Atacama Çölü 10 Yıl Sonra İlk Kez Kış Mevsiminde Çiçek Açtı
Şili’nin kuzeyindeki Atacama Çölü’ndeki bitkiler on yıldan bu yana ilk kez kış ortasında çiçek açmaya başladı. Gezegendeki en kurak çölün büyük bölümünü beyaz ve mor çiçeklerle kapladılar.
Bu nadir çiçeklenmeler Şili’nin kuzeyindeki sonbahar yağmurlarının bir sonucudur. Nisan ortasında yağan yaklaşık 11 milimetre yağmur, sabah sisi ile birleşerek 15 yıla kadar uykuda kalabilen bitki örtüsünü harekete geçirdi.
Nadir görülen çiçek açan çöl fenomeni çevrecileri hiç memnun etmiyor. Çöl, böcek tozlaştırıcıların olmadığı kış aylarında çiçek açıyor, bu da bitkilerin tozlaşmadan kalacağı anlamına geliyor. Eğer bu tekrarlanırsa, yıllık bitkiler hayatta kalamayacak.
Bu yıl manzarayı renklendiren ilk iki tür, parlak fuşya renkli çiçekleriyle ‘pata de guanaco’ (Cistanthe grandiflora) ve beyaz ‘tarla iç çekişleri’ (Nolana baccata) oldu.
Atacama’daki Ulusal Orman Şirketi’nin (Conaf) biyolojik çeşitliliği koruma ve araştırma müdürü César Pizarro, çiçeklerin 300 ila 400 kilometrekarelik bir alana yayıldığını söylüyor.
Kış yağmurları nedeniyle çöl ilkbaharda (Eylül-Ekim) çiçek açtığında, çiçeklerle kaplı alan 200’den fazla çiçekli türle birlikte yaklaşık 15.000 kilometrekareye kadar uzanabiliyor.
2015 yılında yağmurlar Mart ayında yağdı ve şimdi olduğu gibi kışın da bitki örtüsünü harekete geçirdi. Ardından Temmuz ve Ağustos aylarında gelen yağmurlar, ilkbaharda çölün tam anlamıyla renk cümbüşüne dönüşmesine neden oldu.
Ancak bu kez aynı şeyin olup olmayacağı belli değil. Ulusal Okyanus ve Atmosfer İdaresi’nin (NOAA) tahminlerine göre mevcut nötr koşullar – ne El Niño ne de La Niña’nın görülmediği dönem – La Niña’ya geçmeden önce bir ay daha devam edecek. Bu da kuraklığın geri döneceği anlamına geliyor.
Önümüzdeki haftalarda yağış düşerse, nem oranı normalden yüksek olacak ve bu da Eylül ayında çölde çiçeklenmeye yol açabilecektir. Ancak bunun gerçekleşmesi beklenmiyor.
Eğer La Niña yakında gerçekleşirse, çölün kışın çiçek açan bölgeleri muhtemelen bu on yıl içinde görülecek son bölgeler olacak (El Niño, La Niña döngüleri nedeniyle) ve önümüzdeki bahar pek çiçek açmayacak.
Çiçekler ve böcekler
Atacama Çölü’nün nadir kış çiçekleri sorunsuz değil. Ekoloji profesörü Maria Fernanda Perez’e göre bu sorunların başında, böcek tozlaştırıcıların bitkilerin yağmura verdiği tepki kadar çabuk gelmemesi geliyor.
Pizarro’ya göre, düşük sıcaklıklar nedeniyle arılar, güveler, böcekler veya diğer tozlayıcılar olmadığı için bu durum muhtemelen hala devam ediyor. Sadece akarlar ve birkaç sürüngen, kuş ve memeli görülmüştür.
Atacama Çölü’nde çiçeklenenler gibi otsu bitkilerin, belirli bir yılda tozlayıcı gelmediği takdirde devreye giren kendi kendine tozlaşma mekanizması vardır. Ancak bu mekanizma her zaman çalışmaz.
Asıl bilimsel bilinmeyen, anormal olayların neden olduğu çiçeklenme ve tozlayıcılar arasındaki bu uyumsuzluk yıllarca devam ederse ne olacağıdır, çünkü toprakta depolanan ve çimlenmeye hazır tohum stokuna yeni tohumlar eklenmeyecektir.
Perez, “Bu kurak toprak, hazinesi olan tohumlara karşı çok korumacı” diyor.
İklim değişikliğiyle birlikte, bu yılki kış çiçeklenmesi gibi anormal olaylar daha sık hale gelebilir, bu da potansiyel olarak yıllık bitkilerin üremesinin duracağı anlamına gelir. Pizarro, çiçekli çölde sadece soğanlı bitkilerin kalacağını, çeşitliliğin büyük ölçüde azalacağını veya istilacı türlere yer açılacağını söyledi.
Derleyen: Feyza ÇETİNKOL
Kaynak: Atacama Çölü 10 Yıl Sonra İlk Kez Kış Mevsiminde Çiçek Açtı
Komodo Ejderlerinin Dişlerinin Demirle Kaplı Olduğu Ortaya Çıktı