Çölde Tarım Yapmanın Yolu: Arabistan’da Güneş Paneliyle Ispanak Yetiştirdiler
Yeni bir çalışma, havadan su buharını çekerek ıspanak yetiştiren güneş panellerinin çölde mahsul üretmek için düşük maliyetli bir strateji sunabileceğini söylüyor. Suudi Arabistan’daki araştırmacıların bildirdiğine göre, WEC2P adı verilen yeni bir sistem, hidrojel ile kaplanmış güneş panellerinden oluşuyor: bir tür yumuşacık su seven polimer.
Hidrojel kaplı güneş panelleri, havadaki su buharını mahsul yetiştirmek için sıvı suya dönüştüren büyük bir metal kutunun üzerine monte edilmiştir.
Geçen yaz iki hafta boyunca sıcak havalarda, araştırmacılar yüzde 95’lik bir mahsul sağkalım oranıyla ıspanak yetiştirmeyi başardılar. Uzmanlara göre teknoloji, gıda ve su güvenliğini artırmak için ‘sürdürülebilir ve düşük maliyetli bir strateji’ sunuyor.
Hidrojeller, malzemeyi kilogram başına 1 $ kadar ucuz kullandığından, böyle bir sistemin inşa edilmesi ve uygulanmasının birleşik maliyeti çok daha fazla olmasına rağmen, ‘düşük maliyetli’ olarak tanımlanmaktadır.
Ekinlerin büyümesine güç vermenin yanı sıra havadan su buharı toplamak da temiz içme suyu sağlayabilir. Suudi Arabistan Thuwal’daki Kral Abdullah Bilim ve Teknoloji Üniversitesi’nde Çevre bilimi ve mühendisliği profesörü Peng Wang, “Dünya nüfusunun bir kısmının hala temiz suya veya yeşil enerjiye erişimi yok ve birçoğu kurak veya yarı kurak iklime sahip kırsal alanlarda yaşıyor” dedi.
‘Tasarımımız, boşa harcanabilecek ve çöller ve okyanus adaları gibi uzak yerlerdeki merkezi olmayan, küçük ölçekli çiftlikler için uygun olan temiz enerjiyi kullanarak suyu havadan çıkarıyor.’ Dahası, teknoloji güneş panelleriyle ilgili az bilinen bir sorunu ele alıyor: güneş panellerinin gerçekten kullanamadığı güneş ışığından gelen enerjiyi kullanıyor.
Hidrojel çevreden su buharını emerken, emilen suyu hidrojelden dışarı atan panellerden gelen aşırı ısıdır. Hem yaz hem de kış mevsimlerinde jel, gece boyunca bunaltıcı havadaki suyu emebilir ve ardından gündüz sıcaklıkları arttıkça sıvıyı serbest bırakabilir.
Ekip, havanın çok sıcak olduğu geçen Haziran ayında iki hafta boyunca Suudi Arabistan’da WEC2P kullanarak bir bitki yetiştirme testi gerçekleştirdi. Sadece havadan topladıkları su ile plastik bir bitki yetiştirme kutusuna ekilen 60 adet su ıspanak tohumunu sulamak için kullandılar.
Deney süresince, bir öğrenci masasının tepesine benzer büyüklükteki güneş paneli, toplam 1.519 watt-saat elektrik üretti. Ispanak tohumlarının 60’ından elli yedisi başarıyla filizlendi ve normal olarak yedi inç (18 cm) kadar büyüdü. Toplamda, iki haftalık süre boyunca hidrojelden yaklaşık 2 litre su yoğuşturuldu.
Derleyen: Feyza ÇETİNKOL
Bir Nükleer Patlamadan Kurtulmak İçin Ne Kadar Uzakta Olmanız Gerekir?
/Çölde Tarım Yapmanın Yolu: Arabistan’da Güneş Paneliyle Ispanak Yetiştirdiler/