Curiosity’nin Yeni Görevi: Mars’taki Sıvı Su Nasıl Kayboldu?

Curiosity'nin Yeni Görevi: Mars'taki Sıvı Su Nasıl Kayboldu?

Curiosity’nin Yeni Görevi: Mars’taki Sıvı Su Nasıl Kayboldu?

NASA’nın Mars keşif aracı Curiosity, Mars’ta sıvı suyun Kızıl Gezegen’in yüzeyinden nasıl kaybolduğunu bize anlatabilecek yeni bir bölgeyi keşfetmeye başladı.

Milyarlarca yıl önce Mars bugün olduğundan çok daha ıslak ve muhtemelen daha sıcaktı. Curiosity, en azından uzaydan bakıldığında eski bir nehir tarafından yıkanmış gibi görünen dolambaçlı bir yapı olan Gediz Vadisi kanalını geçerken Kızıl Gezegen’in Dünya benzeri geçmişine yeni bir bakış atacak.

Curiosity 10 yıldır Mars’ta çalışıyor ve durmayacak. Şimdi merak uyandıran bir soruyu yanıtlamaya çalışacak: Mars’ta suyun gidip geri gelmesinin mümkün olup olmadığı.

Gediz Vadisi Kanalı’nın kıyıları o kadar diktir ki, kanalın rüzgârla oluşmuş olması pek mümkün değildir. Ancak enkaz akıntıları (hızlı ıslak toprak kaymaları) veya kaya ve tortu taşıyan nehirler ana kayayı kesmek için yeterli enerjiye sahip olabilir. Kanal oluştuktan sonra kayalar ve molozlarla dolmuştur.

Mars’taki yolculuğunun onuncu yılında

Curiosity 2014’ten bu yana Gale Krateri’nin dibinden 5 kilometre yukarıda yükselen Sharp Dağı’nın eteklerine yaklaşıyor. Dağın dibindeki katmanlar, değişen Mars ikliminin ortasında milyonlarca yılda oluşmuş olup, bilim insanlarına su varlığının ve yaşam için gerekli kimyasal bileşenlerin zaman içinde nasıl değiştiğini inceleme fırsatı vermektedir.

Örneğin, bu eteklerin dibinde kil mineralleri bakımından zengin bir tabaka vardır: burası bir zamanlar güçlü su akıntılarının kayalarla etkileşime girdiği yerdir. Keşif aracı şimdi de sülfat bakımından zengin bir katmanı, yani genellikle su buharlaştığında oluşan mineralleri inceliyor.

Sharp Dağı’nın alt kısmındaki tortul tabakalar rüzgar ve su tarafından oluşturulmuştur. Daha sonra erozyon bunları aşındırarak bugün görülebilen katmanları ortaya çıkarmıştır. Ancak bu uzun süreçlerden ve Sharp Dağı’nın yüzeyinin kumlu bir çöl olduğu şiddetli kuraklık dönemlerinden sonra Gediz Vadisi kanalı oluşmuştur.

Bilim insanları, daha sonra kanalı dolduran kayaların ve diğer kalıntıların Curiosity’nin asla ulaşamayacağı dağın tepesinden aşağı yuvarlandığına inanıyor, ancak bu kayalar ekibe tepede ne tür malzemeler olabileceği konusunda bir fikir veriyor.

NASA’nın Güney Kaliforniya’daki Jet İtki Laboratuvarı’ndan Curiosity proje bilimcisi Ashwin Vasavada, “Eğer kanal gerçekten sıvı sudan oluşuyorsa, bu Sharp Dağı’nın tarihinde uzun bir kurak dönemin ardından oldukça geç bir dönemde suyun geri döndüğü anlamına gelir” diyor.

Bu açıklama, Curiosity’nin Sharp Dağı’na tırmanışı sırasında yaptığı en şaşırtıcı keşiflerden biriyle tutarlıdır: su, gezegen daha kuru hale geldikçe yavaş yavaş kaybolmak yerine, gelip gitmiş gibi görünüyor. Bu döngüler çamur çatlaklarında görülebilir.

Curiosity Mars’ın fotoğrafını çekiyor

После прибытия в канал Долины Гедиз марсоход NASA Curiosity 3 февраля сделал эту 360-градусную панораму с помощью одной из своих черно-белых навигационных камер. Это образование заинтриговало ученых тем, что оно может рассказать им об истории воды на Красной планете.  

Curiosity, gezginin sol navigasyon kamerası tarafından çekilen 360 derecelik siyah-beyaz bir panorama kullanarak kanalı belgeledi. Görevin 4086’ncı Mars günü olan 3 Şubat’ta çekilen görüntüde kanalın bir tarafını dolduran koyu renkli kum ve kumun hemen ötesinde yükselen bir enkaz yığını görülüyor. Karşı yönde ise Curiosity’nin bu alana ulaşmak için tırmandığı dik yamaç görülüyor.

Derleyen: Feyza ÇETİNKOL

Kaynak: Curiosity’nin Yeni Görevi: Mars’taki Sıvı Su Nasıl Kayboldu?

Uzayda Yüzen Astronotların Sırrı

Bir yanıt yazın

Bu site, istenmeyenleri azaltmak için Akismet kullanıyor. Yorum verilerinizin nasıl işlendiği hakkında daha fazla bilgi edinin.

Çok Okunan Yazılar