linnean Society.
DOI: 10.1093/zoolinnean/zlad071
Kaynak: https://scitechdaily.com
Derleyen: Figen Berber
Köpeğiyle Çıktığı Yürüyüşte Dinozorlardan Önce Yaşamış Bir Canlının Fosilini Buldu
