Boğularak Ölen Taş Devri Balıkçısı, Tarih Öncesini Yeniden Yazabilecek Adli Yöntemle İncelendi
Bilim insanları, şu anda kuzey Şili’de bulunan Taş Devri’ne tarihlenen insan kemiklerinin, boğularak ölen bir balıkçının kalıntıları olduğunu keşfettiler. Adam yaklaşık 5.000 yıl önce yaşadı ve öldüğünde 35 ila 45 yaşlarındaydı. Bilim insanları, Atacama Çölü yakınlarındaki Copaca’nın kıyı bölgesinde toplu bir mezarda iskeleti buldular ve mezarda toplam dört kişi vardı: üç yetişkin (iki erkek ve bir kadın) ve bir çocuk.
Araştırmacılara göre, adam hayattayken yaklaşık 1,6 metre boyunda olacaktı ve kalıntıları dejeneratif hastalıklar ve metabolik stres belirtileri gösterdi. Kemikler sırtında ve her iki dirseğinde osteoartrit izlerini ortaya çıkardı; kafatasının arkasında künt travma nedeniyle iyileşmiş yaraların izleri vardı; dişleri ve çeneleri tartar, periodontal hastalık ve apselerle lekelenmişti; ve göz yuvalarındaki lezyonlar, araştırmaya göre deniz hayvanlarında bulunan bir parazitin yutulmasından kaynaklanan bir demir eksikliğine işaret ediyor.
Bir zamanlar kasların bağlı olduğu kol ve bacak kemiklerindeki diğer işaretler, kürek çekme, zıpkınlama ve kabuklu deniz hayvanlarını toplamak için çömelme gibi balıkçılıkla ilgili tekrarlanan aktiviteleri belirtiyordu. Araştırmacılar, eğer kişi bir balıkçıysa, boğularak ölmüş olabilir diyor.
Yazarlar, bir kişi boğulduğunda, solunan suyun kan dolaşımına girebileceğini ve akciğerler yırtıldıktan sonra tüm vücuda dolaşabileceğini, hatta kılcal damarlar yoluyla kemik iliğinin “kapalı sistemine” ulaşabileceğini bildirdi. Kemik iliğindeki diatom türlerine bakıldığında, kişinin tuzlu su alıp almadığını ortaya çıkarabilir. Ancak bu yöntem eski kemikleri incelemek için hiç kullanılmamıştı.
Kemiklerin dışına yapışan hiçbir deniz materyali bulunmamakla birlikte, taramalar kemik iliğinde algler, parazit yumurtaları ve spikül adı verilen kırık sünger yapıları dahil olmak üzere çok sayıda küçük okyanus fosili içerdiğini gösterdi. Adamın kemiklerinin derinliklerindeki bu çeşitlilik, adamın tuzlu suda boğularak öldüğünü gösteriyor.
Bilim insanlarının bildirdiğine göre, Şili’nin bu kıyı bölgesindeki jeolojik kayıtlar, yaklaşık 5.000 yıl öncesine dayanan güçlü tsunamilerin kanıtlarını koruduğu için, ölüm nedeninin doğal bir afet olması muhtemel. Ancak, kişinin bir balıkçı olduğuna dair bol miktarda iskelet kanıtıyla, daha muhtemel açıklamanın, bir balık avlama kazası sırasında öldüğünü söylediler.
Araştırmacılar, eksik omuz eklemleri, kabuklarla değiştirilen servikal omurlar ve kırık bir göğüs kafesi gibi iskelet hasarının, dalgaların boğulan adamın vücudunu yumruklayıp ardından kıyıya vurduğu zaman meydana gelmiş olabileceğini açıkladı.
Prof. Goff, “Bu, tarih öncesi günlerde kıyılarda yaşamanın ne kadar zor olduğunu ve oradaki insanların, tıpkı bugün olduğu gibi, felaket olaylarından nasıl etkilendiğini anlamamıza yardımcı olabilir.” dedi. Bu yöntemi toplu mezarların bulunduğu kıyı bölgelerindeki diğer arkeolojik alanlara uygulamak, eski insanların nasıl hayatta kaldıklarına ve öldüklerine dair oyunun kurallarını değiştiren bir fikir sunabilir.
Derleyen: Feyza ÇETİNKOL
Portekiz’de 8.000 Yıllık Yığında 350 Yıllık İnsan Kalıntısı Bulundu
/Boğularak Ölen Taş Devri Balıkçısı, Tarih Öncesini Yeniden Yazabilecek Adli Yöntemle İncelendi/