Benzeri Görülmemiş Küresel Çalışma Genetik Çeşitliliğin Yaygın Kaybını Ortaya Koyuyor
Genetik çeşitlilikteki genel düşüşe rağmen korumacılar umutlu işaretler görüyor.
Genetik çeşitliliğin bugüne kadarki en kapsamlı küresel analizinde, bilim insanlarından oluşan uluslararası bir ekip, genetik çeşitlilikte dünya çapında bir düşüş olduğunu doğruladı. Bununla birlikte bulgular, koruma çabalarının türlerin korunmasında çok önemli bir rol oynadığının da altını çiziyor.
Altın bandicoot koruma çabalarına iyi yanıt verdi. Bu erkek altın bandicoot Batı Avustralya’da serbest bırakılıyor. Kredi: Ziggy Nielson
Veriler otuz yılı aşkın bir süreyi (1985-2019 arası) kapsamakta ve Dünya’daki tüm karasal ve çoğu deniz alanındaki 628 hayvan, bitki ve mantar türünü incelemektedir.
Analiz edilen popülasyonların üçte ikisinde genetik çeşitlilik azalmaktadır, ancak çevresel koşulları iyileştirmek, popülasyonları büyütmek ve üreme için yeni bireyler getirmek için tasarlanan koruma çabaları – örneğin habitat restorasyonu ve hayvan yer değiştirmeleri – popülasyonlardaki genetik çeşitliliği sürdürmekte ve bazı durumlarda artırmaktadır.
Biyoçeşitlilikteki Düşüşün Ortasında Umut
Doçent Grueber şunları söyledi: “Biyolojik çeşitliliğin dünya genelinde daha önce görülmemiş oranlarda azaldığı gerçeğini görmezden gelmek mümkün değil – ancak umut ışıkları da var. Korumacıların eylemleri bu kayıpları tersine çeviriyor ve geleceğin zorluklarını daha iyi karşılayabilecek genetik çeşitliliğe sahip popülasyonların yaratılmasına yardımcı oluyor.”
Bilim insanlarından oluşan ekip, onlarca yıl önce yapılan çalışmalardan yeni bilgiler elde etmek için genetik analizdeki yenilikleri kullandı. Ortak bir ölçüm ölçeği oluşturarak, farklı metodolojiler kullansalar ve genetik verileri farklı şekillerde toplasalar bile çalışmalar arasında karşılaştırmalar yapabildiler.
Doçent Grueber, “Bu tür kapsamlı bir küresel çalışma 10 yıl önce bile mümkün olamazdı,” dedi.
“Genetik ve istatistik alanındaki ilerlemeler bize yeni araçlar sağladı; bu da çalışmalardan, yapılmalarından çok sonra bile öğrenmeye devam edebileceğimiz anlamına geliyor – küresel ölçekte popülasyonlara ve eğilimlere baktığımızda bu büyük bir avantaj.”
Fark Yaratan Koruma Stratejileri
Genetik çeşitliliği geliştirebilecek veya koruyabilecek koruma çabaları arasında hayvanların bir türe veya ekosisteme fayda sağlamak için popülasyonlar arasında taşındığı yer değiştirme (translokasyon), habitat restorasyonu, kalanların koşullarını iyileştirmek için bazı bireylerin uzaklaştırıldığı popülasyon kontrolü ve yabani veya zararlı türlerin kontrolü yer almaktadır.
Batı Avustralya’da popülasyon ve genetik izleme sırasında yavru bandicootlar. Kredi: Judy Dunlop
Elde edilen başarılar arasında altın bandikootun Batı Avustralya’daki bölgelere yeniden yerleştirilmesi, kutup tilkilerinin İskandinavya’daki esir yetiştirme programlarından salınması, büyük çayır tavuklarının Kuzey Amerika’daki mevcut popülasyonlara aktarılması ve ABD’de kuzey-merkez Montana’daki kolonilerin sağlığını iyileştiren siyah kuyruklu çayır köpeği popülasyonlarındaki hastalığın etkili bir şekilde tedavi edilmesi yer alıyor.
Yazarlar, bulguların daha fazla koruma çabasını teşvik edeceğini ve şu anda yönetilmeyen popülasyonlar için korumanın artmasına yol açacağını umuyor.
Canberra Üniversitesi’nden ilk yazar Dr. Robyn Shaw şunları söyledi: “Elde edilen başarılara rağmen rehavete kapılamayız. Analiz edilen popülasyonların üçte ikisi tehditlerle karşı karşıya ve bu popülasyonlar arasında yarısından azı herhangi bir koruma yönetimi aldı. Türleri uzun vadede koruyabilmemiz için neyin işe yaradığını öğrenmemiz hayati önem taşıyor.”
Kaynak: https://scitechdaily.com